دسته: شیرخوارگی تا …

علائم مسمومیت کودک چیست؟

تب، استفراغ، مدفوع مایعی که مکرر از بدن فرد دفع می‌شود، وجود خون در مدفوع، ضعف و بی‌حالی، لرزیدن، چنگ زدن شکم و بی‌اشتهایی، از جمله نشانه‌های شایعی هستند که خبر از دچار شدن فرد به مسمومیت می‌دهند. دشواری تنفس، گلودرد شدید، گیجی و تشنج، از جمله نشانه‌های تهدید کننده‌ای هستند که به محض بروزشان باید به بیمارستان مراجعه کنید. گذشته از این، طولانی شدن دوره علائم دیگر، مانند اسهال یا استفراغ هم، دلیل قاطعی بر نیاز فرزندتان به مراقبت و درمان تخصصی است.

در خانه درمان نکنید

باور کنید همه مسمومیت‌ها، با مراقبت خانگی درمان نمی‌شوند و در برخی موارد، چاره‌ای جز رفتن به بیمارستان و تزریق داروهای مناسب به فرزندتان باقی نمی‌ماند. اگر اسهال و استفراغ بيشتر از 6 ساعت ادامه داشت و نتوانستيد آنها را كنترل کنید، حتما به بیمارستان مراجعه كنيد. به‌خاطر داشته باشید که کودکان زیر 5 سال، سیستم ایمنی ضعیف‌تری دارند و توان بدنشان برای مبارزه با میکروب‌ها پایین‌تر از آن است که بدون کمک‌های تخصصی، قادر به بیرون آمدن از این بحران باشند.

کابینت‌های بالایی را انتخاب کنید

یکی از کابینت‌های بالایی، که درهایش را با قفل کودک محکم بسته‌اید، گزینه خوبی برای نگه‌داشتن این محصولات به شمار می‌رود. یادتان نرود که یک لحظه غفلت و قرار دادن شوینده‌ها در دسترس فرزندتان، می‌تواند زمینه را برای وقوع فاجعه فراهم کند. گذشته از این، هرگز مواد شوینده و بهداشتی را در ظروف دیگر نگهداری نکنید. ریختن این مواد در بطری آب‌معدنی یا نگه داشتنشان در ظرف خالی شده ماست، از اشتباهات جبران‌ناپذیری است که برخی از مادرها مرتکب آن می‌شوند. پس به‌خاطر اطمینان داشتن به حافظه خود، این اشتباهات را مرتکب نشوید.

استفاده بیش از حد دارو، یک عامل مسمومیت

برخی داروهای بدون نسخه را اگر بیش از اندازه به کودک دهید ممکن است دچار مسمومیت شود. از جمله این داروها استامینوفن است که در صورت مصرف زیاد به کبد آسیب می‌رساند. داروهای سرفه و حساسیت مانند آنتی هیستامین ها که برای کاهش مخاط استفاده می‌شود نیز در صورتی که زیاد مصرف شود می‌تواند آسیب زا باشد. از جمله نشانه های مسمومیت در اثر مصرف بیش از حد دارو قرمزی پوست، خشکی دهان، دل درد، استفراغ، زنگ زدن گوشها و اختلال در شنید است. در این صورت باید هرچه زودتر کودک را به بیمارستان منتقل کنید.

داروها را دور نگهدارید

بلعیدن داروها، یکی دیگر از دلایل شایع مسمومیت کودکان است. پس حتما داروها را در جعبه‌ای مطمئن و در بسته، دور از دسترس کودکتان قرار دهید و هرگز قرص‌هایتان را در کیف خود یا جیب لباس‌هایتان رها نکنید و هرگز در تاریکی داروی فرزندتان را آماده نکنید. انتخاب داروی اشتباه یا خوراندن دوز نامناسب دارو به کودکان، از جمله دلایلی است که آمار کودکان مسموم را بالا برده است.

