اگر به تازگی نوزادی به دنیا آوردهاید و تب پس از زایمان را تجربه میکنید، باید بدانید که تب پس از زایمان، شایع است و میتواند به دلایل مختلفی رخ دهد.
تب خفیف معمولا جای نگرانی ندارد و خود به خود برطرف میشود. گر چه تب ممکن است نشانه عفونت، یا عارضه جدیتری باشد که بررسی آن ضروری است.
در این مقاله میخوانید:
- علت تب بعد از زایمان چیست؟
- چه موقع برای تب بعد از زایمان به پزشک مراجعه کنیم؟
- درمانهای دارویی تب پس از زایمان
- جلوگیری از عوارض بعد از زایمان
- نتیجه نهایی
علت تب بعد از زایمان چیست؟
علل شایع تب بعد از زایمان عبارتند از:
1- عفونت بعد از سزارین
در صورت سزارین احتمال بیشتری برای تب بعد از بارداری وجود دارد.
اگر محل برش عفونی شود، تب بعد از سزارین رخ میدهد. در مورد نحوه مراقبت از محل برش با پزشک خود مشورت کنید. علائم عفونت عبارتند از:
- قرمزی یا تورم در محل برش
- چرک یا مایعی که از محل برش خارج میشود
- خونریزی، یا باز شدن محل برش
- درد شدید معده
- درد شدید در محل برش
- ادرار دردناک
- ترشحات بدبو از واژن
2- اندومتریت
اندومتریت، یک عفونت داخلی رحم است. این عفونت شایع میتواند منجر به تب بعد از زایمان شود. اگر اندومتریت دارید، ممکن است 2 تا 3 روز پس از زایمان تب داشته باشید. این نوع عفونت میتواند به دلایل زیادی رخ دهد:
- زایمان سزارین
اندومتریت، یک عفونت داخلی رحم است. این عفونت شایع میتواند منجر به تب بعد از زایمان شود. اگر اندومتریت دارید، ممکن است 2 تا 3 روز پس از زایمان تب داشته باشید.
- زایمان طولانی
- برداشتن جفت با دست بعد از زایمان
- مدفوع کودک در داخل رحم
- زایمان فورسپس (از انبر برای هدایت سر نوزاد در کانال زایمان استفاده میشود)، یا استفاده از وسایل دیگر
- پارگی طولانیمدت غشاها
- عفونتهای واژینال
- دیابت بارداری
- زایمان زودرس
همراه با تب پس از زایمان، ممکن است علائم دیگری از اندومتریت داشته باشید:
- لرز
- خونریزی واژینال
- زخم زیر شکم یا حساس شدن این ناحیه
- درد در ناحیه زیر شکم
- ترشحات بدبو از واژن
- اگر قطعاتی از جفت در رحم باقی بماند، عفونت رحم هم ممکن است رخ دهد
3- ماستیت
ماستیت، یک عفونت در بافت پستان است که ممکن است آن را در دوران شیردهی داشته باشید، یا نه.
مجاری یا لولههای شیر، شیر را از غده سینه به نوک سینه منتقل میکنند. اگر یکی از این مجاری مسدود شود، شیر در سینه جمع شده و باعث التهاب میشود که نتیجه آن ماستیت، یا ورم پستان است.
علائم رایج ورم پستان عبارتند از:
- التهاب یا تورم و قرمزی
- درد و حساسیت
- خستگی
- سردرد
- رگههای قرمز روی سینهها
- تودههای دردناک در سینه
- علائمی شبیه آنفولانزا
همچنین ممکن است هنگام شروع تولید شیر، تب خفیفی داشته باشید که به این دلیل اتفاق میافتد که ممکن است سینهها بیش از حد متورم شوند. تورم و تب معمولا در عرض 24 ساعت برطرف میشود.
هنگامی که نوک سینه دچار ترکخوردگی یا سوزش میشود، گاهی اوقات باکتریها میتوانند وارد بافت پستان و منجر به عفونت و تب شوند.
4- عفونت مجاری ادراری
عفونت مجاری ادراری (UTI) به طور کلی شایع است و یکی از علل شایع تب بعد از زایمان به شمار میرود.
باکتریهای روی پوست میتوانند در هنگام تولد، وارد مجاری ادراری و باعث عفونت ادراری همراه با تب شوند.
اگر کاتتر (لوله) در مثانه قرار داده شود تا فشار را در طول و بعد از زایمان کاهش دهد، احتمالا دچار عفونت ادراری میشوید.
