زایمان طبیعی یا اپیدورال بدون درد: مزایا، معایب و موارد منع مصرف

اگر باردار هستید و به زایمان طبیعی یا اپیدورال بدون درد فکر می‌کنید، بهتر است قبل از تصمیم‌گیری نهایی اطلاعات بیشتری درباره آن کسب کنید. در این مقاله با ما همراه شوید تا هر آنچه که نیاز است در این زمینه بدانید در اختیارتان قرار دهیم.

زایمان طبیعی یا اپیدورال بدون درد: مزایا، معایب و موارد منع مصرف

بارداری و زایمان برای زنان تجربه‌ای معجزه آسا و دگرگون کننده است، اما می‌تواند با درد و ناراحتی شدید نیز همراه باشد. در سال‌های اخیر، پیشرفت‌های فناوری پزشکی منجر به ایجاد گزینه‌های مختلف تسکین درد زایمان شده است که یکی از آنها  زایمان طبیعی یا اپیدورال بدون درد است. اپیدورال یک روش متداول برای مدیریت درد در حین زایمان است که با مسدود کردن سیگنال‌های عصبی در قسمت پایین بدن باعث تسکین درد می‌شود. در حالی که ثابت شده است که اپیدورال برای بسیاری از زنان مؤثر و بی خطر است، شرایط خاصی وجود دارد که ممکن است این روش برای همه تجویز نشود. در این مقاله، بررسی خواهیم کرد که اپیدورال چیست، چه مزایا و معایبی را به دنبال دارد و چه زمانی نباید از آن استفاده کرد.

زایمان طبیعی یا اپیدورال بدون درد: مزایا، معایب و موارد منع مصرف

در این مقاله می‌خوانید:

  • زایمان طبیعی یا اپیدورال بدون درد چیست؟
  • مزایای اپیدورال (زایمان بدون درد)
  • عوارض اپیدورال
  • چه زمانی نباید اپیدورال استفاده شود؟

زایمان طبیعی یا اپیدورال بدون درد چیست؟

زایمان طبیعی یا اپیدورال بدون درد: مزایا، معایب و موارد منع مصرف
اپیدورال نوعی بی حسی منطقه‌ای است که در فضای اطراف نخاع تزریق می‌شود. معمولاً در طول زایمان برای کاهش درد در قسمت پایین بدن تزریق شده و علاوه بر کاهش درد زایمان به مادر اجازه می‌دهد که بیدار بماند و فعالانه در روند زایمان شرکت کند. در این روش متخصص بیهوشی یک کاتتر کوچک سوزن است را در فضای اپیدورال (اطراف نخاع) در قسمت تحتانی کمر قرار می‌دهد که از طریق آن داروهای تسکین دهنده درد مانند بی‌حس‌کننده‌های موضعی تزریق می‌شود. هنگامی که دارو اثر می‌کند، فرد کاهش قابل توجهی در درد و ناراحتی را تجربه می‌کند و زایمان راحت‌تری خواهد داشت.

مزایای اپیدورال (زایمان بدون درد)

زایمان طبیعی یا اپیدورال بدون درد: مزایا، معایب و موارد منع مصرف
همان طور که اشاره کردیم، درد مرتبط با زایمان می‌تواند شدید و طاقت‌فرسا باشد و فرایند زایمان را برای زنان دشوار کند. زایمان طبیعی یا اپیدورال بدون درد یکی از راه‌هایی است که درد زایمان را کاهش می‌دهد اما کاهش درد تنها مزیت این روش نیست. در ادامه به برخی از مزایای قابل توجه اپیدورال اشاره خواهیم کرد.

تسکین مؤثر درد

زایمان طبیعی یا اپیدورال بدون درد: مزایا، معایب و موارد منع مصرف
یکی از مزایای اولیه بی‌حسی اپیدورال، توانایی آن در تسکین قابل توجه درد در حین زایمان است. دارویی که به فضای اپیدورال تزریق می‌شود سیگنال‌های عصبی را مسدود می‌کند، قسمت پایین بدن را بی حس می‌کند و احساس درد را کاهش می‌دهد. این موضوع به زنان اجازه می‌دهد تا زایمان راحت‌تری را تجربه کنند و آنها را قادر می‌سازد انرژی خود را حفظ کرده و با شدت انقباضات، بهتر کنار بیایند.

حفظ آگاهی و مشارکت مادر

زایمان طبیعی یا اپیدورال بدون درد: مزایا، معایب و موارد منع مصرف
برخلاف بیهوشی عمومی اپیدورال به زنان اجازه می‌دهد بیدار بمانند و فعالانه در روند زایمان شرکت کنند. این بدان معناست که مادران می‌توانند به طور کامل برای زایمان فرزند خود حضور داشته باشند و بلافاصله پس از تولد در تصمیم‌گیری‌های مهم شرکت کنند و با نوزاد خود در همان لحظات اولیه ارتباط برقرار کنند.