دارو را همراه داشته باشید

درصورتی که فرزندتان دارو یا ماده شیمیایی و بهداشتی را بلعیده، حتما ماده سمی مشکوک را نزد پزشک ببرید. یادتان نرود که شوینده‌های به‌ظاهر بی‌ضرر مثل دهان‌شویه‌ها هم برای کودکان خطرساز هستند. پس هرگز آنها را در دسترس فرزندتان قرار ندهید.

از سلامت غذا مطمئن شوید

هرگز غذای کودکان رادر ساعات متوالی بیرون از یخچال نگه ‌ندارید و اگر به سالم نبودن یک غذا مشکوک هستید، بی‌درنگ آن را دور بریزید. با وجود رعایت همه این نکات، درصورتی‌که کودکتان دچار مسمومیت غذایی شده است، تا آنجا که می‌توانید به او مایعات بخورانید. کم‌آبی در زمان مسمومیت، می‌تواند عوارض دچار شدن به این مشکل را چند برابر کند.علاوه بر این، به کودکی که دچار اسهال ناشی از مسمومیت شده است، هیچ داروی متوقف کننده اسهالی را ندهید. اجازه دهید که عوامل بیماری‌زا، از طریق دفع از بدن او بیرون بروند.

کمکهای اولیه را بدانید

اگر احساس می‌کنید فرزندتان یک مایع شیمیایی را خورده است، در صورت امکان تا رسیدن به بیمارستان، به او یک فنجان آب بدهید. درصورتی‌که فرزندتان مایع سمی را استنشاق کرده، تا رسیدن به مراکز درمانی، شیشه‌های اتومبیل را پایین بیاورید و او را در معرض هوای آزاد قرار دهید. اگر مایع شیمیایی با چشم فرزندتان تماس پیدا کرده، تا رسیدن به مراکز درمانی، به مدت 10 دقیقه، چشم او را با آب شستشو دهید و درصورتی‌که مایع شیمیایی با بدن فرزندتان تماس پیدا کرده، لباس‌های آلوده را از تن او خارج کنید و برای 10 دقیقه بدنش را با آب فراوان بشویید. مراقب باشید آبی که برای شست و شو استفاده می‌کنید، بیش از اندازه گرم نباشد. چراکه پوست فرزندتان در این شرایط، حساس‌تر از هر زمان دیگری است.

دکتر مهشید چایچی:

گیاهان دارویی هم خطرناکند

بسیاری از مادران به خیال اینکه استفاده از داروی گیاهی و گیاهان دارویی خطری ندارد، برای درمان مشکلات کودکان به شکل بی‌رویه از این نوع داروها مصرف می‌کنند. اما لازم است بدانید آمارها نشان داده حتی گیاهان دارویی خیلی ساده هم اگر زیاده از میزان مجاز مصرف شوند می‌توانند «سمی» و خطر آفرین باشند. برای اینکه بهتر متوجه شوید لازم است به تعریف کلمه سم مراجعه کنید. هر ماده‌ای که به بدن انسان آسیب برساند، سم نام دارد. بعضی مواد گیاهی ممکن است در مقادیر کم هم سمی باشند و برخی دیگر فقط اگر بیش از اندازه مصرف شوند، چنین اثری می‌گذارند. بنابر این اغلب مقدار ماده مورد مصرف است که سمی بودن یا نبودن آن را مشخص می‌کند. مواد فعال بعضی از گیاهان دارویی سموم خطرناکی برای انسان به شمار می‌روند، چون سیستم‌های مهم بدن مانند اعصاب، گردش خون، کبد و کلیه را درگیر عوارضی می‌کنند.