یک مطالعه در سال 2019 میلادی نشان داد زنانی که آنتیبیوتیک آزیترومایسین را بعد از سزارین مصرف کردند، کمتر دچار تب پس از زایمان شدند، بنابراین از پزشک خود بپرسید که آیا آنتیبیوتیک آزیترومایسین برای شما مناسب است، یا نه.
طبیعی است که هنگام ادرار کردن پس از زایمان احساس سوزش و درد کنید. اگر عفونت مجاری ادراری (UTI) دارید، ممکن است تب و علائم دیگری داشته باشید که عبارتند از:
- لرز
- درد پایین کمر
- درد پهلو
- ادامه ادرار دردناک
- تکرر ادرار
- احساس خالی نشدن مثانه
- علل دیگر تب پس از زایمان
- در بدن شما بعد از زایمان باید بهبودیهای زیادی صورت بگیرد. مثلا ممکن است بعد از اپیزیاتومی به بخیه نیاز داشته باشید.
- با التیام بدنتان ممکن است به تب خفیف بعد از زایمان مبتلا شوید.
چه موقع برای تب بعد از زایمان به پزشک مراجعه کنیم؟
اگر تب بعد از زایمان دارید، آن را نادیده نگیرید، فورا به پزشک خود اطلاع دهید. تب میتواند نشانه این باشد که چیزی در بدن شما درست نیست.
در صورت بروز این علائم هم با پزشک تماس بگیرید:
- تب بالاتر از 38درجه سانتیگراد
- درد یا تورم پا
- درد شدید معده
- خونریزی واژینال که باعث خیس شدن یک پد در عرض یک ساعت میشود
- خونریزی که دارای لختههای بزرگ است
- خونریزی از محل برش
درمانهای دارویی تب بعد از زایمان
اگر عفونت مجاری ادراری، اندومتریت یا ماستیت دارید، برای جلوگیری از عوارض جدی به درمان پزشکی که معمولا آنتیبیوتیک است، نیاز دارید.
پزشک را بلافاصله در مورد تب بعد از زایمان و سایر علائم مطلع کنید.
در صورت عدم درمان فوری، عفونتها میتوانند گسترش یابند، یا منجر به سایر مشکلات سلامتی شوند.
تب بعد از زایمان به دلیل عفونتهای جدیتر در داخل بدن ممکن است به تزریق آنتیبیوتیک و اقامت کوتاهمدت در بیمارستان نیاز داشته باشد.
جلوگیری از عوارض بعد از زایمان
در بیشتر موارد، تب خفیف پس از زایمان به خودی خود برطرف میشود. با جلوگیری از عفونت میتوانید از بروز تب جلوگیری کنید. اما مهم نیست که چقدر مراقب باشید، همیشه نمیتوانید از عفونت جلوگیری کنید.
اگر زایمان سزارین دارید، تمام داروهایتان را مصرف کنید و محل برش را تمیز نگه دارید.
یک مطالعه در سال 2019 میلادی نشان داد زنانی که آنتیبیوتیک آزیترومایسین را بعد از سزارین به صورت برنامهریزی شده مصرف کردند، کمتر دچار تب پس از زایمان شدند، بنابراین از پزشک خود بپرسید که آیا آنتیبیوتیک آزیترومایسین برای شما مناسب است، یا نه.
راه های دیگر برای جلوگیری از عفونت و تب بعد از زایمان عبارتند از:
- تعویض بانداژ در دفعات توصیهشده توسط پزشک
- شستن نوک سینهها قبل و بعد از شیردهی به نوزاد
- اگر نوزاد از شیر شما تغذیه نمیکند اما سینههایتان شیر دارد، برای تسکین، شیر را بدوشید
- استفاده از بستههای سرد روی سینههایتان
مسکنهای بدون نسخه که در دوران شیردهی بیخطر هستند، عبارتند از:
- استامینوفن (تیلنول)
- ایبوپروفن
نتیجه نهایی
تب پس از زایمان شایع است و میتواند به دلایل زیادی رخ دهد. در موارد نادر، تب بعد از زایمان ممکن است نشانه یک مشکل سلامتی مانند عفونت باشد که در صورت عدم درمان میتواند منجر به عوارض سلامتی شود.
در صورت داشتن تب، یا علائم دیگر با پزشک مشورت کنید.
پزشکان متخصص زنان و زایمان در کلینیک بیا نی نی هم پاسخگوی سئوالات شما هستند.
