برچسب: مشاوره نوزاد

یبوست در نوزاد و کودکان زمانی روی می‌دهد که به راحتی نمی‌توانند دفع مدفوع داشته باشند. معمولا شکم نوزادان زیاد کار نمی‌کند و فاصله چند روزه طبیعی است. اما اگر این مسئله بیشتر از یک هفته طول بکشد، احتمالا نوزاد دچار یبوست شده است.

هیچ بیماری زمینه‌ای خاصی را نمی‌توان عامل ایجاد یبوست نوزاد دانست و معمولا با تغییر در رژیم غذایی یا عادات زندگی و یا حتی دارو می‌توان مشکل دفع مدفوع را برطرف نمود. اگر روش‌های درمان خانگی یبوست نوزاد بی‌اثر باشند حتما باید به متخصص کودک مراجعه کنید. برای مشاوره پزشکی و اطلاع از روش‌های کنترل و درمان یبوست نوزاد، سری به کلینیک بیا نی نی بزنید. در ادامه با ما همراه باشید تا بیشتر با یبوست نوزاد، علایم، و درمان آن آشنا شوید.

یبوست نوزاد چیست؟

یبوست نوزاد (Constipation) زمانی روی می‌دهد که مدفوع نوزاد سفت و خشک باشد و به‌راحتی نتواند دفع کند. گاهی دفع مدفوع سفت دردناک می‌شود. معمولا وقتی رژیم غذایی نوزاد از شیر خشک یا شیر مادر به سمت غذاهای جامد تغییر می‌کند معمولا نوزاد دچار یبوست می‌شود.

علت یبوست نوزاد

یکی از علل اصلی یبوست نوزاد، تغییر در رژیم غذایی نوزاد است:

• تغییر تغذیه با شیرخشک
• تغییر تغذیه با شیر مادر
• خوردن غذاها و طعم جدید
• عدم دریافت مایعات کافی (شیر مادر، شیر خشک یا آب)

وقتی تغذیه با غذاهای خشک و غیرآبکی در نوزاد شروع می‌شود، کمبود فیبر در رژیم غذایی می‌تواند یکی از علل بالقوه یبوست نوزاد باشد. برخی نوزادان هم به‌صورت ژنتیکی دچار یبوست می‌شوند حتی اگر رژیم غذایی مناسب و آب کافی دریافت کنند. البته که این لزوما به‌معنای مریضی یا سالم نبودن نوزاد نیست.

نشانه‌ها و علایم یبوست نوزاد

صرفا کار نکردن شکم برای مدت طولانی در نوزاد به‌معنای یبوست نوزاد نیست. نشانه‌ها و علایم یبوست نوزاد عبارتند از:

• دفع مدفوغ غیر نرم در فواصل طولانی
• قوام مدفوع شبیه گل رس می‌شود
• گلوله‌های سفت مدفوع
• دوره‌های طولانی زور زدن یا گریه حین تلاش برای رفع اجابت مزاج
• رگه‌های خون در مدفوع
• کاهش اشتها
• سفت شدن شکم

نشانه‌های یبوست نوزاد به‌شدت به سن و رژیم غذایی نوزاد بستگی دارد. حرکات طبیعی روده پیش از اینکه نوزاد شروع به خوردن غذاهای خشک کند باید کاملا نرم و روان باشد مثل قوام کره بادام زمینی یا حتی شل‌تر از آن.

مدفوع سفت پیش از شروع رژیم غذایی خشک، بارزترین نشانه یبوست نوزاد به شمار می‌آید. در ماه‌های اول، نوزادانی که با شیر مادر تغذیه می‌کنند معمولا دفع مدفوع دارند چرا که شیر مادر راحت هضم می‌شود. هرچند بین سه تا شش ماهگی، دفع مدفوع هفته‌ای یک بار و گاهی حتی کمتر می‌شود.

نوزادانی که شیر خشک می‌خورند دفع مدفوع بیشتری نسبت به نوزادانی دارند که از شیر مادر تغذیه می‌شوند.

نوزادانی که شیر خشک می‌خورند دفع مدفوع بیشتری نسبت به نوزادانی دارند که از شیر مادر تغذیه می‌شوند. بیشتر نوزادان شیرخشکی حداقل یکبار در روز یا هر یک روز درمیان دفع دارند. البته گاهی هم فاصله بین اجابت مزاج در این نوزادان گاهی بیشتر می‌شود اما یبوست ندارند.

زمانی که شیر خوردن نوزاد کم یا قطع شده و رژیم غذایی خشک نوزاد شروع می‌شود، احتمال ایجاد یبوست نوزاد بیشتر می‌شود. احتمال یبوست در نوزادانی که شیر گاو یا هر شیری غیر از شیر خشک می‌خورند بیشتر است.

در موارد نادری هم برخی بیماری‌ها ممکن است باعث ایجاد یبوست شوند مانند:

• مشکلات پایانه‌های عصبی روده
• مشکلات مربوط به نخاع
• کمبود تیروئید
• سایر اختلالات متابولیک

معمولا تمام نوزادان از لحاظ وجود این بیماری‌ها بررسی می‌شوند بنابراین زیاد نگران این موضوع نباشد. اما اگر نوزادتان از دفع دردناک مدفوع رنج می‌برد، به پزشک مراجعه کنید.

یبوست نوزاد و تغذیه با شیر مادر

یبوست در نوزادانی که با شیر مادر تغذیه می‌شوند بسیار نادر است چرا که شیر مادر حاوی ملین طبیعی است که باعث شده مدفوع نوزاد رنگ زرد و کاملا نرم داشته باشد. نوزادان تازه به‌دنیا آمده تقریبا هر روز دفع مدفوع دارند و هرچه بزرگ‌تر می‌شوند فاصله بین دفع مدفوع بیشتر می‌شود.

روش‌های خانگی درمان یبوست نوزاد

روش‌های خانگی برای درمان یبوست نوزاد نخستین راهکار برای حل مشکل دفع مدفوع هستند:

ورزش

مثل بزرگسالان، ورزش و حرکت باعث تحریک روده نوزاد می‌شود. هرچند با توجه به اینکه نوزادان راه نرفته یا حتی چهار دست و پا هم نمی‌روند، والدین می‌توانند با ورزش دادن به نوزاد، به بهبود و رفع یبوست کمک کنند.

پدر یا مادر می‌توانند پاهای نوزاد را در حالتی که به پشت خوابیده به آرامی حرکت دهند مثل رکاب زدن دوچرخه. این کار کمک می‌کند که روده‌ها به کار بیفتند و یبوست برطرف شود.

حمام آب گرم

حمام آب گرم باعث آزاد و شل شدن عضلات شکم نوزاد شده و انقباض روده‌ها را برطرف می‌کند.

تغییرات رژیم غذایی

برخی تغییرات رژیم غذایی به بهبود یبوست نوزاد کمک می‌کنند، البته که این موضوع بسته به سن و تغذیه نوزاد فرق می‌کند. مصرف میوه و سبزیجات به‌خاطر فیبر زیادی که دارند باعث تحریک روده‌ها می‌شود. خوراکی‌های مناسب برای نوزادی که یبوست رنج می‌برد عبارتند از:

• سیب بدون پوست
• بروکلی
• غلات کامل مثل اوت میل یا پاستا غلات کامل
• هلو
• گلابی
• شلیل

آبرسانی

نوزادان چند ماهه معمولا نیازی به مایعات کمکی ندارند چرا که آب مورد نیاز بدن‌شان از همان شیر مادر یا شیر خشک تامین می‌شود. البته مصرف کمی مایعات بیشتر برای نوزاد مبتلا به یبوست خوب است. گاهی متخصص اطفال وصیه می‌کند که کمی آب یا آب میوه به رژیم غذایی نوزادان 2 تا 4 ماهه دارای یبوست اضافه کنید.

ماساژ

روش‌های مختلفی برای ماساژ شکم نوزاد برای رفع یبوست نوزاد وجود دارند که عبارتند از:

• ماساژ با نوک انگشتان به‌صورت حرکات دایره‌ای روی شکم در جهت عقربه‌های ساعت
• حرکت دادن انگشتان اطراف ناف در جه عقربه‌های ساعت
• زانوها و پاهای نوزاد را گرفته و به آرامی پاها را به سمت شکم فشار دهید.
• نوازش از قفسه سینه به سمت پایین کنار ناف با نوک انگشت.

آب میوه

وقتی که نوزاد به 4 ماهگی رسید، می‌تواند کمی آب میوه بخورد مثل آب سیب یا آب آلو 100 درصد طبیعی. این آب میوه‌ها به درمان یبوست نوزاد کمک می‌کنند.

