سرپرست دفتر امور آسیبدیدگان اجتماعی سازمان بهزیستی کشور گفته که بیشترین نوع کودکآزاری ناشی از غفلت است
آن چه برخی والدین در فرزندپروری ناخواسته و از روی ناآگاهی درگیر آن هستند، غفلت از کودکان و بیتوجهی به آنهاست. به تازگی، سرپرست دفتر امور آسیبدیدگان اجتماعی سازمان بهزیستی کشور در پاسخ به این سوال که براساس گزارش های موجود بیشترین نوع کودکآزاری مربوط به چه نوع بوده است؟ بیان کرد: «در دستهبندی کلی کودکآزاری، موضوع غفلت هم وجود دارد و بیشترین نوع کودکآزاری ناشی از آن است. شایعترین نوع سوء رفتار با کودکان غفلت از نیازهای اساسی کودکان و بی توجهی به آن هاست.»(منبع خبر: بیا نی نی). در ادامه با این نوع از کودک آزاری که هرچند ناشناختهترین آن ها محسوب میشود اما رایجترین شان شده است، آشنا می شویم.
وقتی والدین به وظایف خود عمل نمیکنند
4 نوع مهم کودکآزاری عبارتند از:
۱- کودکآزاری جسمی، ۲- کودکآزاری جنسی، ۳- کودکآزاری عاطفی و ۴- غفلت و بیتوجهی. غفلت و بیتوجهی، الگوی پایدار ناتوانی در ارضای نیازهای اساسی کودک است بهگونهای که سلامت و بهزیستی جسمانی و روانشناختی کودک آسیب ببیند یا به خطر بیفتد. در موضوع غفلت و بیتوجهی، والدین یا مراقبان کودک در واقع به وظیفه خود عمل نمیکنند. در حالی که بیشترین توجه به 2 دسته اول کودکآزاری معطوف است، شاید به این دلیل که این نوع سوءاستفادهها جزو خشونت جسمی هستند، غفلت و بیتوجهی شایعترین شکل کودکآزاری است و بیش از ۶۰ درصد موارد بدرفتاری با کودکان را شامل میشود. بیتوجهی به نیازهای اساسی کودکان، رسیدگی نکردن به خواستههای به حق آنان، بیتوجهی به تعلیم و تربیت و پرورش کودکان، رها کردن آنان در جامعه و بی مسئولیتی والدین در قبال نحوه گذران اوقات فراغت کودکان از اشکال گوناگون غفلت و بیتوجهی هستند.
انواع کودکآزاری ناشی از غفلت
غفلت و بیتوجهی شامل 5 نوع است که در ادامه به آنها اشاره میشود. آگاهی والدین از این دستهبندی، کمک زیادی به کاهش آسیبهای آن خواهد کرد.
بیتوجهی جسمی| شامل ناتوانی در فراهم کردن غذا، پوشاک یا بهداشت کافی برای کودک است. مثلا پدر یا مادری که غذا دادن به کودک را به تاخیر می اندازد و گرسنگی طولانی را به وی تحمیل میکند و سوء تغذیه یا خوردن خوراکیهای مضر را جدی نمیگیرد، درگیر یک نوع رایج از کودکآزاری شده است.
بیتوجهی به سلامت و امنیت کودک| از قبیل بیتوجهی به خطرات احتمالی در خانه، رانندگی بیمحابا در حالی که کودک داخل خودرو است. خودداری یا تأخیر در تأمین مراقبتهای بهداشتی لازم، نزدن واکسن، تنها گذاشتن کودکان در خانه بدون مراقب و… بی توجهی به امنیت و سلامت کودک محسوب میشود.
بیتوجهی جنسی| سوءاستفاده جنسی، به هرگونه تماس و تعامل بین کودکان و مراقبان بزرگسال اطلاق میشود که در آن از کودک با هدف تحریک جنسی فرد بزرگسال سوءاستفاده می شود. بعضی از افراد فقط تجاوز را کودکآزاری جنسی میدانند که اینطور نیست.
بیتوجهی تحصیلی| شامل بیتوجهی به ورود کودک به مدرسه و ادامه تحصیل او ، اجازه دادن یا بهانهتراشی برای غیبتهای کودک از مدرسه، پیگیری نکردن دسترسی به خدمات لازم برای نیازهای تحصیلی ویژه کودکان و… .
بیتوجهی عاطفی| شامل عاطفه و محبت ناکافی به کودک، قرار دادن کودک در معرض مشاجره های زوج ها، اجازه دادن به کودک برای استفاده از مشروبات الکلی یا موادمخدر، مداخله نکردن در رفتارهای ضداجتماعی کودکان، کوتاهی در فراهم آوردن حمایتهای روانشناختی لازم و… .
از پذیرش کودک تا محبت و ارتباط چشمی
«مهارتهای زندگی» و «فرزندپروری» یکی از موضوعات مهم برای پیشگیری از کودکآزاری است که باید در ترویج آموزش آن به والدین همت گماشت. آن چه به عنوان نکته آخر و برای پیشگیری از غفلت از فرزندان به والدین توصیه میکنم این است که کودک را همان گونه که هست، بپذیرند. همچنین توجه همدلانه به نیازهای جسمی و عاطفی وی داشته باشند و محبت خود را بیقید و شرط به فرزندان عرضه کنند و حتما از تماس چشمی و در آغوش گرفتن، فرزندان را محروم نکنند، چراکه تماس چشمی و در آغوش گرفتن، به فعال شدن سیستم پاداش مغز و افزایش صمیمیت و عاطفه در رابطه با فرزند منجر میشود.
تشخیص بیش فعالی کودکان، چه نشانههایی دارد؟