البته این عوارض همیشه هم فوری ظاهر نمی‌شود و ممکن است در طول زمان اثرات آن مشخص شود. دقت داسته باشید که همین گیاهان سمی اگر به مقدار توصیه شده در کتاب‌های طبی مصرف شوند، داروهای بسیار مفیدی هستند. شاید باورتان نشود اگر بشنوید که گیاه سیب زمینی، البته برگ تازه و گل آن سمی است. اگر چه غده سیب زمینی کاملا بی‌خطر بوده و ماده غذایی مهمی به حساب می‌آید. بعضی دانه‌ها مانند بادام تلخ و کرچک هم اگر حدود 12 عدد از آنها خورده شوند ممکن است موجب مرگ شوند. دقت داشته باشید که شربت‌ها و جوشانده‌های گیاهی هم ممکن است برای کودکان مسمومیت ایجاد کنند. بنابر این توجه به 3 نکته طلایی را از یاد نبرید:

1. حتما تا پزشک متخصص کودکان یا طب سنتی، داروی گیاهی یا گیاه دارویی را برای کودکتان توصیه نکرده، سر خود چیزی به او ندهید.
2. در مورد داروهای گیاهی ترکیبی حتما برگه راهنمای آن را مطالعه کنید. اگر چه همه موارد خطر در این برگه ها ذکر نمی‌شود، اما در بعضی داروها ممنوعیت مصرف داروی گیاهی برای کودکان و محدوده سنی آن مشخص شده است.
3. گیاهان دارویی و داروهای گیاهی را مانند داروهای شیمیایی از دسترس کودکان دور نگهدارید چون ممکن است بدون اطلاع شما و از روی کنجکاوی آنها را خورده و دچار مسمومیت شوند. اگر با چنین شرایطی روبه‌رو شدید بهتر است به مراکز درمانی و فوریت‌های مسمومان مراجعه کنید. یادتان باشد دارو یا گیاه مصرف شده را با خودتان همراه ببرید.

با یافتن این ۵ قاعده اصلی در کودکتان می‌توانید به استعداد هنری او پی ببرید:

۱. کودک نقاشی‌های خیلی خوبی می‌کشد از رنگها به دقت استفاده می‌کند و مفهوم بالایی در طرح هایش وجود دارد.
۲. کودک علاقه‌مند به دیدن آثار هنری است.
۳. کودک به ساخت آثار هنری علاقه‌مند است.
۴. کودک دوست دارد یک اثر هنری درست کند که شبیه آثار دیگران نباشد.
۵. کودک می‌خواهد خیلی در ساخت آثار هنری خوب باشد.
اگر شما این چیزها را در فرزندتان می‌بینید احتمالاً در آینده یک میکل‌آنژ یا یک فریدا خواهید داشت.

تحقیقات در خصوص توانایی هنری ذاتی کودکان به این اشاره می‌کند که اولین نشانه استعداد هنری، توانایی انتقال ایده از دنیای ۳ بعدی که در آن زندگی می‌کنیم بر روی صفحه ۲ بعدی است. کودکانی که به‌راحتی این توانایی را دارند در هنر پیشرفت بیشتری خواهند کرد. به نقل از یک مجله علمی:
«اگرچه نقاشی‌های اکثر کودکان از روی الگوهای آماده است، بعضی از کودکان خاص ازجمله آن‌هایی که دارای اختلال اوتیسم هستند می‌توانند در سنین پایین نقاشی‌هایی بسیار طبیعی بکشند. ما به این کودکان که در سنین پایین این توانایی‌ها را از خود بروز می‌دهند رئالیست‌های کوچک لقب می‌دهیم.»
اما هنرمندانی که در دوران کودکی تا این حد واقعی نقاشی نمی‌کردند چطور؟ واضح است که نمی‌توان بر آن‌ها ایراد گرفت. احتمالاً تعداد زیادی از نقاشان معروف بوده‌اند که به نقاشی‌های دوران کودکی‌شان می‌خندیدند. محققان این موضوع را نیز موردتوجه قراردادند و در این خصوص گفته‌اند:
کارهای هنری در سبک رئالیسم نمی‌تواند تنها نشانه استعداد هنری باشند. اگرچه اغلب کودکان غربی به‌واسطه سبک رئالیسم است که توجه ما را به خود جلب می‌کنند در عوض از سوی دیگر بعضی از کودکان بااستعداد در سبک‌های غیر رئالیسم مهارت دارند. درک این هنرمندان برای کسانی که چشمشان با آثار هنری آشنایی ندارد دشوار است؛ و برای آنها نقاشی‌هایشان شبیه نقاشی‌های جذاب و غیرواقعی بچه‌های پیش‌دبستانی معمولی به نظر می‌رسد.