قند موجود در آب میوه سخت هضم می‌شود، درنتیجه مایعات بیشتری وارد روده‌ها می‌شود که باعث نرم و آبکی شدن مدفوع می‌گردد. البته اضافه کردن آب میوه به رژیم غذایی نوزاد بدون مشورت با پزشک یا متخصص اطفال به‌هیچ‌وجه توصیه نمی‌شود.

اندازه‌گیری دمای مقعدی

استفاده از دماسنج روان‌کننده تمیز برای اندازه‌گیری دمای مقعدی نوزاد دارای یبوست به دفع مدفوع کمک می‌کند. البته از این روش درمان خانگی یبوست نوزاد زیاد استفاده نکنید چرا گه ممکن است شرایط را بدتر کند.

زمان مراجعه به پزشک

اگر نوزاد یک تا دو روز دفع نداشته و علایم زیر را هم دارد، بهتر است به متخصص اطفال مراجعه کنید:

• خون در مدفوع
• تحریک‌پذیر شدن نوزاد
• درد شکم
• عدم بهبود پس از درمان یبوست نوزاد

معمولا درمان یبوست نوزاد با روش‌های خانگی شروع می‌شود که اگر جواب ندهند، پزشک بعد از معاینه نوزاد گاهی داروهای زیر را تجویز می‌کند:

• ملین‌ها
• تنقیه
• شیاف

به‌هیچ‌وجه سرخود و بدون دستور پزشک این داروها را به نوزاد ندهید.

کلام آخر

معمولا شکم نوزادان زیاد کار نمی‌کند و فاصله چند روزه برای دفع مدفوع در نوزاد طبیعی است. اما اگر این مسئله بیشتر از یک هفته طول بکشد، احتمالا نوزاد دچار یبوست شده است. هیچ بیماری زمینه‌ای خاصی را نمی‌توان عامل ایجاد یبوست نوزاد دانست و معمولا با تغییر در رژیم غذایی یا عادات زندگی و یا حتی دارو می‌توان مشکل یبوست نوزاد را برطرف نمود.

روش‌های خانگی مختلفی برای درمان یبوست نوزاد وجود دارند. اگر این روش‌های خانگی جواب ندادند و علایم یبوست نوزاد برطرف نشدند، بهتر است برای درمان به متخصص اطفال مراجعه کنید.

تماشای تلویزیون می‌تواند سرگرم‌کننده باشد، اما آیا تماشای تلویزیون برای نوزادان مضر است؟ این مقاله به همین موضوع می‌پردازد.
واضح است که تماشای بیش از حد تلویزیون به سلامت نوزادان آسیب می‌رساند. به این دلیل که نوزادان دوست دارند رنگ‌های زنده را ببینند، آن‌ها را مجبور نکنید که در حین تماشای تلویزیون، شبکه‌های مختلف تلویزیونی را یکی پس از دیگری تماشا کنند.
بر اساس تحقیقات، تماشای بیش از حد تلویزیون ممکن است پیامدهای مضر متعددی داشته باشد، از جمله توقف رشد مغز، کاهش تحریک مغز، مشکلات یادگیری، خواب ناآرام، کابوس‌های شبانه و عدم تمرکز.
علاوه بر این‌ها، بین تماشای تلویزیون در نوزادان و اوتیسم هم ممکن است ارتباط وجود داشته باشد که دلایل بیشتری برای دور نگه داشتن آن‌ها از تلویزیون ارائه می‌دهد.
به خواندن این مقاله ادامه دهید تا برخی نکات ایمنی برای حفظ امنیت خود و فرزندانتان را متوجه شوید.

تماشای تلویزیون برای نوزادان چقدر ایمن است؟
طبق گفته آکادمی اطفال آمریکا، کودکان کمتر از دو سال نباید تلویزیون تماشا کنند. در حالی که بسیاری از والدین درک می‌کنند که تماشای تلویزیون برای فرزندانشان مضر است، اکثریت آن‌ها از تاثیر منفی تلویزیون بر کودکان خردسال، به‌ویژه هنگامی که موسیقی در پس‌زمینه پخش می‌شود، بی‌اطلاع هستند.
توانایی نوزادان برای تشخیص و کنترل نارضایتی خود در نتیجه قرار گرفتن در معرض طولانی‌مدت صفحه نمایش مختل می‌شود.
همچنین تماشای تلویزیون، بچه‌ها را از فعالیت‌هایی که به نفع توانایی ذهنی آن‌هاست، مانند کاوش و تعامل با سایر کودکان، منحرف می‌کند.

سن مناسب برای تماشای تلویزیون برای نوزادان چیست؟
این سئوال که «در چه زمانی تماشای تلویزیون برای نوزادان ایمن است؟»، اغلب برای پدرها و مادرها دلهره‌آور است.
مطالعات نشان داده است که تماشای تلویزیون قبل از 18 ماهگی تاثیر منفی طولانی‌مدتی بر رشد زبان، توانایی خواندن و حافظه کوتاه‌مدت کودکان دارد. در نتیجه مشکلات خواب و تمرکز تشدید می‌شود.

تاثیر تماشای تلویزیون بر نوزادان چیست؟
بسیاری از والدین خوشحال‌اند که برنامه‌های تلویزیونی مختلف می‌توانند مثل یک پرستار بچه، حواس کودک را پرت کنند و کودکان را در زمانی که والدینشان سر کار هستند، مشغول نگه دارند.
والدینی که برنامه‌های تلویزیون را با فرزندان خود تماشا می‌کنند، احساس بدی ندارند چون فکر می‌کنند زمان با کیفیتی را برای فرزندان خود فراهم می‌کنند. اما آیا نمایشگرهای تلویزیون برای نوزادان مضر هستند؟

در واقع، این احتمال وجود دارد که اثرات تماشای تلویزیون برای نوزادان مضر باشد:

1- مانع رشد مغز می‌شود
دو سال اول زندگی کودک بیشترین تاثیر را بر رشد مغز او دارد. در حالی که کودک شما در حال تماشای تلویزیون است، ممکن است از طریق دستکاری اشیاء اطراف خود به کاوش، بازی و یادگیری بپردازد.
این‌ها فعالیت‌هایی هستند که به کودک شما در ایجاد توانایی‌های لازم برای رشد شناختی، رشد اجتماعی و رشد عاطفی کمک می‌کنند.

2- تعامل اجتماعی کمتر
بازی، یک روش عالی برای آشنایی کودک با محیط خود است. او یاد می‌گیرد که چگونه مغز خود را از طریق آزمایش‌های علت و معلولی به هم متصل کند.

هیچ میزان تماشای تلویزیون، یا گوش دادن به موسیقی به شما نحوه برقراری ارتباط موفق را نمی‌آموزد.

هر بار که فرزند شما با فرد دیگری ارتباط برقرار می‌کند، یک نقطه عطف رشد به دست می‌آید. اگر فرزند شما این تغییرات را به صفحه نمایش متصل کند، تعامل اجتماعی را از دست خواهد داد.

3- نه تلویزیون و نه موسیقی نمی‌توانند به کودک یاد بدهند که با موفقیت صحبت کند
هیچ میزان تماشای تلویزیون، یا گوش دادن به موسیقی به شما نحوه برقراری ارتباط موفق را نمی‌آموزد. اگر تلاش‌های ارتباطی فرزندتان را نادیده بگیرید، ممکن است یک نقطه عطف رشدی قابل توجه را از دست بدهید.

4- تاثیر منفی بر مهارت‌های ارتباطی
گوش دادن به صحبت‌های شخصیت‌های کارتونی که با لحن بچه‌گانه یا تحقیرآمیز با فرزندتان صحبت می‌کنند، به او کمک نمی‌کند تا مهارت‌های ارتباطی‌اش را توسعه دهد.
در عوض، او توانایی‌های ارتباطی را از طریق گوش دادن و تقلید از عادات گفتاری بزرگسالان به دست می‌آورد. او با تقلید از بزرگسالان اطراف خود که به شیوه‌های اشتباه اما مستقیم صحبت می‌کنند، الگوهای گفتاری خوبی ایجاد می‌کند.

5- آسیب به مهارت‌های شناختی
به خاطر داشته باشید که وقتی کودک شما به تلویزیون لبخند می‌زند، تلویزیون با لبخند زدن پاسخ متقابل نمی‌دهد. در نتیجه ممکن است به سلامت اجتماعی و روانی او آسیب وارد شود.

