اکثر والدین میدانند که آزمایشهای دوران بارداری به آنها آرامش خاطر میدهد و در عین حال کمک میکند تا برای تولد نوزادشان آماده شوند. آزمایش غربالگری سه ماهه دوم بارداری نیز یکی از این آزمایشها است که در این مقاله، به طور کامل با آن آشنا میشوید.
در این مقاله میخوانید:
- سونوگرافی غربالگری سه ماهه دوم چیست؟
- آزمایش های غربالگری سه ماهه دوم بارداری
- آیا غربالگری دوم ضروری است؟
- آزمایش غربالگری دوم برای چه کسانی واجب است؟
- بهترین زمان انجام سونوگرافی غربالگری دوم
- تفسیر آزمایش غربالگری دوم
سونوگرافی غربالگری سه ماهه دوم چیست؟
اسکن سه ماهه دوم، یک سونوگرافی معمولی است.
اسکن سه ماهه دوم، یک سونوگرافی معمولی است که در بسیاری از کشورها برای ارزیابی آناتومی جنین و تشخیص وجود هر گونه ناهنجاری جنین استفاده میشود.
سه ماهه دوم بارداری از هفته سیزدهم تا حدود هفته بیست و هفتم حاملگی ادامه دارد. با این حال، این سونوگرافی اکثراً بین هفته هجدهم تا بیست و سوم انجام میشود.
آزمایش های غربالگری سه ماهه دوم بارداری
آزمایش غربالگری سه ماهه دوم بارداری ممکن است شامل چندین آزمایش خون باشد که نشانگرهای متعدد نامیده میشوند. این نشانگرها اطلاعاتی را در مورد خطر بچه دار شدن زنان با شرایط ژنتیکی خاص یا نقصهای مادرزادی ارائه میدهند. آزمایش غربالگری سه ماهه دوم بارداری معمولاً با نمونه برداری از خون مادر بین هفتههای پانزدهم تا بیستم بارداری انجام میشود. (البته هفته شانزدهم تا هجدهم ایدهآل است). نشانگرهای متعدد نیز عبارتند از:
غربالگری آلفا فتوپروتئین (AFP)
این آزمایش خون میزان آلفا فتوپروتئین در خون مادر را در دوران بارداری اندازه گیری میکند. AFP پروتئینی است که به طور معمول توسط کبد جنین تولید میشود و در مایع اطراف جنین (مایع آمنیوتیک) وجود دارد. این پروتئین از جفت وارد خون مادر میشود و سطوح غیر طبیعی آن ممکن است نشان دهنده موارد زیر باشد:
- نقص لوله عصبی باز (ONTD)، مانند اسپینا بیفیدا
- سندرم داون
- سایر ناهنجاریهای کروموزومی
- نقص در دیواره شکم جنین
- دوقلو باردار بودن (وقتی بیش از یک جنین در حال ساخت پروتئین باشد.)
- تاریخ زایمانی که اشتباه محاسبه شده است، زیرا سطوح این پروتئین در طول بارداری متفاوت است.
- استریول، اینهیبین و هورمون گنادوتروپین جفتی انسانی (هورمونهای ساخته شده توسط جفت)
سونوگرافی و آمنیوسنتز
برای تشخیص دقیق ممکن است نیاز به آمنیوسنتز باشد.
نتایج آزمایش غیرطبیعی AFP و سایر نشانگرها ممکن است به معنای نیاز به آزمایش بیشتر باشد. معمولاً آزمایش سونوگرافی نیز برای تأیید تاریخ بارداری و بررسی ستون فقرات جنین و سایر اعضای بدن از نظر نقص انجام میشود. حتی برای تشخیص دقیق ممکن است نیاز به آمنیوسنتز باشد.
