سوال : نقش تومور مارکرها در غربالگری سرطان پستان چیست؟
پاسخ : تومور مارکرها موادی اغلب پروتئینی هستند که در ادرار یا سرم فرد وجود دارند و توسط تومور و یا بدن فرد در پاسخ به سرطان تولید می شوند. تومورمارکرها انواع مختلفی دارند. برخی در نوع خاصی از سرطان تولید می شوند وبه اصطلاح اختصاصی اند و برخی در انواع مختلفی از سرطانها دیده می شوند. البته بالا رفتن سطح تومور مارکر ها همیشه هم نشانه ی وجود سرطان نیست. گاهی توسط سلول های سالم و در فرد غیر سرطانی و در موقعیت های پاتولوژیک دیگر تولید می شوند.
برای آگاهی بیشتر از نقش تومور مارکرها در غربالگری سرطان پستان به سراغ یکی از متخصصان آزمایشگاه پاتوبیولوژی فردانش رفتیم. از شما دعوت می کنیم ویدئو زیر را تماشا کنید. برای مراجعه به آزمایشگاه پاتوبیولوژی فردانش یا اطلاع از ساعات کاری، نظرات سایر بیماران و ارسال پرسش از آزمایشگاه پاتوبیولوژی فردانش کلیک کنید.
تومور مارکر چیست؟
تومور مارکرها موادی اغلب پروتئینی هستند که در ادرار یا سرم فرد وجود دارند و توسط تومور ویا بدن فرد در پاسخ به سرطان تولید می شوند. تومور مارکرها انواع مختلفی دارند. برخی در نوع خاصی از سرطان تولید می شوند و به اصطلاح اختصاصی هستند و برخی در انواع مختلفی از سرطان ها دیده می شوند. برای انجام تست تومور مارکرها، پزشک نمونه ی ادرار یا خون بیمار را به آزمایشگاه می فرستد ومارکر با آنتی بادی ضد تومور مارکر ساخته شده در بدن باند می شود. گاهی اوقات نیز قسمتی از خود تومور برای انجام آزمایش مورد استفاده قرار می گیرد.
البته بالا رفتن سطح تومورمارکر الزاما” نشانه ی وجود سرطان نیست. گاهی تومور مارکر توسط سلول های سالم تولید می شوند و در فرد غیر سرطانی باعث بالا رفتن سطح تومور مارکر خاصی می شود. همچنین ممکن است فردی که دچار سرطان است سطح بالایی از تومور مارکر را نشان ندهد، لذا پزشک علاوه بر تست تومور مارکر با گرفتن تاریخچه ی بیمار، سابقه ی خانوادگی، علائم بالینی و سایر تست های آزمایشگاهی به وجود سرطان در فرد پی می برد.
موارد استفاده ی تومور مارکر ها
- غربالگری و تشخیص زود هنگام سرطان: غربالگری بدین منظور انجام می شود که سرطان در فردی که هنوز علائم بالینی را ظاهر نکرده تشخیص داده شود، یعنی تشخیص سرطان در مراحل اولیه برای این منظور از تومور مارکرها استفاده می شود.
- تشخیص منشأ سرطان: البته بیشتر تومورمارکرها به دلیل آنکه اختصاصیت کافی ندارند و در سرطان های مختلف یا موقعیت های پاتولوژیک دیگر می توانند ترشح شوند، زیاد برای این منظور کاربرد ندارند و بیشتر از بیوپسی برای تشخیص سرطان استفاده می شود، اما تومور مارکرها می توانند اطلاعات مفیدی در تشخیص منشأ سرطان و یا متاستاز بودن آن بدست دهند.
- پیش آگهی سرطان: برخی سرطان ها بیشتر از سرطان های دیگر رشد کرده و در بدن پخش می شوند. تومور مارکرها می توانند در تشخیص مهاجم بودن و یا میزان پاسخ آن به درمان کمک کننده باشند.
- سنجش موثر بودن درمان: یکی از مهمترین نقش های تومور مارکرها، بررسی پاسخ بیمار به درمان به خصوص در سرطان های پیشرفته است. اگر سطح تومور مارکر در خون کاهش یافته باشد، نشان دهنده ی مؤثر بودن درمان است و اگر تومورمارکر افزایش پیدا کرده باشد یعنی سرطان به درمان پاسخ نداده و نیاز است درمان تغییر کند.
- تشخیص عود سرطان: با انجام مکرر تست تومور مارکرها در افراد سرطانی که تحت درمان هستند، می توان پی به عود و بازگشت سرطان برد.