دومین مطلب از بسته پیشنهادی بیش فعالی در کودکان نشانه هایی را در اختیار شما قرار میدهد تا به کمک آن بتوانید بیشفعالی را در سنین بسیار پایین در کودک ردیابی کنید.
در این مقاله میخوانید:
- علائم بیش فعالی در کودکان
- علائم بیش فعالی کودکان با بزرگتر شدن آنها
- شرایط مرتبط در کودکان و نوجوانان مبتلا به ADHD
- کمک به کودک مبتلا به بیش فعالی
- نکات مربوط به والدین برای کاهش بیش فعالی کوکانتماس با پزشک
- تماس با پزشک
علائم بیش فعالی در کودکان
1- رفتار متمرکز بر خود
2- قطع کردن
کودکان مبتلا به بیشفعالی ممکن است هنگام فعالیت در کلاس یا هنگام بازی با کودکان دیگر نتوانند به راحتی در انتظار نوبت خود بمانند.
3- مشکل در انتظار نوبت
4- آشفتگی عاطفی
5- ناآرامی

6- ناتوانی در بیصدا بازی کردن
7- کارهای ناتمام
8- عدم تمرکز
9- پرهیز از انجام کارهایی که به تلاش ذهنی طولانی نیاز دارند
کودکان بیش فعال در پیگیری وظایف و فعالیتها مشکل دارند که میتواند مشکلاتی را در مدرسه ایجاد کند، زیرا اولویتبندی انجام تکالیف، پروژههای مدرسه و سایر وظایف برایشان دشوار میشود.
10- اشتباهات
11- خیالپردازی
12- مشکل در سازماندهی
13- فراموشی
14- نشان دادن علائم در محیطهای مختلف

علائم بیش فعالی کودکان با بزرگتر شدن آنها
- تمرکز بر کارهای مدرسه و تکالیف
- فهمیدن نشانههای اجتماعی
اختلال اضطراب، باعث نگرانی و عصبی شدن کودک در بیشتر اوقات میشود. همچنین ممکن است علائم جسمی مانند ضربان قلب سریع، تعریق و سرگیجه ایجاد شود.
- سازش با همسالان
- حفظ بهداشت شخصی
- کمک در کارهای خانه
- مدیریت زمان
- رانندگی با خیال راحت
- مشتاقانه منتظر ماندن

شرایط مرتبط در کودکان و نوجوانان مبتلا به ADHD
-
اختلال اضطراب
-
اختلال سرکشی مخالف (ODD)

-
اختلال سلوک
-
افسردگی
-
مشکلات خواب
-
اختلال طیف اوتیسم (ASD)

-
صرع
-
سندرم توره
-
مشکلات یادگیری

کمک به کودک مبتلا به بیش فعالی
اختلال سلوک در کودکان بیش فعال، اغلب شامل تمایل به رفتارهای ضد اجتماعی مانند سرقت، جنگ، تخریب و آسیب رساندن به مردم یا حیوانات است.
شما می توانید علائم بیشفعالی، بی توجهی و تکانشگری کودک خود را بدون تشخیص اختلال نقص توجه درمان کنید.
نکات مربوط به والدین برای کاهش بیش فعالی کوکان
اگر کودک بیشفعال دارید، ممکن است انرژی زیادی صرف کنید تا او به حرفهای شما گوش دهد، کاری را به پایان برساند، یا بیحرکت بنشیند. نظارت مداوم میتواند ناامیدکننده و طاقتفرسا باشد.
استراتژیهای موثری وجود دارد که میتواند به شما در کنترل خودتان و کنار آمدن با کودک بیشفعال موثر باشد:
- از خود مراقبت کنید تا بتوانید از فرزند خود بهتر مراقبت کنید. خوب غذا بخورید، ورزش کنید، به اندازه کافی بخوابید، راههایی برای کاهش استرس پیدا کنید و از خانواده، دوستان، همچنین پزشک و معلمان کودک، کمک بخواهید.
- ساختاری را ایجاد کنید و به آن پایبند باشید. با رعایت برنامههای روزمره، سادهسازی برنامه کودک و مشغول نگه داشتن او در فعالیتهای سالم، به کودک خود کمک کنید تا متمرکز و سازمانیافته بماند.
- انتظارات مشخصی را تعیین کنید. قوانین رفتاری را ساده کنید و توضیح دهید در صورت انجام ندادن قوانین، چه اتفاقی میافتد. هر بار او را تشویق کنید.
از خود مراقبت کنید تا بتوانید از فرزند خود بهتر مراقبت کنید. خوب غذا بخورید، ورزش کنید، به اندازه کافی بخوابید، راههایی برای کاهش استرس پیدا کنید و از خانواده، دوستان، همچنین پزشک و معلمان کودک، کمک بخواهید.
- خوب خوابیدن و انجام ورزش را در برنامههای کودک بگنجانید. فعالیت بدنی باعث بهبود تمرکز و رشد مغز میشود. ورزش همچنین منجر به خواب بهتر میشود که به نوبه خود میتواند علائم ADHD را کاهش دهد.
- به کودک کمک کنید تا درست غذا بخورد. برای مدیریت علائم ADHD، وعدههای غذایی یا میانوعدههای منظم را به صورت هر سه ساعت یکبار تنظیم کنید و غذاهای شیرین را کاهش دهید.
- به فرزند خود بیاموزید که چگونه با دیگران دوست شود. به او کمک کنید شنونده بهتری باشد، یاد بگیرد که چهره و زبان بدن افراد را بخواند و با دیگران ارتباط برقرار کند.
تماس با پزشک
