فشار خون پایین در بارداری شایع است. در بیشتر مواقع، این وضعیت مشکلات عمدهای ایجاد نمیکند و فشار خون پس از زایمان به سطح قبل از بارداری باز میگردد. با این حال، در برخی موارد، فشار خون بسیار پایین میتواند برای مادر و نوزاد خطرناک باشد.
اثرات بارداری بر فشار خون
اگر باردار هستید، پزشک احتمالا فشار خون شما را در هر ویزیت قبل از زایمان بررسی میکند.
فشار خون، نیرویی است که خون به دیواره شریان فشار وارد میکند در حالی که قلب شما پمپ میکند. ممکن است در زمانهای خاصی از روز بالا یا پایین برود و زمانی که هیجانزده، یا عصبی هستید تغییر کند.
خوانش فشار خون، اطلاعات مهمی در مورد سلامت شما و کودکتان نشان میدهد. همچنین میتواند راهی برای پزشک شما باشد تا تشخیص دهد که آیا شما شرایط دیگری مانند پرهاکلامپسی دارید یا نه.
تغییراتی که در دوران بارداری در بدن شما اتفاق میافتد، میتواند بر فشار خون شما تاثیر بگذارد. هنگام حاملگی، سیستم گردش خون شما به سرعت منبسط میشود که ممکن است باعث افت فشار خون شود.
کاهش فشار خون شما در 24 هفته اول بارداری، رایج است.
عوامل دیگری که میتوانند در کاهش فشار خون نقش داشته باشند، عبارتند از:
- کمآبی بدن
- کمخونی
- خونریزی داخلی
- استراحت طولانیمدت در رختخواب
- مصرف داروهای خاص
- شرایط قلبی
- اختلالات غدد درونریز
- اختلالات کلیوی
- عفونتها
- کمبودهای تغذیهای
- واکنش آلرژیک
فشار خون در بارداری کی کم در نظر گرفته میشود؟
پزشکان معمولا وقتی فشار خون شما پایینتر از 90/60 میلیمتر جیوه باشد، تشخیص میدهند که فشار خونتان پایین است.
برخی افراد در تمام طول زندگی خود فشار خون پایینی دارند و هیچ نشانهای از آن ندارند.
خطرات فشار خون پایین در دوران بارداری
فشار خون پایین ممکن است نشانه حاملگی خارج رحمی باشد، که زمانی اتفاق میافتد که تخمک بارور شده در خارج از رحم زن کاشته شود.
به طور کلی، فشار خون پایین در دوران بارداری دلیلی برای نگرانی نیست، مگر اینکه علائمی را تجربه کنید. افت زیاد فشار خون ممکن است نشانه یک مشکل جدی یا حتی تهدیدکننده زندگی باشد.
فشار خون بسیار پایین میتواند منجر به زمین خوردن، آسیب اندام یا شوک شود.
فشار خون پایین ممکن است نشانه حاملگی خارج رحمی باشد، که زمانی اتفاق میافتد که تخمک بارور شده در خارج از رحم زن کاشته شود.
آیا فشار خون بر کودک تاثیر میگذارد؟
تحقیقات زیادی در مورد تاثیر فشار خون بالا در دوران بارداری بر نوزادان انجام شده است، اما دادهها در مورد اثرات فشار خون پایین محدود است.
فشار خون پایین در دوران بارداری ممکن است منجر به مشکلاتی مانند مردهزایی و وزن کم هنگام تولد شود.
برخی از مطالعات نشان دادهاند که فشار خون پایین در دوران بارداری ممکن است منجر به مشکلاتی مانند مردهزایی و وزن کم هنگام تولد شود. با این حال، تحقیقات دیگر نشان داده است که عوامل خطر اضافی در این پیامدها نقش دارند.
تحقیقات بیشتری برای درک تاثیر فشار خون پایین دوران بارداری بر سلامت نوزاد مورد نیاز است.
علائم فشار خون پایین
علائم و نشانههای فشار خون پایین ممکن است شامل موارد زیر باشد:
- سرگیجه
- سبکی سر، بهخصوص هنگام ایستادن یا نشستن
- غش کردن
- حالت تهوع
- خستگی
- تاری دید
- تشنگی غیر معمول
- پوست مرطوب، رنگپریده یا سرد
- تنفس سریع یا کمعمق
- عدم تمرکز
در صورت بروز علائم فشار خون پایین در دوران بارداری با پزشک خود تماس بگیرید.