با این حال، غربالگری صددرصد دقیق نیست. در واقع، ممکن است در آزمایش غربالگری سه ماهه دوم با نتایج مثبت یا منفی کاذب نیز برخورد کنید که متاسفانه شما را گیج و گمراه میکند. البته هنوز میتوان اکثر موارد سندرم داون را با استفاده از غربالگری سه ماهه اول و دوم تشخیص داد.
همچنین ممکن است از آزمایش غربالگری DNA بدون سلول که معمولا در سه ماهه اول انجام میشود نیز استفاده کرد. این آزمایش میتواند برخی از ناهنجاریهای ژنتیکی را که توسط آزمایشهای قبلی شناسایی نشدهاند، تشخیص دهد.
آیا غربالگری دوم ضروری است؟
غربالگری برای بررسی نقایص مادرزادی انجام میشود.
بستگی دارد. در طول سه ماهه دوم بارداری، پزشک شما غربالگریهایی را برای بررسی نقایص مادرزادی انجام میدهد. به خصوص اگر سابقه خانوادگی نقایص مادرزادی دارید یا بالای ۳۵ سال هستید، انجام آزمایش غربالگری سه ماهه دوم اهمیت پیدا میکند.
آنگاه پزشک شما بسته به عوامل خطر و نتایج اولیه، بهترین راهها را به شما پیشنهاد میدهد.
آزمایش غربالگری دوم برای چه کسانی واجب است؟
به طور کلی، انجام تستهای غربالگری دوران بارداری برای ناهنجاریهای جنینی اختیاری هستند. با این حال، تصمیم گیری آگاهانه در مورد آزمایشهای این دوران اهمیت زیادی دارد؛ به خصوص اگر در حال غربالگری بیماریهای جنینی هستید که قابل درمان نیستند، باید حتماً این نکته را در نظر بگیرید.
علاوه بر این، همانطور که گفتیم، اگر در خانوادهی خود سابقه نقایص مادرزادی دارید یا بالای ۳۵ سال هستید، بهتر است که آزمایش غربالگری سه ماهه دوم بارداری را انجام دهید.
بهترین زمان انجام سونوگرافی غربالگری دوم
سونوگرافی غربالگری دوم از هفته هجدهم تا بیست و دوم بارداری انجام میشود.
سونوگرافی غربالگری دوم از هفته هجدهم تا بیست و دوم بارداری انجام میشود. با این حال، در کشورهایی که در آنها دسترسی به کلینیکهای سونوگرافی دشوار یا محدود است، این دوره زمانی را میتوان به هفته شانزدهم تا بیست و پنجم بارداری افزایش داد.
البته باید گفت که انجام سونوگرافی در هفتههای بالاتر چالش برانگیز است و بهتر است در همین محدوده تعریف شده انجام شود.
تفسیر آزمایش غربالگری دوم
تفسیر آزمایش غربالگری سه ماهه دوم بارداری، کار پزشک یا متخصص است. با این حال، میتوان گفت که سطح سرمی hCG بین هفتههای سوم تا دهم بارداری به طور تصاعدی افزایش مییابد و در سه ماهه اول به اوج خود می رسد. اما جالب است بدانید که برعکس، سطوح آن در طول سه ماهه دوم و سوم کاهش مییابد و اعداد نرمال آزمایش غربالگری دوم را نشان میدهد.
نتایج آزمایش سونوگرافی شما نیز به دقت توسط پزشک یا متخصصتان بررسی میشود تا شما را از صحیح و سالم بودن کودک خود مطمئن کند.
کلام آخر
آزمایش غربالگری سه ماهه دوم بارداری شامل آزمایش خون و سونوگرافی میشود. این آزمایش میتواند در ارزیابی آناتومی جنین و تشخیص وجود هر گونه ناهنجاری جنینی و مواردی مانند سندرم داون یا سایر ناهنجاریهای کروموزومی به شما کمک کند.
برای اطلاعات بیشتر و آشنایی با متخصصین مامایی، به کلینیک بیا نی نی سر بزنید.