6- برنامه‌های گمراه‌کننده
بیشتر برنامه‌ها و فیلم‌های کودکان به دلیل مخاطبان هدف، مهارت‌های نادرستی را به کودکان آموزش می‌دهند. آن‌ها با به تصویر کشیدن واقعیت به شکلی اغراق‌آمیز و کارتونی، مشکل را نادرست معرفی می‌کنند.

7- تماشای طولانی‌مدت تلویزیون ممکن است مهارت‌های ارتباطی کودکان را مختل کند
بسیاری از مطالعات نشان داده‌اند که قرار گرفتن طولانی‌مدت در معرض تلویزیون ممکن است به ظرفیت کودکان برای برقراری ارتباط موثر از طریق خواندن و نوشتن آسیب برساند.
پیامدهای دراز مدت، شامل مشکلات تمرکز و یادگیری است.

جایگزین‌های دیگر برای تماشای تلویزیون برای نوزادان
در حالی که تلویزیون به خودی خود به کودکان آسیب نمی‌رساند، ممکن است شنیده باشید که بسیاری از مردم می‌پرسند: «آیا تماشای تلویزیون برای نوزادان مضر است؟»

تماشای بیش از حد تلویزیون، بد است و ممکن است به عاداتی مثل کم‌تحرک و عدم قرار گرفتن در معرض امکانات آموزشی مختلف منجر شود.

پاسخ این خواهد بود که تماشای بیش از حد تلویزیون، بد است و ممکن است به عاداتی مثل کم‌تحرک و عدم قرار گرفتن در معرض امکانات آموزشی مختلف منجر شود.
کودکان باید به طور مکرر در معرض طیف وسیعی از تجربیات قرار بگیرند تا تربیت آن‌ها کامل شود. هنگامی که فعالیت‌های سالم را در برنامه روزانه کودک خود بگنجانید، او طیف وسیع‌تری از مهارت‌ها، استعدادها و تجربیات را به دست خواهد آورد.

جایگزین‌های زیر را برای درگیر نگه داشتن نوزادان ایجاد کنید:

1- از رنگ‌آمیزی بهره بگیرید
یک جعبه رنگارنگ از مدادرنگی تهیه کنید تا کودکان با آن نقاشی بکشند. کشیدن نقاشی، شکل دادن به اشکال و نوشتن اعداد و حروف با کودکتان می‌تواند بسیار سرگرم‌کننده باشد.

2- کمک در آشپزخانه
کودک را همراه خود به آشپزخانه ببرید و به او اجازه بدهید در فرآیند آشپزی به شما کمک کند. همچنین می‌توانید از او برای کمک به اندازه‌گیری، مخلوط کردن و هم زدن استفاده کنید.
حتی بچه‌های کوچک هم می‌توانند میوه‌ها و سبزیجات را بشویند و وعده‌های غذایی را به روش‌های جدید جمع کنند.

3- برای فرزندتان کتاب بخوانید
برای فرزندتان کتاب‌های مصور با تصاویر بزرگ را انتخاب کنید تا علاقه کودکتان را به داستان برانگیزد. حتی اگر فقط چند دقیقه در روز یک برایش کتاب بخوانید، رشد کودکتان را تقویت خواهید کرد.

برای فرزندتان کتاب‌های مصور با تصاویر بزرگ را انتخاب کنید تا علاقه کودکتان را به داستان برانگیزد.

4- در برخی تمرینات بدنی شرکت کنید و مدتی را در فضای باز بگذرانید
بازی با اسباب‌بازی‌ها در حیاط، دوچرخه‌سواری و بازی با دوستان، همگی راه‌های لذت‌بخشی برای کودک هستند تا در حین لذت بردن از فضای باز، کمی ورزش کند.

تماشای تلویزیون برای نوزاد مضر است، پرسش و پاسخ
سوال مخاطب بیا نی نی: آیا نگاه کردن به تلویزیون از فاصله سه متری برای نوزاد سه ماهه به مدت بیست دقیقه در روز ضرر داره؟

پاسخ دکتر فرزاد وفایی، متخصص اطفال:
ممکن است دیدن تلویزیون برای چشمان نوزاد شما ضرر خاصی نداشته باشد، اما اگر به تلویزیون عادت کرد، بعد که بزرگ‌تر شد دیگر نمی‌توان او را در دیدن تلویزیون کنترل کرد و به این صورت رشد کودک، بازی کردن او، تعاملش با خانواده و تعامل اجتماعی‌اش با همسالانش دچار مشکل می‌شود.
بنابراین اگر خیلی اصرار به دیدن تلویزیون دارد، می‌توانید اجازه دهید لالایی کودک یا چند برنامه خاص را ببیند، ولی در بقیه موارد سعی کنید او را سرگرم کنید تا تلویزیون نبیند.
از طرف دیگر تلویزیون امواج الکترومغناطیسی دارد که هنوز برای ما ناشناخته است و ممکن است روی مغز یا اندام و سلامتی کودک اثر منفی بگذارد، بنابراین در بیشتر موارد نوزاد زیر یک سال را از دیدن آن منع می‌کنیم.

به کلینیک بیا نی نی سر بزنید.

هنگامی که کودک شما در خوردن غذاهای نرم و له‌شده مهارت پیدا کند، ممکن است در حدود 8 ماهگی آماده باشد تا غذاهای انگشتی مصرف کند. این مقاله به شما کمک می‌کند تا با غذا و میوه برای نوزاد هشت ماهه آشنا شوید.
کودکان در این سن، مهارت برداشتن غذا و رها کردن یا له کردن آن را دارند و با تسلط بر گرفتن قاشق در حدود 9 ماهگی کارآمدتر و مستقل‌تر خواهند شد.
در آن مرحله کودکان می‌توانند از انگشت شست و اشاره خود برای برداشتن تکه‌های کوچک غذا استفاده کنند.

تغذیه کودک هشت ماهه
کودک شما ممکن است بخواهد هر چیزی را که در بشقاب شما می‌بیند چنگ بزند، اما این دستورالعمل‌ها را برای تغذیه سالم و ایمن او دنبال کنید.
با تکه‌های پنیر نرم شروع کنید. تکه‌های کوچک پاستا یا نان، سبزیجات نرم و خرد‌شده، و میوه‌هایی مانند موز، آووکادو و هلو یا شلیل رسیده شروع کنید.

مراقب خطرات خفگی باشید. از دادن غذاهای گرد و سفت مانند هویج، انگور و هات‌داگ و سبزیجات خام و بادام‌زمینی خودداری کنید.

این غذاها باید به حداقل جویدن نیاز داشته باشند، چون ممکن است کودک شما هنوز دندان نداشته باشد. به او اجازه ندهید که هات‌داگ، سبزیجات خام، آجیل، گوشت، آب‌نبات سفت، یا بافت‌های چسبنده مانند کره‌های آجیل که خطر خفگی را در این مرحله افزایش می‌دهند، مصرف کند.
در صورت وجود هرگونه نگرانی در مورد آلرژی، غذاهای جدید را یکی‌یکی به کودک معرفی کنید.
همه غذاها را به قطعات نرم و کوچک خرد کنید.
مراقب خطرات خفگی باشید. از دادن غذاهای گرد و سفت مانند هویج، انگور و هات‌داگ و سبزیجات خام و بادام‌زمینی خودداری کنید.
کشمش و ذرت بو داده برای نوزادان خطرناک است.

شیردهی به نوزاد در هشت ماهگی
شیر خشک یا برنامه شیردهی خود را حفظ کنید، اما وقتی کودک شما مواد جامد بیشتری می‌خورد، به طور طبیعی شروع به مصرف شیر کمتری می‌کند. برای به دست آوردن ارزش غذایی، کودک شما در این مرحله باید مواد جامد بیشتر و شیر کمتری مصرف کند.

رشد کودک در هشت ماهگی
کودک شما در هشت ماهگی قوی‌تر می‌شود و حتی ممکن است در حال حرکت باشد، چه برعکس روی شکمش بلغزد، چه از پشت سرش بچرخد یا واقعا به جلو بخزد. اگر قبلا خانه خود را برای حرکت کودک نکرده‌اید، دیگر منتظر نمانید!
ممکن است این علائم رو به رشد حرکتی را متوجه شوید:

• احتمالا کودک شما اکنون می‌تواند چندین دقیقه به تنهایی بنشیند، بدون اینکه از دست‌هایش برای حمایت استفاده کند و ممکن است بتواند به تنهایی در حالت نشسته، بلند شود.
• در حالی که شما از او حمایت می کنید، او باید بتواند بالا و پایین بپرد و احتمالا حتی روی پاهایش بلند شود.
  دست‌های کوچک او به طور فزاینده‌ای چابک می‌شود.