امکان تزریق در دوزهای مختلف

زایمان طبیعی یا اپیدورال بدون درد: مزایا، معایب و موارد منع مصرف
اپیدورال را می‌توان با توجه به نیازهای زن تنظیم کرد. این دارو را می‌توان به طور مداوم یا در دوزهای متناوب تزریق کرد. این موضوع به متخصص بیهوشی اجازه می‌دهد تا سطح تسکین درد را در طول مراحل مختلف زایمان کنترل کند. این انعطاف پذیری تضمین می‌کند که هر زن یک برنامه مدیریت درد فردی متناسب با نیازهایش دریافت می‌کند.

کاهش استرس و اضطراب مادر

زایمان طبیعی یا اپیدورال بدون درد: مزایا، معایب و موارد منع مصرف
با مدیریت مؤثر درد زایمان، اپیدورال می‌تواند به کاهش سطح استرس و اضطراب مادران باردار کمک کند. با کاهش ناراحتی ناشی از انقباضات، زنان می‌توانند بیشتر بر جنبه‌های شادی‌آور زایمان تمرکز کنند و تجربه مثبت زایمان را تقویت کنند.

آمادگی مداخله اورژانسی

زایمان طبیعی یا اپیدورال بدون درد: مزایا، معایب و موارد منع مصرف
در مواردی که عوارض پیش‌بینی‌نشده در حین زایمان ایجاد می‌شود، مانند نیاز به سزارین اورژانسی، انجام اپیدورال می‌تواند امکان مداخله برای جراحی را تسهیل کند. اپیدورال را می‌توان با داروهای اضافی برای اطمینان از راحتی مادر و به حداقل رساندن نیاز به بیهوشی عمومی تکمیل کرد.

عوارض اپیدورال

زایمان طبیعی یا اپیدورال بدون درد: مزایا، معایب و موارد منع مصرف
در حالی که اپیدورال‌ها به طور کلی ایمن در نظر گرفته می‌شوند، می‌توانند عوارض و خطرات خاصی برای برخی زنان داشته باشند. توجه به این نکته مهم است که همه زنان این عوارض جانبی را تجربه نمی‌کنند و احتمال و شدت آن می‌تواند از فردی به فرد دیگر متفاوت باشد.

برخی از عوارض جانبی زایمان طبیعی یا اپیدورال بدون درد عبارت‌اند از:

  • کاهش موقت فشار خون: اپیدورال می‌تواند باعث کاهش موقت فشار خون شود. این مشکل را می‌توان با تجویز مایعات یا داروهای مناسب برای تثبیت فشار خون در طول زایمان مدیریت کرد.
  • سردرد: گاهی اوقات، زنان ممکن است پس از زایمان دچار سردرد شوند. این سردرد از نشت مایع مغزی نخاعی در حین قرار دادن اپیدورال ناشی می‌شود. این مشکل با دارو قابل درمان است و معمولاً ظرف چند روز برطرف خواهد شد.

زایمان طبیعی یا اپیدورال بدون درد: مزایا، معایب و موارد منع مصرف

  • بی‌حسی و تحرک محدود: اپیدورال ممکن است منجر به بی‌حسی نسبی و کاهش حس در قسمت تحتانی بدن شود. این موضوع می‌تواند توانایی حرکت زن را برای مدتی کوتاه محدود کند و ممکن است در هنگام راه رفتن یا تغییر وضعیت به کمک نیاز داشته باشد.
  • زایمان طولانی: در برخی موارد، استفاده از اپیدورال ممکن است مدت زایمان را طولانی کند که می‌تواند به دلیل شل شدن عضلات لگن اتفاق بیفتد و در نتیجه پیشرفت در طول زایمان کندتر شود. با این حال، تأثیر اپیدورال بر طول مدت زایمان در بین افراد متفاوت است و همیشه قابل توجه نیست.
  • نیاز احتمالی به زایمان کمکی: اپیدورال می‌تواند احتمال نیاز به مداخلاتی مانند فورسپس یا زایمان با کمک خلاء را افزایش دهد. این موضوع به این دلیل است که کاهش حس ممکن است ایجاد فشار مؤثر در مرحله دوم زایمان را برای مادر چالش‌برانگیزتر کند.

چه زمانی نباید اپیدورال استفاده شود؟

زایمان طبیعی یا اپیدورال بدون درد: مزایا، معایب و موارد منع مصرف
در حالی که اپیدورال به طور گسترده استفاده می‌شود و بی خطر است، شرایط خاصی وجود دارد که ممکن است برای همه مناسب نباشند. برای پزشکان مهم است که هر مورد فردی را ارزیابی کرده و خطرات و مزایای بالقوه را قبل از اقدام به زایمان طبیعی یا اپیدورال بدون درد در نظر بگیرند. در ادامه برخی از این مواد را بررسی خواهیم کرد.