تشخیص فشار خون پایین در بارداری
فشار خون پایین با یک آزمایش ساده تشخیص داده میشود.
پزشک یک کاف بادی دور بازوی شما قرار میدهد و از فشارسنج برای محاسبه فشار خون شما استفاده میکند.
این آزمایش را میتوان در مطب پزشک انجام داد، اما میتوانید دستگاه اندازهگیری فشار خون بخرید و فشار خون خود را در خانه اندازهگیری کنید.
اگر در طول بارداری فشار خون پایینی دارید، ممکن است پزشک آزمایشهای بیشتری را برای رد سایر شرایط تجویز کند.
درمان فشار خون پایین در بارداری
به طور کلی، برای فشار خون پایین در دوران بارداری نیازی به درمان ندارید.
پزشکان معمولا داروها را برای زنان باردار توصیه نمیکنند مگر اینکه علائم جدی باشند، یا عوارض احتمالی وجود داشته باشد.
فشار خون شما احتمالا در سه ماهه سوم بارداری خود به خود شروع به افزایش میکند.
خود مراقبتی برای درمان فشار خون پایین در دوران بارداری
اگر علائم فشار خون پایین مانند سرگیجه را تجربه کردید، انجام این کارها را امتحان کنید:
- زمانی که نشستهاید، یا دراز کشیدهاید از بلند شدن سریع خودداری کنید.
- برای مدت طولانی نایستید.
- در طول روز وعدههای غذایی کوچک بخورید.
- حمام، یا دوش خیلی داغ نگیرید.
- آب بیشتری بنوشید.
- لباسهای گشاد بپوشید.
- همچنین برای جلوگیری از علائم فشار خون پایین، داشتن یک رژیم غذایی سالم و مصرف مکملهای دوران بارداری، ایده خوبی است.
فشار خون پس از زایمان
فشار خون شما باید پس از زایمان به سطح قبل از بارداری برگردد.
پزشکان متخصص، فشار خون شما را اغلب در ساعات و روزهای پس از زایمان چک میکنند. همچنین، احتمالا پزشک فشار خون شما را در ویزیتهای پس از زایمان هم بررسی خواهد کرد.
چشمانداز درباره فشار خون پایین در بارداری
فشار خون پایین در دوران بارداری طبیعی است. این وضعیت معمولا جای نگرانی ندارد، مگر اینکه علائمی داشته باشید.
اگر علائم آزاردهنده فشار خون پایین را تجربه کردید، به پزشک خود اطلاع دهید.
پرسش و پاسخ درباره فشار خون پایین در بارداری
سئوال مخاطب بیا نی نی: من هفته ۲۰ بارداری هستم. فشارم یک ماهه بالا رفته، تحت نظر پزشک هستم. با قرص الدومت دارم کنترل م کنم، گاهی فشارم میاد روی ۱۰ روی ۷/۵ که بنظرم خیلی پایینه. میشه بگید فشار سیستولی و دیاستولی اگه پایین باشه جفتش مثلا چند باشه خطرناکه؟ گاهی باید از فشار بالا نگران بشم. الانم از پایین اومدنش نگرانم.
پاسخ دکتر مرجان قاجار، جراح و متخصص زنان، زایمان و نازایی:
دوست عزیز اطلاعات شما ناقص است، تصمیمگیری برای شروع قرص به خیلی چیزها بستگی دارد. باید مشخص شود معاینه قلبی و اکو قلبی شدهاید یا خیر. فشار شما روی چند بوده است که دکتر برایتان قرص تجویز کرده است. در بارداری اگر دیاستول بالای 11 و سیستوا بالای 15 باشد در صورتی که فشار مطمئن باشیم فشار خون خالص بارداری است دارو را شروع میکنیم. اگر با مصرف قرص فشار شما روی 7 و 10 است باید قرص را قطع کنید. وقتی دیاستول زیر 9 باشد شانس اینک جنین مشکل پیدا کند، زیاد است.
اگر سئوال بیشتری دارید، آن را با پزشکان متخصص زنان و زایمان در کلینیک بیا نی نی مطرح کنید.