قبل از اینکه شما به استعداد فرزندتان پی ببرید مهم این است که شرایطی فراهم کنید تا در آن شرایط، کودکتان استعدادهای هنری‌اش را بروز دهد در اینجا شمارا با راه‌هایی آشنا می‌کنیم که بتوانید از این طریق کودکتان را هرچه بیشتر به هنر تشویق کنید.

ارائه مطالب خلاقانه

خردسالان با ساختن، کشف و آزمایش چیزهایی که از آن‌ها لذت می‌برند پیشرفت می‌کنند. به همین دلیل مهم است که به آن‌ها اجازه دهیم تا از ابزارهای مربوط به کاردستی و هنر استفاده کنند. وسایل هنری که در خانه ‌داریم باید متنوع باشند. برخی از این وسایل می‌تواند شامل موارد زیر باشد:

– رنگ‌های قابل شست‌وشو
– ماژیک
– قلموی رنگ‌آمیزی
– خمیربازی
– چسب
– کاغذ رنگی
– جعبه کفش
– لوله دستمال توالت
– اسفنج
– بطری خالی آب
– گچ
بعد از هر پروژه هنری کودکتان را تشویق کنید و از او بخواهید که برای شما درباره کار هنری که انجام داده صحبت کند. به یاد داشته باشید که یادگیری در فرایند ساخت یک اثر صورت می‌گیرد نه از محصول نهایی؛ بنابراین مهم است که بدانید هرگز نباید اثر هنری خردسالتان را موردنقد و قضاوت قرار دهید.

کاردستی‌هایی که بچه‌ها انجام می‌دهند با کثیف کاری همراه است. پس برای اینکه تمیز کردنش راحت‌تر باشد برایش یک جای به‌خصوص در نظر بگیرید مثل آشپزخانه یا محیطی که فرش نداشته باشد. برای محل کاردستی‌اش روزنامه یا یک پارچه در نظر بگیرید؛ و لباسی به او بپوشانید که اگر کثیف شد ناراحت نشوید. ازآنجایی‌که کودکان عادت دارند چیزها را در دهانشان کنند مطمئن باشید که از مواد غیر سمی استفاده می‌کنید و در طول پروژه هنری‌اش کنارش باشید و از نزدیک نظارت کنید. بعد از اینکه شاهکارش را به اتمام رساند آن را جایی در خانه آویزان کنید تا هر بار که می‌بیند لذت ببرد.

به دیدن موزه‌های هنری بروید

موزه‌های هنر نه‌تنها به کودکان کمک می‌کنند تا جنبه‌های بصری هنر را درک کنند بلکه مهارت‌های احساسی، کلامی و اجتماعی آن‌ها را نیز تقویت می‌کند. به کودکان در درک اشکال، ابعاد و بافت‌ها کمک می‌کند. در طی بازدید از او بخواهید درباره چیزهایی که می‌بیند نظر دهد. به‌طور مثال می‌توانید از او بپرسید «فکر می‌کنی نقاش وقتی داشت این نقاشی رو می‌کشد به چی فکر می‌کرد؟» و یا «فکر می‌کنی چرا نقاش این رنگ رو انتخاب کرد؟»

کتاب‌های عکس‌دار بدون متن بخوانید

عکس‌ها بدون استفاده از کلمات می‌توانند داستان‌ها را تفسیر کنند، معنا را انتقال دهند و احساسات را بیان کنند. هنگامی‌که کتاب‌های تصویری را به کودک نوپایتان نشان می‌دهید اجازه دهید تا عکس‌ها را خوب ببیند و درباره داستانی که برایش تعریف کردید نظر دهد.
در دسترس قرار دادن شرایط برای درست کردن کاردستی، بازدید از موزه‌های هنر و خواندن کتاب‌های تصویری همه روش‌هایی هستند که کودکتان می‌تواند به تجربیات هنری دست پیدا کند و تبدیل به یک فرد توانا شود؛ و دراین‌بین استعداد هنری خود را شکوفا کند.