توانایی‌های کودک در هشت ماهگی
کودک در هشت ماهگی این توانایی‌ها و ادراک را دارد:

بینایی کودک

کودک ممکن است از افراد و موقعیت‌های جدید بترسد. بنابراین به او زمان بدهید تا با افراد آشنا شود.

کودک شما باید بتواند تقریبا به اندازه یک بزرگسال ببیند و بتواند اجسام متحرک را با چشمان خود ردیابی کند.

داشتن اضطراب از غریبه‌ها
کودک ممکن است از افراد و موقعیت‌های جدید بترسد. بنابراین به او زمان بدهید تا با افراد آشنا شود و اگر در کنار افراد غریبه، بی‌قراری می‌کند، در کنارش باشید و او را آرام کنید.

درک و فهم کودک
ممکن است کودک شما بیش از آنچه شما تصور می‌کنید درک کند، بنابراین مهم است که در مورد هر کاری که انجام می‌دهید با او حرف بزنید و سعی کنید کلمات آشنا و آسان را برایش تکرار کنید.

نکاتی که باید درباره غذای کودک در نظر بگیرید

• اگر در خانواده شما آلرژی غذایی وجود دارد، با پزشک متخصص اطفال در مورد معرفی غذاهای بسیار حساسیت‌زا مانند بادام‌زمینی و تخم مرغ به کودک مشورت کنید.
• غذاهای سرخ‌شده انتخاب خوبی برای نوزادان نیستند.
• از دادن آب میوه به نوزاد خودداری کنید، مگر اینکه تازه باشد.
• در این سن، رژیم غذایی کودک شما باید شامل غلات، میوه‌ها، سبزیجات و گوشت باشد و او باید دو تا سه وعده در روز آن‌ها را بخورد.
• علاوه بر برنج، جو یا غلات جو دوسر، می‌توانید محصولات شامل غلات مانند نان تست، کراکر و غلات خشک را به کودکتان معرفی کنید. از دادن هر گونه غلات رنگارنگ و شیرین خودداری کنید.
• کودک را برای مدت زمان شیر دادن روی صندلی‌اش بنشانید. اگر هنگام خزیدن به اطراف غذای انگشتی بخورد، احتمال خفگی او بیشتر است.
• در این سن هنوز باید به کودک شیر مادر، یا شیر خشک بدهید. کودک شما در حال شروع انتقال به مصرف مواد جامد است، اما شیر مادر و شیر خشک هنوز غذاهایی کلیدی برایش هستند.
• پوره کردن یا له کردن سبزیجات ممکن است خوردن آن‌ها را برای کودک شما آسان‌تر بکند.

پرسش و پاسخ بیا نی نی درباره میوه برای نوزاد هشت ماهه
سئوال مخاطب بیا نی نی: دختر ٨ ماهه من چه میوه‌هایی در این ماه و ماه آینده می‌تواند بخورد؟ و آب چه میوه‌هایی را در ماه هشت و نه می‌توانم به او بدهم؟

پاسخ از دکتر علی اصغر حلیمی، متخصص اطفال:
یک نوزاد هشت ماهه می‌تواند سیب، گلابی، لیمو شیرین، هندوانه، طالبی، گرمک، موز، آلو و هلو را بخورد. از آب همه این میوه‌ها که گفته شد هم می‌توانید برای او استفاده کنید.

به کلینیک بیا نی نی سر بزنید.

اگر کودک شما برای چند روز یک بیماری جزئی مانند سرفه، یا سرماخوردگی بدون تب داشته باشد، می‌تواند واکسیناسیون خود را انجام دهد. در این مقاله درباره واکسن زدن نوزاد در سرماخوردگی، اطلاعات بیشتری کسب می‌کنید.
با این حال، اگر تب دارد، یا حالش خیلی بد است، بهتر است صبر کنید تا خوب شود.

وقتی کودک دچار عفونت و بیماری می‌شود
هنگامی که کودک دچار عفونت می‌شود، سیستم ایمنی بدن او با تولید آنتی‌بادی به میکروب‌هایی که آن را ایجاد کرده‌اند واکنش نشان می‌دهد.
اگر کودک شما دوباره میکروب‌ها را جمع کند، آنتی‌بادی‌های سیستم ایمنی بدن او قبل از ایجاد عفونت با آن مبارزه می‌کنند.
این همان چیزی است که در طول واکسیناسیون هم اتفاق می‌افتد یعنی کودک شما آنتی‌بادی‌هایی تولید می‌کند که با عفونت‌ها مبارزه می‌کند. بنابراین، کودک به بیماری خاصی که واکسن آن را دریافت کرده، مبتلا نمی‌شود، نتیجه این‌که برای مدت طولانی و در برخی موارد مادام‌العمر در برابر آن مصون می‌ماند.

وقتی کودک شما تب دارد، آنتی‌بادی‌های بدن او مشغول مبارزه با عفونت هستند. به همین دلیل است که بهتر است مطمئن شوید که سیستم ایمنی کودک شما همزمان با انجام واکسیناسیون با عفونت‌های دیگر مبارزه نمی‌کند.
اگر چند روزی سرما خورده یا سرفه کرده باشد، بدنش از قبل با میکروب‌ها مبارزه کرده و از شر آن‌ها خلاص شده است. بنابراین مشکلی نیست که کودک شما واکسینه شود.
این امکان وجود دارد که او در مسیر هوایی خود کمی مخاط داشته باشد. پزشک متخصص اطفال این موضوع را با گوش دادن به تنفس کودک بررسی می‌کند.
اگر کودک شما در روز واکسیناسیون بیمار شد، با پزشک مشورت کنید که آیا باید واکسیناسیون او را انجام دهید، یا آن را به روزهای بعد موکول کنید.

چه زمانی برای کودک شما واکسیناسیون خوب است؟
توجه به این نکته، مهم است بدانید که کودکان بسیار کوچک اغلب مستعد ابتلا به بیماری‌های کوتاه‌مدت هستند. این بیماری‌های می‌تواند از سرفه خفیف تا سرماخوردگی متغیر باشد.
بیماری‌ها در بسیاری از موارد با تب همراه نیست و مدت زیادی دوام نخواهد داشت. بنابراین، ساده‌ترین راه برای اطمینان از اینکه کودک شما باید واکسینه شود یا نه، این است که از صبح روزی که واکسیناسیون برنامه‌ریزی شده است، بررسی کنید که آیا او سالم است یا بیمار.
در موارد دیگر، بهتر است واکسیناسیون را به تعویق بیندازید تا عفونت از بین برود و سپس بتوانید برای واکسیناسیون اقدام کنید.
زمان‌بندی، بسیار حیاتی است. اگر کودک به شدت بیمار نیست، می‌توانید واکسیناسیون را ادامه دهید. با پزشک خود در مورد وضعیت صحبت کنید تا بدانید که آیا نیازی به لغو واکسیناسیون وجود دارد، یا نه.

واکسیناسیون کودک، هر چه زودتر بهتر
فراموش نکنید که کودک هر چه زودتر واکسینه شود، بهتر است.

قبل از سفر یا یک رویداد مهم به دنبال واکسینه کردن کودک نباشید.

هنگامی که کودک برای بیماری‌هایی مانند اوریون، سرخک یا سرخجه واکسن می‌زند، ممکن است واکنش‌های خفیفی ایجاد شود. بنابراین اگر کودک شما تا چند روز پس از تزریق احساس بیماری کرد، وحشت نکنید.
قبل از سفر یا یک رویداد مهم به دنبال واکسینه کردن کودک نباشید.

بیماری‌های خفیف با واکسیناسیون تداخلی ندارند و حتی اگر کودک آنتی‌بیوتیک مصرف می‌کند، می‌تواند واکسن دریافت کنند.
اگر در مورد وضعیت کودک نگران هستید و شک دارید که واکسیناسیون انجام دهید یا نه، بهتر است با پزشک مشورت کنید.

واکسیناسیون چگونه عمل می‌کند؟
واکسیناسیون، تزریق آنتی‌بادی به بدن نوزاد از طریق واکسن است. دیگر نیازی نیست منتظر بمانید تا نوزاد بیمار شود و خود به خود پادتن تولید کند. به این ترتیب کودک بدون اینکه بیمار شود، از بیماری مصون می‌شود.
مدت‌زمان کارکرد واکسن در بدن به ماهیت آن واکسن خاص بستگی دارد. نکته مثبت این است که چندین واکسن به نوزادان تزریق می‌شود که در تمام طول عمر آن‌ها باقی می‌ماند.

