در هفته جهانی سلامتروان از رایجترین اختلالاتروانی مانند وسواس، افسردگی، اضطراب و… گفتیم که نسبت به جنسیت افراد، شیوع آن بیشتر یا کمتر است
یکی از مهمترین اهداف علم روانشناسی، بهبود ارتباط انسانها با یکدیگر در جامعه، محل کار و تحصیل، خانواده و… است. اگر زن و مردی به شناخت خوبی از یکدیگر رسیده باشند، بسیاری از سوء تفاهمها به خصوص در روابط زن و شوهری برطرف خواهد شد. هدف از شناخت تفاوتهای روانشناسانه مردان و زنان در این است که زوج ها با ویژگیهای طبیعی خودشان و طرف مقابل آشنا می شوند تا با چالشهای کمتری در زندگی مواجه شوند. از 18 تا 24 مهر به عنوان هفته جهانی سلامتروان نامگذاری شده و به همین مناسب از این تفاوتها خواهیم گفت. همچنین با رایجترین اختلالاتروانی مانند وسواس، افسردگی، اضطراب و… آشنا خواهید شد که نسبت به جنسیت افراد، شیوع آن بیشتر یا کمتر میشود.
زنان جزئینگرتر هستند
اولین تفاوت روانشناختی، در سازوکار بینایی است که در زنان به دلیل وجود هورمون استروژن با مردها متفاوت عمل میکند. روانشناسان معتقدند که سازوکار بینایی زنان مانند یک رادار عمل میکند به همین دلیل، تشخیص افسردگی در دیگران از روی رفتارها برای زنها راحت است. آنها بر عکس مردها، تمام جزئیات یک چیز را میبینند و برای همین است که میتوانند حالات همسرشان را از چهره تشخیص دهند.
خجالت نکشیدن زنان بابت محافظهکاری
خانمها از لحاظ روان شناختی، ترس و خجالتی از محافظهکاری ندارند اما مردها چون خودشان را نمادی از قدرت محسوب میکنند، ناخودآگاه از ابراز ترسهایشان دوری می کنند و به همان اندازه محافظهکاریشان کمتر است تا گوشزد کنند که آن قدر قوی و شجاع هستند که نیازی به این محافظه کاریها ندارند.
حافظه فضایی مردها بهتر است
درک سه بعدی تجسم فضایی یا همان حافظه فضایی در مردها بهتر است. برای درک بهتر این موضوع، بگذارید یک مثال از رانندگی بزنیم. آقایان به همین دلیل که حافظه فضایی بهتری دارند، نسبت به خانمها در رانندگی سرعت بیشتری دارند زیرا حافظه فضایی کمک میکند که مسیر را راحتتر به ذهن بسپارند و این آشنا بودن مسیر کمک میکند برای پیدا کردن آن انرژی و وقت کمتری صرف کنند. فرض کنید در خیابان و مسیری هستید که اولین بار است وارد آن جا شده اید، در نتیجه برای این که مسیر را پیدا کنید و تابلوهای راهنمایی و رانندگی را بخوانید باید با سرعت کمتری حرکت کنید تا از پیچ و خم جاده با خبر شوید. خانمها حتی اگر مسیری را قبلا طی کرده باشند برای بار دوم با سرعت کمتری نسبت به آقایان حرکت میکنند زیرا حافظه فضایی آنها ضعیفتر است و همین موضوع باعث محافظهکاری آنها در رانندگی میشود.
جذابتر بودن فعالیتهای کلامی برای زنان
تفاوت مهم بعدی این است که شنوایی خانمها قویتر است ولی مردها جهت صدا را بهتر تشخیص میدهند. زنان در تشخیص لحن، تن و قدرت صدا، هشت برابر قویتر از مردان هستند . برای همین است که فعالیتهای کلامی برایشان جذابتر است و مثلا وقتی شوهری وارد خانه میشود، زن دوست دارد کارهایی را که امروز انجام داده، بازگو کند و کارهای همسرش را بشنود.
اطلاعات آماری از تفاوتهای جنسیتی اختلالات روانی
1- افسردگی و اضطراب| جنسیت نقش مهمی در ابتلا به بسیاری از بیماریهای روانی مانند اختلالهای اضطرابی و افسردگی دارد. این اختلال در خانمها شایعتر و دو برابر آقایان است و به علتهای گوناگون روی میدهد.
2- ناخن جویدن به علت اضطراب| ناخن جویدن که به علت اختلال اضطراب ایجاد میشود در زنان دو برابر مردان است و علایم آن در قالب نگرانی، تنش، خستگی و ترس بروز میکند.
3- اختلال استرس پس از سانحه| نوعی از اختلال اضطراب، اختلال استرس پس از سانحه است که شامل اختلال ترس، اختلال اضطراب تعمیم یافته، فوبیا (ترس مرضی) و اختلال اضطراب جدایی میشود و زنان بیشتر در معرض اختلال استرس مزمن قرار دارند.
4- وسواس| باید بدانید که وسواس از جمله اختلالهای اضطرابی است که در بین خانمها و آقایان یکسان است و در بین دو جنس متفاوت نیست.
5- اوتیسم و بیش فعالی| پسرها چهار برابر بیشتر از دخترها، تشخیص اختلالات اوتیسم را دریافت میکنند و پسران دو برابر بیشتر از دختران در دوران کودکی، بیش فعالی میگیرند.
نویسنده : دکتر شکیلا یوسفی| متخصص روانشناسی سلامت