شناسایی کودک بیش‌فعال

انواع بازی‌ها

بازی نقطه‌چین (نقاشی‌های نقطه چین با اعداد): به کودک بگویید کف دست غیر غالبش را روی کاغذ بگذارد، انگشتانش را باز کند و دور انگشتان و کف دست را با مداد خط بکشد (با دست غالب)، سپس اعداد 1 تا 15 را به صورت پراکنده و نامرتب در شکل ایجاد شده بنویسید. از کودک بخواهد اعداد را به ترتیب از 1 تا 15 پیدا کرده و دور آن خط بکشد. این بازی به منظور بهبود توجه انتخابی کودک کمک‌کننده است.
بازی ماز: در بازی ماز، کودک باید تصاویری را که به صورت راه‌های پرپیچ و خم کشیده شده‌اند، از یک نقطه شروع و به نقطه پایان برساند. از تصاویر جذاب و معنادار استفاده کنید. (مثلا جوجه را به لانه‌اش برساند) کودک برای راحت‌تر شدن کارش، ابتدا به کمک چشم تصاویر را نگاه کرده و مسیر را دنبال می‌کند. در این بازی، علاوه بر افزایش توجه و تمرکز، کودک یاد می‌گیرد اگر کاری را شروع کرد باید تلاش کند تا آن را به پایان برساند. در این بازی سیناپس‌ها و راه‌های مغزی کودک تقویت شده و قدرت تفکر و تحمل کودک برای رسیدن به نتیجه و راه‌حل بالا می‌رود.
پیدا کردن تفاوت‌های دو شکل به ظاهر مشابه: در این بازی دو نقاشی که به ظاهر کاملا شبیه هم هستند ولی عمدا چند اختلاف باهم دارند، در کنار هم قرار داده می‌شوند. از کودک بخواهید اختلافات را در تصاویر علامت بزند. با پیدا کردن هر اختلاف او را به ادامه کار تشویق کنید.

کاردرمانی برای لجبازی کودک بیش فعال

کودکان معمولا به دو علت لجبازی می‌کنند:
1. کودکان کاری یا چیزی را دوست دارند که والدین دوست ندارند.
2. والدین کاری یا چیزی را دوست دارند که کودکان دوست ندارند.

برای خاموش کردن رفتارهای نامطلوب و تقویت رفتارهای مطلوب در کودک بیش‌فعالی که مدام لجبازی می‌کند، می‌توان از سه روش «نادیده گرفتن، محرومیت دادن و پاداش دادن» استفاده کرد.

1. نادیده گرفتن بدرفتاری‌های جزئی: روش نادیده گرفتن، در مورد رفتارهایی انجام می‌گیرد که آسیب و ضرر زیادی به خود کودک یا دیگران وارد نمی‌شود. رفتارهایی مثل نق نق کردن، گریه کردن، پا به زمین کوبیدن، جیغ زدن و …
در مواجهه با چین رفتارهایی به والدین توصیه می‌شود ابتدا خونسردی خود را حفظ کنند و اجازه ندهند کودک با لجبازی‌ و سماجت‌های خود دکمه اعصاب آنها را فشار دهد و از این طریق به خواسته‌های خود برسد. والدین باید با بی‌توجهی، به صورت غیرمستقیم به کودک بیاموزند که: «این لجبازی‌ها روش درستی برای ابراز نارضایتی و جلب توجه نیست و تو باید روش بهتری برای رسیدن به خواسته‌هات بیاموزی.»
نکات این روش:
– محل را ترک کنید.
– خود را مشغول کار دیگری کنید.
– اصلا به او نگاه نکنید و با او صحبت نکنید.
– فقط یک جمله را تکرار کنید؛ مثلا «هروقت گریه‌ات تمام شد، بغلت می‌کنم» یا «اگه گریه نکنی، باهات بازی می‌کنم»
– از دلسوزی بی‌جا پرهیز کنید؛ مطمئن باشید هیچ کودکی از گریه کردن نمی‌میرد!
– ناامید نشوید.
– پدر و مادر باید هماهنگ باشند و به یکدیگر کمک کنند.