عواملی مانند اینکه آیا واکسن فقط علیه یک بیماری است و آیا بیماری که نوزاد برای آن واکسینه می‌کند تهدیدکننده زندگی است یا نه، در انجام واکسیناسیون نقش دارد.

باید درک کنید که همه واکسیناسیون‌ها یکسان نیستند و برخی از آن‌ها مهم‌تر از بقیه هستند.
عواملی مانند اینکه آیا واکسن فقط علیه یک بیماری است و آیا بیماری که نوزاد برای آن واکسینه می‌کند تهدیدکننده زندگی است یا نه، در انجام واکسیناسیون نقش دارد.
یکی دیگر از عوامل مهمی که باید به دنبال آن باشید، این است که واکسیناسیون باید در فواصل زمانی مختلف در طول زندگی کودک انجام شود تا در طول زندگی از آن بیماری خاص محافظت کند.
واکسیناسیون بیماری‌هایی مانند حصبه، هپاتیت و فلج اطفال کاربرد مادام‌العمر دارد.
در این موارد، بهتر است برنامه واکسیناسیون را رعایت کنید، حتی اگر کودک شما تب خفیف یا سرفه داشته باشد.

پرسش و پاسخ درباره واکسن زدن نوزاد در سرماخوردگی
سوال مخاطب بیا نی نی: نوزاد ۵۶ روزه‌ای دارم که سرما خورده. کی می‌تونم واکسن ۲ ماهگیش رو بزنم؟

پاسخ دکتر سید محمد خاتمی، متخصص اطفال:
اگر سرماخوردگی نوزادتان خفیف است یعنی آبریزش بینی و سرفه کم دارد، واکسن زدن بلامانع است، اما اگر سرفه شدید، تب، بی‌حالی، بی‌میلی به شیر و … را دارد باید صبر کنید تا بهبودی کامل حاصل شود و بعد واکسن تزریق شود.

به کلینیک بیا نی نی سر بزنید.

آهن برای عملکرد بدن حیاتی است، به‌ویژه برای رشد مغز و ساخت گلبول‌های قرمز جدید و برای جلوگیری از کاهش تعداد گلبول ‌ای قرمز خون (کم‌خونی) مهم است، اما آیا دادن قطره آهن با آب میوه، اشکالی ندارد؟

آهن برای چیست؟
آهن برای عملکرد بدن حیاتی است. به ویژه برای رشد مغز و ساخت گلبول‌های قرمز جدید و برای جلوگیری از کاهش تعداد گلبول‌های قرمز خون (کم‌خونی) مهم است.

در چند ماه آخر بارداری، جنین آهن را در بدن خود ذخیره می‌کند تا پس از تولد از آن استفاده کند.

در چند ماه آخر بارداری، جنین آهن را در بدن خود ذخیره می‌کند تا پس از تولد از آن استفاده کند. نوزادانی که به خوبی رشد کرده‌اند، به اندازه کافی آهن ذخیره کرده‌اند تا بتوانند تا 6 ماهگی از آن استفاده کنند.

چرا برخی از نوزادان به آهن اضافی نیاز دارند؟
نوزادانی که زود به دنیا می‌آیند یعنی قبل از هفته سی و ششم بارداری، یا کوچک هستند (وزن آن‌ها در بدو تولد کمتر از 2.5 کیلوگرم است) آهن زیادی در بدنشان ذخیره نمی‌شود.

آهنی که کودکان دارند با رشد آن‌ها مصرف می‌شود، بنابراین برای جلوگیری از کمبود آهن به آهن اضافی نیازمندند.

نوزاد من به چه مقدار آهن نیاز خواهد داشت؟
دوز آهن کودک شما به وزن او بستگی دارد. پزشک متخصص اطفال می‌تواند با هر نسخه جدید با افزایش وزن نوزاد، دوز را افزایش دهد.
اکثر نوزادان روزانه به دوز بین 0.4 تا 0.6 میلی‌لیتر در هر کیلوگرم نیاز دارند. در بیشتر موارد، نوزادان باید یک بار در روز آهن مصرف کنند.

کودک من چه مدت به آهن نیاز دارد؟
توصیه می کنیم از زمانی که کودک بین 4 تا 6 هفتگی است دادن آهن را شروع کنید.
بسته به اینکه نوزاد شما نارس بوده است، یا نه، ممکن است نیاز باشد که دادن آهن از بدو تولد و در بیمارستان شروع شود.
تا یک سالگی کودک به دادن آهن به او ادامه دهید تا زمانی که پزشک از شما بخواهد آن را قطع کنید.

چگونه به نوزادم آهن بدهم؟
برای دادن آهن به نوزاد می‌توانید از سرنگ یا سرپستانک دارویی استفاده کنید. آهن با معده خالی بهتر جذب می‌شود بنابراین سعی کنید قبل از غذا دادن آن را به کودک بدهید.
می‌توانید آهن را با شیر مادر بدهید تا طعم آن بهتر شود، اما زمانی که کودک شروع به مصرف مواد جامد کرد، آهن را بین وعده‌های غذایی به او بدهید.

قطره آهن با آب میوه
اگر کودک به سن مصرف آب میوه رسیده، می‌توانید قطره آهن با آب میوه به او بدهید. مثلا قطره آهن را به آب پرتقال اضافه کنید.

ویتامین C موجود در بسیاری از انواع آب میوه‌ها به جذب آهن کمک می‌کند که یک مزیت اضافی است.

ویتامین C موجود در بسیاری از انواع آب میوه‌ها به جذب آهن کمک می‌کند که یک مزیت اضافی است.
همچنین می‌توانید مکمل‌های آهن را در آب گوجه‌فرنگی مخلوط کنید، اما قطره آهن مایع را با شیر، قهوه یا چای مخلوط نکنید، چون جذب آن کاهش می‌یابد.
اگر کودک شما کمتر از 30 دقیقه پس از دادن آهن استفراغ کرد، دوباره همان دوز را به او بدهید، اگر بیش از 30 دقیقه بود، دوز دیگر را تا زمان بعدی به او ندهید.

قطره آهن با غذاها
اگر کودک به سن مصرف غذای جامد رسیده، مکمل آهن را با مواد غذایی خاص مخلوط کنید تا طعم آن پنهان شود. مثلا می‌توانید آن را با پوره سیب مخلوط کنید. پوره میوه‌های دیگر و سبزیجات هم گزینه دیگری است.
مصرف مکمل آهن با مقدار کمی غذا می‌تواند ناراحتی معده را به حداقل برساند، اما قطره آهن را با ماست مخلوط نکنید.

قطره آهن نوزاد با طعم‌های مختلف
قطره آهن با طعم‌های مختلفی از جمله شکلات، آب‌نبات، توت فرنگی، گیلاس، وانیل و نعناع فلفلی و همچنین طعم‌های میوه‌های دیگر موجود است. با پزشک متخصص اطفال در مورد دادن قطره آهن با طعم‌های موجود مشورت کنید.

آهن چگونه بر کودک من تاثیر می‌گذارد؟
نوزادان به مزه آهن واکنش نشان می‌دهند، اما به این معنا نیست که مشکلی وجود دارد.
رنگ مدفوع کودک ممکن است بعد از مصرف آهن تیره‌تر شود، اما این موضوع بی‌ضرر است.
مدفوع می‌تواند کمی سفت‌تر شود و برخی از نوزادان در اولین شروع مصرف آهن دچار یبوست می‌شوند، اما این موضوع معمولا برطرف می‌شود. همچنین ممکن است استفراغ، یا تف نوزاد با مصرف آهن تیره‌رنگ شود.

قطره آهن را کجا باید نگهداری کنم؟
دارو را در ظرف آن و دور از دسترس کودکان نگهداری کنید.
بهتر است آن را در کمد و دور از گرما و نور مستقیم خورشید نگهداری کنید. لازم نیست آن را در یخچال بگذارید. شربت آهن به طور معمول بی‌رنگ است، اما اگر رنگ آن از سبز مایل به آبی تا طلایی متفاوت باشد، اشکالی ندارد.

پرسش و پاسخ بیا نی نی درباره دادن قطره آهن با آب میوه
سئوال مخاطب بیا نی نی: دخترم 6ماه و هفت روزه است. با وزن 8300 و قد 70 وزن تولدش 3500 با قد 52، آیا رشدش خوب است؟ قطره آهن از مرکز بهداشت میدن که به هیچ وجه نه با آبمیوه و نه ساده نمی‌خورد. منم می‌ریزم توی سوپش. آیا این درسته که توی غذاش بریزم، آهن به بدنش می‌رسد؟ اگه مزه آهن خارجی بهتره می‌توانم جایگزین قطره ایرانی کنم؟ قطره آهن با طعم میوه هست، می‌توانم از اون استفاده کنم؟

پاسخ دکتر سید محمد خاتمی، متخصص اطفال:
قد و وزن کودک شما مناسب است. اما برای اطمینان بیشتر باید روی منحنی رشد کودک مشاهده شود. اگر رشد کودک به صورت صعودی باشد بسیار مناسب است. اما اگر رشد به صورت نزولی باشد، باید کودک بررسی شود.
ریختن قطره آهن داخل سوپ مشکلی ندارد. شما می‌توانید قطره آهن را با سوپ به نوزاد خود بدهید، اما هرگز قطره را همراه با لبنیات نمی‌توانید بدهید.
شما می‌توانید از قطره آهن خارجی استفاده کنید که مزه بهتری دارد. این قطره‌ها با طعم میوه‌ای هم موجود است که خوردن آن برای کودک راحت‌تر است.
جدیدا پودرهای آهن در داروخانه‌ها موجود شده است، هزینه بالاتری دارد، اما مصرف آن برای نوزاد آسان‌تر است.

به کلینیک بیا نی نی سر بزنید تا متخصص مورد نظر خود را پیدا کنید.

پس از انجام واکسیناسیون کودک لازم است کارهایی را برای تسکین درد یا عوارض واکسیناسیون انجام دهید. شاید شما هم می‌خواهید بدانید کمپرس سرد بعد از واکسن بهتر است یا گرم؟
واکسن‌ها از کودک شما در برابر بیماری‌های جدی مانند فلج اطفال، سرخک و سیاه سرفه محافظت می‌کنند. اما مانند همه داروها، گاهی اوقات می‌توانند عوارض جانبی داشته باشند.
بیشتر اوقات، این واکنش‌ها طبیعی و بی‌ضرر هستند. دانستن اینکه چه چیزی رایج است و چه چیزی نیست، به آرامش ذهن شما پس از تزریق دور بعدی واکسن کودک کمک می‌کند.

در این مقاله می‌خوانید:

• واکنش های طبیعی به واکسن‌ها
• چه زمانی با دکتر تماس بگیرید؟
• چگونه نوزاد را بعد از واکسیناسیون آرام کنیم؟
• بعد از واکسیناسیون کودک چه کاری انجام دهید؟
• پرسش‌های رایج درباره واکسیناسیون کودک
• پرسش و پاسخ مخاطب بیا نی نی درباره انجام کمپرس سرد یا گرم بعد از واکسن

واکنش های طبیعی به واکسن‌ها
واکسن‌ها به بدن فرزند شما می‌گویند که برای مبارزه با بیماری‌ها، پروتئین‌های خونی به نام آنتی‌بادی بسازد. مثلا پس از واکسن سیاه سرفه، اگر کودک شما با بیماری واقعی تماس پیدا کند، بدن او آن را تشخیص داده و ابزار مناسبی برای حمله به آن خواهد داشت.

واکسن‌ها به بدن فرزند شما می‌گویند که برای مبارزه با بیماری‌ها، پروتئین‌های خونی به نام آنتی‌بادی بسازد.

واکنش‌های خفیف پس از واکسن نشان می‌دهد که واکسن عمل کرده است. این علائم نشانه این است که بدن کودک در حال ساخت آنتی‌بادی‌های جدید است.
به طور معمول، این واکنش‌ها در عرض چند روز خود به خود از بین می‌روند. رایج‌ترین اثراتی که ممکن است مشاهده کنید عبارتند از:

• حساسیت یا قرمزی در محل تزریق
• تورم خفیف در محل تزریق
• نق زدن کودک
• تب با درجه پایین
• مشکل خواب

گاهی اوقات واکسن هایی مثل پنوموکوک می‌توانند واکنش‌های دیگری ایجاد کنند که عبارتند از:

• تورم کل یک پا یا بازو

واکنش‌های بسیار کمتر رایج عبارتند از:

• استفراغ
• خواب‌آلودگی
• از دست دادن اشتها

اینها هم عوارض جانبی طبیعی هستند که باید بدون هیچ‌گونه درمانی از بین بروند.

چه زمانی با دکتر تماس بگیرید؟
اگر کودک شما به برخی واکسن‌ها حساسیت دارد، متوجه علائمی می‌شوید که می‌فهمید چیزی اشتباه است. به طور معمول، این واکنش‌ها به سرعت پس از واکسن، در عرض چند دقیقه یا چند ساعت اتفاق می‌افتد.
یک قانون خوب این است که مراقب هر چیزی که غیرعادی به نظر می‌رسد باشید: مانند تغییر خلق و خو یا رفتار، تب بالا یا ضعف.
واکنش‌های شدید، نادر است و از هر 1 میلیون کودک فقط 1 نفر آن‌ها را دارد. با این حال، مهم است که بدانید چه زمانی با دکتر تماس بگیرید.

یک قانون خوب این است که مراقب هر چیزی که غیرعادی به نظر می‌رسد باشید: مانند تغییر خلق و خو یا رفتار، تب بالا یا ضعف.

برخی از علائم خاص که باید به دنبال آن‌ها باشید عبارتند از:

• مشکلات تنفسی مانند خس‌خس سینه
• گرفتگی صدا
• کهیر
• رنگ‌پریدگی
• ضعف
• ضربان قلب سریع
• سرگیجه
• تورم در صورت یا گلو
• تب بیش از 39.5 درجه سانتی‌گراد
• تشنج

یکی دیگر از نشانه‌های مشکل احتمالی این است که کودک شما به مدت 3 ساعت یا بیشتر به طور غیرقابل کنترل گریه کند.
در موارد بسیار نادر، برخی از واکسن‌ها ممکن است منجر به کما، تشنج طولانی‌مدت یا آسیب دائمی مغز شود.
این‌ها واکنش‌ها بسیار نادر است و پزشکان در تلاشند تا دریابند که آیا این‌ها و سایر عوارض جانبی جدی، ناشی از واکسن‌ها بوده است، یا به دلایل دیگر.
اگر بعد از واکسن‌های کودکتان متوجه علائم جدی شدید، با اورژانس تماس بگیرید، یا فورا فرزندتان را به بیمارستان ببرید.

چگونه نوزاد را بعد از واکسیناسیون آرام کنیم؟
تاثیر درد مکرر در حین تزریق می‌تواند حتی نوزادان سالم را به ترس از پزشکان و واکسیناسیون سوق دهد.
کنترل پیشگیرانه درد می‌تواند به پیشگیری از فوبیای پزشکی در آینده کمک کند.

آرامش فیزیکی، طعم شیرین و مکیدن باعث کاهش درد در کودکان خردسال می‌شود.

1- نوازش و تغذیه
به جای اینکه کودک را روی میز معاینه بخوابانید، او را روی پاهای خود نگه دارید و اجازه بدهید شیر بخورد.
آرامش فیزیکی، طعم شیرین و مکیدن باعث کاهش درد در کودکان خردسال می‌شود. اغلب، نوزادان آنقدر سریع با غذا دادن آرام می‌شوند که حتی قبل از اینکه اتاق معاینه را ترک کنند، گریه نمی‌کنند.

2- استفاده از بی‌حس‌کننده موضعی
اگر به نظر می‌رسد که کودک به شدت به درد در حین تزریق واکسن حساس است، از پزشک متخصص اطفال در مورد تزریق بی‌حس کننده موضعی سئوال بپرسید.
کرم را یک ساعت قبل از تزریق روی پوست قرار دهید تا حساسیت آن ناحیه از بین برود.

3- خودتان هنگام واکسیناسیون آرام باشید
اگر مضطرب هستید، نوزاد آن را متوجه و نگران می‌شود. سعی کنید آرام باشید.

بعد از واکسیناسیون کودک چه کاری انجام دهید؟
بهترین کار این است که بعد از واکسن، دمای بدن کودک را بررسی کنید تا متوجه شوید که آیا تب دارد یا نه. یک راه آسان برای انجام این کار، اندازه‌گیری دما در زیر بغل با استفاده از یک دماسنج الکترونیکی است.

بهترین کار این است که بعد از واکسن، دمای بدن کودک را بررسی کنید تا متوجه شوید که آیا تب دارد یا نه.