2. محروم سازی یا منزوی کردن: گاهی بدرفتاری‌های کودک آنقدر شدید می‌شود که نادیده گرفتن، تاثیری ندارد. محروم‌سازی یعنی «کودک به علت بدرفتاری‌های جدی و خطرناک، به مدت کوتاهی در اتاق تنها گذاشته شود» برای کودک، محروم بودن از منبع توجه دیگران، حتی به مدت کوتاه، بسیار دردناک و ناخوشایند است. این روش برای رفتارهایی مثل درگیری‌های فیزیکی، کتک کاری، شکستن یا پرتاب وسایل، گفتن کلمات و حرفهای رکیک و زشت و … به کار گرفته می‌شود.
نکات این روش:
– روش منزوی کردن برای کودکان بالای 3سال استفاده می‌شود.
– اتاقی که کودک را در آن تنها می‌گذارید، باید امن بوده و نباید بیش از حد تاریک، تنگ و وحشتناک باشد.
– دلایل محرومیت را برای کودک توضیح دهید.
– مدت زمان این محرومیت باید متناسب با سن کودک باشد. به ازای هرسال سن کودک، یک دقیقه محرومیت. مثلا کودک دو ساله، دو دقیقه و کودک پنج ساله، پنج دقیقه.
– بعد از اتمام محرومیت و بیرون آمدن کودک، دیگر راجع به موضوع صحبت نکنید و قهر، غضب و سرزنش را ادامه ندهید.

3. تشویق و پاداش: رفتارهای رضایت‌بخش و مورد پسند کودک را نادیده نگیرید و به منظور تثبیت و تکرار آن حتما آن رفتار را مورد تشویق قرار دهید. تحسین و تشویق می‌تواند کلامی (آفرین، باریکلا و …) و غیرکلامی (اسباب بازی، بستنی و …) باشد.
نکات این روش:
– رفتارهای مطلوب را به طور واضح بیان کنید.
– از مشوق‌های فیزیکی به طور مرتب استفاده کنید: درآغوش کشیدن، بوسید، دست زدن و …
– در شروع و حین انجام رفتار مثبت، تشویق را فراموش نکنید.
– از تشویق‌های متنوع استفاده کنید.
– به کودکان «باج» یا «رشوه» ندهید. یعنی قبل از انجام کار مثبت، پاداش ندهید.
– از لذت بخش بودن پاداش برای کودک مطمئن شوید.

کودک در چند سالگی مرگ را می‌فهمد؟

کودکان زیر 3 سال نمی‌توانند مفهوم مرگ را درک کنند. بعد از سه سالگی کودکان تا حدی متوجه این مفهوم هستند اما نمی‌توانند درک کنند که کسی که فوت کرده، هیچ‌گاه بر نمی‌گردد. آن‌ها ممکن است مدام سراغ متوفی را از اطرافیان بگیرند. معمولا از 5 سالگی به بعد، کودک می‌تواند این برگشت‌ناپذیری را درک کند. یک کودک 6 ساله تقریبا مثل یک بزرگسال مرگ را می‌فهمد.

آیا کودکانمان را به مراسم خاکسپاری ببریم؟

به طور کلی مرگ و تدفین، رویدادهایی هستند که سوالاتی بی‌شمار، همراه با احساسات متفاوت در ذهن کودک شکل می‌دهند؛ سوالاتی که اگر درست به آن‌ها پاسخ ندهیم، ممکن است اضطرابی همیشگی در دل کودکان به جای بگذارند. درست است که کودکان درک کاملی از مرگ ندارند، اما به طور حتم، حال و روز ناخوشایند بزرگترها، برای آن‌ها اضطراب زیادی ایجاد می‌کند. بنابراین بهتر است تا جایی که امکان دارد، کودکانمان را قبل از سن 7 یا 8 سالگی، در این مراسم با خود همراه نکنیم. البته این اقدام تنها در مورد مرگ آشنایان دور امکان‌پذیر است.
 