اگر کودک تب دارد، می‌توانید برای کمک به کاهش تب این کارها را انجام دهید:

• به فرزندتان نوشیدنی فراوان بدهید.
• لباس سبک به کودک بپوشانید. کودک خود را زیاد نپوشانید، یا نبندید.
• به کودک، داروی کاهش‌دهنده تب یا درد مانند استامینوفن بدهید. دوز دارویی که به کودک می‌دهید باید بر اساس وزن کودک و با توصیه پزشک باشد.
• به کودک آسپرین ندهید.
• بعد از 1 ساعت دمای بدن کودک را دوباره بررسی کنید و اگر فکر می‌کنید تب دارد، یا سئوال دیگری دارید، با پزشک تماس بگیرید.

پرسش‌های رایج درباره واکسیناسیون کودک
پرسش‌های رایج درباره واکسیناسیون کودک عبارتند از:

فرزند من از زمانی که واکسن زده، دچار سرگیجه شده است. چه کاری باید انجام بدهم؟
پس از واکسیناسیون، کودکان ممکن است به دلیل درد، یا تب دچار سرگیجه شوند. برای کاهش آن ممکن است لازم باشد به کودک دارویی مانند استامینوفن یا ایبوپروفن بدهید، اما از آسپرین استفاده نکنید.
اگر کودک شما بیش از 24 ساعت است که بی‌قرار است، با پزشک متخصص اطفال تماس بگیرید.

پا یا دست کودک من متورم، داغ و قرمز شده است. باید چه کار کنم؟

• یک دستمال تمیز، خنک و مرطوب را روی محل درد قرار دهید.
• برای درد، دارویی مانند استامینوفن یا ایبوپروفن به او بدهید.
• اگر قرمزی یا حساسیت بعد از 24 ساعت افزایش یافت، با پزشک تماس بگیرید.

کودک من واقعا بیمار به نظر می‌رسد. آیا باید پزشک تماس بگیرم؟
اگر در مورد ظاهر یا احساس کودک خود نگران هستید، حتما با پزشک تماس بگیرید!

پرسش و پاسخ مخاطب بیا نی نی درباره انجام کمپرس سرد یا گرم بعد از واکسن
سئوال مخاطب بیا نی نی: در مورد واکسن زدن نوزاد و مراقبت پس از آن و اینکه قطره استامینوفن تا کی باید ادامه داشته باشه؟ آیا کمپرس حوله سرد باید باشد یا از حوله گرم هم می‌شود استفاده کرد، راهنمایی می‌کنید؟

پاسخ دکتر سید محمد خاتمی، متخصص اطفال:
نوع کمپرس فرقی ندارد، اگر کمپرس سرد باشد، احتمال کاهش دمای بدن نوزاد هست. پس بهتر است کمپرس را ولرم کنید. شما تا زمانی که نوزادتان بعد از واکسن زدن دچار تب است از قطره استامینوفن استفاده کنید تا تب نوزاد قطع شود.
استامینوفن را می‌توانید هر 6 ساعت یا 8 ساعت به نوزاد بدهید و در ازای هر یک کیلو وزن نوزاد دو قطره به او بدهید. یعنی کودکی که 6 کیلو وزنش است می‌توانید 12 قطره استامینوفن بدهید. در بعضی از واکسن‌ها مثل واکسن سه گانه نوزاد دچار تب شدید می‌شود.
باید تب نوزاد کنترل شود اگر بیشتر از 39.5 شد و یا نوزاد تشنج کرد، یا دچار بی‌حالی شد، سریع نزد متخصص بروید تا تب را کنترل کند.

به کلینیک بیا نی نی سر بزنید.

شیرخشک برای حفظ کیفیت خود نیاز به نگهداری مناسب دارد. شاید شما هم بپرسید: نگهداری شیرخشک در یخچال، چگونه است؟ در این مطلب به سئوال‌های شما دراین‌باره پاسخ داده می‌شود.
سئوالات زیادی در مورد شیرخشک وجود دارد، پس بیایید ببینیم که این سئوال‌ها چیست و چه پاسخ‌هایی دارد؟

در این مقاله می‌خوانید:

• چرا باید شیر خشک را به درستی نگهداری کنید؟
• ماندگاری یک بسته شیرخشک باز شده چقدر است؟
• ماندگاری شیرخشک باز شده در دمای اتاق چقدر است؟
• آیا می‌توانید شیرخشک باز شده را در فریزر نگه دارید؟
• ماندگاری شیرخشک باز شده در فریزر چقدر است؟
• ماندگاری شیرخشک
• چگونه شیرخشک را برای نگهداری طولانی مدت نگهداری کنیم؟
• چگونه بفهمیم که زمان دور ریختن آن فرا رسیده است؟
• پرسش و پاسخ درباره نگهداری شیرخشک در یخچال

چرا باید شیر خشک را به درستی نگهداری کنید؟
شیرخشک احتمالا یکی از حساس‌ترین شیرها به شرایط محیطی، به‌ویژه نسبت به دما و رطوبت است.
ویتامین های A و D موجود در آن حساس به نور هستند که در صورت قرار گرفتن در معرض نور به راحتی تجزیه می‌شوند. محل نگهداری شیرخشک باید تا حد امکان خنک باشد.
در صورت امکان، می‌توانید آن را در یخچال یا یک اتاق کاملا مجهز به تهویه مطبوع قرار دهید چون این کار به افزایش ماندگاری مواد مغذی آن کمک می‌کند.

اگر ظرف نگهداری آن شفاف است، شیر را در ظرف دومی قرار دهید که در مقابل نور مات باشد و باید در تاریکخانه نگهداری شود.
شیرخشک می‌تواند رطوبت و بوهای هوا را جذب کند، بنابراین ظروف نگهداری آن باید هم نسبت به هوا، هم نسبت به رطوبت نفوذناپذیر باشند.
هر چه بتوان آن را خشک‌تر نگه داشت، ماندگاری بهتری خواهد داشت.
اگر شیرخشک خریداری‌شده برای نگهداری طولانی‌مدت بسته‌بندی نشده باشد، باید بلافاصله بسته‌بندی شود.

ماندگاری یک بسته شیرخشک باز شده چقدر است؟
پاسخ دقیق، تا حد زیادی به شرایط نگهداری بستگی دارد. لازم است برای به حداکثر رساندن ماندگاری، شیرخشک باز شده در یک محل خنک و خشک نگهداری شود و بسته‌بندی آن محکم باشد.

ماندگاری شیرخشک باز شده در دمای اتاق چقدر است؟
اگر به درستی ذخیره شود، یک بسته شیرخشک باز شده معمولا حدود 3 ماه با بهترین کیفیت در دمای اتاق باقی می‌ماند.

آیا می‌توانید شیرخشک باز شده را در فریزر نگه دارید؟

شیرخشک را می‌توان به طور نامحدود ذخیره کرد. یک بسته باز نشده همچنان می‌تواند برای 2 تا 10 سال قابل استفاده باشد.

بله، برای افزایش بیشتر ماندگاری شیرخشک باز شده، آن را فریز کنید. شیرخشک باز شده را داخل ظروف دربسته یا کیسه‌های فریزر قرار دهید.

ماندگاری شیرخشک باز شده در فریزر چقدر است؟
اگر به درستی ذخیره شود، بهترین کیفیت را برای حدود 3 سال حفظ می‌کند.

ماندگاری شیرخشک
پودر ممکن است کهنه شود، اما کمی طول می‌کشد. اکثر تولیدکنندگان استفاده از قوطی شیرخشک را در عرض 18 ماه توصیه می‌کنند.
شیرخشک را می‌توان به طور نامحدود ذخیره کرد. یک بسته باز نشده همچنان می‌تواند برای 2 تا 10 سال قابل استفاده باشد.
شیر خشک بدون چربی می‌تواند بیشتر داشته باشد چون چربی پایداری کمتری دارد.

چگونه شیرخشک را برای نگهداری طولانی مدت نگهداری کنیم؟
برای نگهداری طولانی‌مدت، بهترین راه قرار دادن آن در کیسه‌های مهر و موم شده با جاذب اکسیژن و مواد خشک‌کننده است. شیر کم چرب خشک‌شده، در صورت نگهداری به این روش می‌تواند تا 15 سال دوام بیاورد.

چگونه بفهمیم که زمان دور ریختن آن فرا رسیده است؟
اگر فکر می‌کنید شیرخشک دچار تغییر رنگ زرد و بوی نامطبوع شده، زمان آن رسیده است که آن را دور بریزید.
این‌ها نشانه‌هایی است که مشخص می‌کند شیر خراب شده است.

پرسش و پاسخ درباره نگهداری شیرخشک در یخچال
توجه کنید که نکات قبلی گفته شده درباره نگهداری شیرخشک، مربوط به «پودر شیرخشک» است، نه «شیرخشک آماده».
سئوال مخاطب بیا نی نی: تا چه مدت میشه شیرخشک آماده رو توی یخچال و توی فضای خونه نگهداری کنیم که قابل استفاده هم باشه؟

پاسخ دکتر رویا طاهری تفتی،‌ فوق تخصص نوزادان:
منجمد کردن پیشنهاد نمی‌شود چرا که انجماد شیرخشک می‌تواند به تغییر ویژگی مانند تجزیه چربی منتهی شود. انجماد، تاریخ انقضای شیرخشک را تمدید نخواهد کرد. شما می‌توانید پس از آماده کردن شیرخشک آن را در دمای 4-2 درجه سانتیگراد، ولی نه بیشتر از 24 ساعت ذخیره کنید.
همچنین شیر آماده شده نباید بیش از دو ساعت در دمای اتاق بماند. اگر شیشه را گرم کردید، پس از یک ساعت آن را دور بریزید.
پس از تغذیه با شیشه، باقیمانده آن را باید دور ریخت و نمی‌توان برای تغذیه بعدی ذخیره کرد و در یخچال نگه داشت.

به کلینیک بیا نی نی سر بزنید.

هیچ چیز بهتر از خیره شدن عاشقانه به چشم‌های بسته کودک نیست. اما اگر وقتی به چشم‌های او نگاه می‌کنید، ببینید که ترشحات غلیظ و چسبناکی دارد، چه؟ ما به شما کمک می‌کنیم درباره ترشحات چشمی و قی کردن چشم نوزاد، اطلاعات خوبی به دست بیاورید.

وضعیت نرمال چیست؟
اول از همه نفس بکشید، چون ترشحات چسبناک چشم در نوزادان، بسیار شایع است. اگر قسمت سفید چشم کودک (صلبیه) شفاف است و در آن قرمزی وجود ندارد، اما ترشح هست، به احتمال زیاد مجرای اشک مسدود شده است.
از هر 5 نوزاد، 1 یک نفر با مجاری اشکی متولد می‌شود که به طور کامل رشد نکرده است.
انسداد معمولا در یک چشم است، اما می‌تواند در هر دو باشد و اغلب خود به خود برطرف می‌شود.
کمپرس گرم می‌تواند راه درمان موثری باشد، اما اگر مدت زیادی طول بکشد، ممکن است نیاز به جراحی وجود داشته باشد.

علت‌های قی کردن چشم نوزادان
در ادامه با علت‌های قی کردن چشم نوزادان آشنا می‌شوید.

1- ورم ملتحمه
برای نوزادان کمتر از 2 ماه، ابتلا به عفونت‌های ویروسی معمول نیست، اما گاهی اوقات گرفتگی مجرای اشک آن‌ها می‌تواند منجر به عفونتی مانند ورم ملتحمه شود.

برای نوزادان کمتر از 2 ماه، ابتلا به عفونت‌های ویروسی معمول نیست، اما گاهی اوقات گرفتگی مجرای اشک آن‌ها می‌تواند منجر به عفونتی مانند ورم ملتحمه شود.

این اتفاق زمانی رخ می‌دهد که التهاب لایه نازک بافت (ملتحمه) که صلبیه را می‌پوشاند وجود داشته باشد.
علائم مشابه چشم‌های چسبناک و آب‌ریزش است، اما در ورم ملتحمه، تورم، حساسیت و قرمزی ناحیه چشم بیشتر است و سفیدی چشم، صورتی یا قرمز خواهد بود.
پلک کودک ممکن است قرمز و چسبنده باشد، بخارد و ترشحات زرد به خود بگیرد. همچنین، چشم‌ها ممکن است بیش از حد معمول آبکی باشند.
عفونت اغلب از یک چشم شروع می‌شود و به چشم دیگر سرایت می‌کند.

2- ورم ملتحمه شیمیایی
ورم ملتحمه شیمیایی، زمانی اتفاق می‌افتد که قطره‌ها و پمادهای چشمی که معمولا در نوزادان در بدو تولد برای کمک به جلوگیری از عفونت استفاده می‌شوند، باعث تحریک شوند.
علائم آن به صورت قرمزی خفیف چشم و مقداری پف در پلک‌ها ظاهر می‌شود.

3- افتالمیا
این اتفاق نادر است، اما چشم‌های قرمز، دردناک و خارش همراه با پلک‌های متورم و ترشح چرک می‌تواند در نوزادان به معنی «افتالمیا» باشد.

«افتالمیا» یک عفونت باکتریایی است که در صورت عبور نوزاد از کانال زایمانی آلوده به کلامیدیا در حین زایمان اتفاق می‌افتد.

«افتالمیا» یک عفونت باکتریایی است که در صورت عبور نوزاد از کانال زایمانی آلوده به کلامیدیا در حین زایمان اتفاق می‌افتد.
علائم معمولا بین 5 تا 12روز پس از تولد ظاهر می‌شوند. در میان نوزادان مبتلا به آن، نیمی از آن‌ها در سایر نواحی بدن خود هم دچار عفونت هستند.

کی به پزشک مراجعه کنیم؟
در این شرایط به پزشک مراجعه کنید:

• اگر کودک تب دارد.
• اگر نمی‌تواند چشم‌های خود را باز کند.
• اگر ناحیه برای لمس حساس و پوست اطراف چشم قرمز است.
• اگر ترشحات چشمی زیاد است.

این علائم ممکن است نشانه‌های عفونت باکتریایی صلبیه باشد.

درمان قی کردن چشم نوزادان
پزشکان معمولا برای درمان، رویکرد انتظار و مشاهده را توصیه می‌کنند، چون این مشکل اغلب خود به خود برطرف می‌شود. همچنین می‌توانید یک کمپرس گرم روی چشم آزاردهنده بگذارید.

در ورم ملتحمه شیمیایی، علائم معمولا فقط بین یک تا سه روز پس از تولد باقی می‌مانند، بنابراین نیازی به درمان نیست.

اگر مجرای اشک همچنان مسدود است و ترشحات چشمی تا اولین تولد نوزاد ادامه دارد، باید به پزشک متخصص اطفال مراجعه کنید. او ممکن است شما را به یک متخصص چشم کودکان ارجاع دهد، چون ممکن است نیاز به جراحی وجود داشته باشد.

برای درمان ورم ملتحمه ناشی از مسدود شدن مجرای اشک، ماساژ ملایم گرم را با دست تمیز خود بین چشم و ناحیه بینی کودک امتحان کنید.
در ورم ملتحمه شیمیایی، علائم معمولا فقط بین یک تا سه روز پس از تولد باقی می‌مانند، بنابراین نیازی به درمان نیست.
اگر علائمی وجود داشته باشد، پزشکان معمولا آن را با آنتی‌بیوتیک‌های خوراکی درمان می‌کنند.

پرسش و پاسخ درباره قی کردن چشم نوزادان
سئوال مخاطب بیا نی نی: پسر سه ماهه‌ای دارم که حدود یک ماهه چشماش قی می‌زنه. پماد اریترومایسین و قطره جنتامایسین هم استفاده کردم، چند روز خوب میشه دوباره می‌زنه. چشماش رو هم ماساژ میدم، ولی فایده نداره. چیکار کنم؟

پاسخ دکتر قاسم شمس الدینی، متخصص اطفال:
عفونت و قی کردن چشم در نوزادان تقریبا امر شایعی است. به دلیل اینکه مجرای اشکی نوزاد کاملا باز نشده این مشکل پیش می‌آید.
شما اگر قطره برای چشم نوزاد استفاده می‌کنید بعد از بهبود این حالت باز هم تا 4، 5 روز قطره را ادامه دهید، اما اگر 4 بار در شبانه روز آن را استفاده می‌کردید این تعداد را نصف کنید و روزی دو بار استفاده کنید.
احتمالا با این کار این مساله بهبود پیدا می‌کند با این حال اگر بعد از چند مدت باز هم بهبودی حاصل نشد، به پزشک متخصص چشم مراجعه کنید چون در موارد کمی نیاز به این وجود دارد که با عمل جراحی کوچکی مجرای اشک نوزاد باز شود.

به کلینیک بیا نی نی سر بزنید.