مرگ نزدیکان را چه کنیم؟

در مورد مرگ نزدیکان کودک و کسانی که با آن‌ها احساس نزدیکی زیادی دارد، تصمیم در مورد حضور یا عدم حضور در مراسم خاکسپاری کمی سخت خواهد شد. اما مسأله‌ای که تقریبا در مورد آن اطمینان وجود دارد، این است که کودک هم عضوی از خانواده است و در این مورد اصلا سن او مطرح نیست. کودکی که می‌تواند اعضای خانواده خود را دوست داشته باشد مسلما در نبود آن‌ها غمگین می‌شود و به سوگواری نیاز اساسی دارد.
زنی که در سن 41 سالگی به خاطر افسردگی به روان‌شناس مراجعه کرده بود، متوجه شد دلیل این حال بد، مرگ ناگهانی پدرش در سن 10 سالگی اوست و اینکه دختر 10‌ساله، در مراسم تدفین پدر غایب بود. او در مرور خاطراتش می‌گوید: «ما وسط تعطیلات بودیم که این اتفاق برای پدر افتاد. اما چون من هیچ وقت تدفین او را ندیدم این حس را دارم که پدر ناگهان از زندگی من محو شد.»
بنابراین بهتر است با رعایت نکاتی، کودک را در مراسم تدفین اعضای خانواده حاضر کنیم تا فرصت پیدا کند مرگ او را بپذیرد.

در مورد مرگ به کودک چه بگوییم؟

اولین سوالی که ممکن است کودک از شما بپرسد، این است که او کجا رفته؟ یا کی برمی‌گردد؟ یا اینکه ممکن است از تصور اینکه بدن یکی از عزیزانش را زیر خاک بگذارند، دچار وحشت شود و از دلیل آن بپرسد. بهتر است در پاسخ به این سوالات، نکات زیر را مدنظر قرار دهید:
1. کودک به صداقت و راستگویی شما نیاز دارد. بر خلاف تصور، زمانی که حقیقتی را پنهان می‌کنید، کودک متوجه پنهان‌کاری شما می‌شود ولی در ضمن حقیقت را هم نمی‌فهمد و این کار او را گیج و مضطرب خواهد کرد.
2. اجازه بدهید از ترس‌ها و نگرانی‌هایش برای شما بگوید. قبل از هر صحبتی، لازم است از مشاهداتش و احساساتی که برای او پیش آمده، برای شما بگوید.
3. هیچ‌گاه دیدگاه خودتان را از مرگ به او دیکته نکنید. ابتدا با کودک حرف بزنید و از او بخواهید ذهنیت خود را در مورد مردن برای شما بیان کند. بعد با کلمات خودش و با در نظر گرفتن سن، سعی کنید مفهومی نزدیک به مرگ را برایش توضیح دهید.
4. خیلی ساده برای او از موجودات زنده‌ دیگر مثال بزنید و به او بگویید که همه موجودات زنده روزی می‌میرند و اینکه مردن چه تغییراتی در موجودات زنده به وجود می‌آورد؛ مثلا اینکه دیگر بدن آن‌ها کار نمی‌کند.
5. برای کودکان کم‌سن از روح انسان حرف نزنید! اما می‌توانید بگویید که عزیز متوفی، با اینکه در بین ما زندگی نمی‌کند اما از حالمان با خبر است و از کارهای خوب ما خوشحال می‌شود.
6. هیچ‌گاه به کودک نگویید که فرد متوفی «خوابیده» یا «به سفر رفته» یا «گم شده». این حرف‌ها کودک را در انتظاری ابدی فرو خواهد برد و اضطراب زیادی برای او به همراه خواهد داشت.