موارد منع پزشکی

زایمان طبیعی یا اپیدورال بدون درد: مزایا، معایب و موارد منع مصرف
شرایط پزشکی خاصی وجود دارد که ممکن است اپیدورال را ناامن کند. این موارد شامل اختلالات شدید خونریزی، عفونت در فضای اپیدورال، تعداد کم پلاکت (ترومبوسیتوپنی) و آلرژی به داروهای مورد استفاده در اپیدورال می‌شوند. علاوه بر این، اگر زنی از قبل آسیب کمر یا آناتومی غیرطبیعی ستون فقرات داشته باشد، ممکن است روی قرار دادن کاتتر اپیدورال تأثیر بگذارد و خطر عوارض را افزایش دهد.

برخی از عوارض زایمان

زایمان طبیعی یا اپیدورال بدون درد: مزایا، معایب و موارد منع مصرف
در برخی موارد، عوارض خاص زایمان ممکن است استفاده از اپیدورال را کمتر مطلوب کند. به عنوان مثال، اگر وضعیت کودک مطلوب نباشد، مانند زمانی که سر نوزاد هنوز در کانال زایمانی قرار نگرفته است یا اگر کودک در وضعیت نامناسبی است، پزشک ممکن است از استفاده اپیدورال خودداری کنند. این موضوع به این دلیل است که اپیدورال می‌تواند بر توانایی زن برای تغییر وضعیت تأثیر بگذارد که ممکن است برای تسهیل پیشرفت زایمان یا پاسخ به ناراحتی جنین ضروری باشد.

ترجیح برای زایمان طبیعی

زایمان طبیعی یا اپیدورال بدون درد: مزایا، معایب و موارد منع مصرف
برخی از زنان ممکن است تجربه زایمان طبیعی را بدون استفاده از مداخلات تسکین دهنده داشته باشند. در چنین مواردی، آنها ممکن است ترجیح دهند اپیدورال انجام ندهند و تکنیک‌های مدیریت درد جایگزین مانند تمرینات تنفسی، آب درمانی یا ماساژ را بررسی کنند. برای پزشک ضروری است که به تصمیم آگاهانه یک زن برای کنار گذاشتن اپیدورال در صورتی که با برنامه زایمان او مطابقت دارد، احترام بگذارند و از آن حمایت کنند.

کلام آخر

زایمان طبیعی یا اپیدورال بدون درد: مزایا، معایب و موارد منع مصرف
همان طور که اشاره کردیم، زایمان طبیعی یا اپیدورال بدون درد، مدیریت درد در هنگام زایمان را متحول کرده است و به زنان بی‌شماری در سراسر جهان این امکان را می‌دهد که با شدت درد زایمان کنار بیایند و لذت زایمان را با راحتی بیشتری تجربه کنند. در این مقاله قصد داشتیم تا با بررسی مزایا، معایب و موارد منع مصرف اپیدورال، اطلاعات شما را نسبت به این روش بالا ببریم تا با آگاهی بیشتری نسبت به انتخاب این روش برای زایمان تصمیم‌گیری کنید.

بارداری دوقلو یا چندقلویی: زایمان

بارداری دوقلو یا چندقلویی: زایمان

بارداری دوقلو یا چندقلویی: زایمان

در بارداری دو قلو یا بارداری چند قلو، اینکه شما می‌توانید برای فرزندان خود از زایمان طبیعی استفاده کنید یا خیر، تا حد زیادی به نحوه قرار گرفتن آنها در رحم شما بستگی دارد.

اکثر متخصصان، تا زمانی که شرایط زیر برقرار باشد، استفاده از زایمانِ طبیعی را توصیه می کنند:

  • سر بچه ها به سمت پایین قرار گرفته باشد (در حدود 40% از دوقلوها، این حالت رُخ می دهد).

  • نه شما و نه نوزادها، هیچ کدام با مشکلی مواجه نباشید که استفاده از سزارین را ضروری کند.

  • هنگام زایمان، سن بارداری شما حداقل 33 هفته باشد.

  • دوقلوهای شما، هر کدام یک و نیم کیلوگرم یا بیشتر وزن داشته و هر دو با سرعت مشابهی رشد کرده باشند.

از سوی دیگر، اگر سر اولین کودک از دوقلوها (یعنی کودکی که در مسیر زایمان، پایین تر قرار دارد) به سمت پایین نباشد، یا اگر دوقلوها از یک کیسه آمنیوتیک مشترک استفاده می کنند، یا اگر شما بیش از 2 جنین دارید، می توانید برای یک عمل سزارین برنامه ریزی شده، آماده شوید.
 

بارداری چند قلو: طبیعی یا سزارین؟

در صورتی که سر اولین کودک از دوقلوها به سمت پایین باشد، اما سر کودکِ دوم به سمت پایین نباشد، توافق کلی در مورد روش مناسب وجود ندارد. برخی از متخصصان بر این باورند که امتحان کردن روش زایمان طبیعی می تواند یک انتخاب منطقی باشد؛ در حالی که برخی دیگر از متخصصان اظهار می کنند که جراحی سزارین برنامه ریزی شده در این حالت، بهترین روش ممکن است.

نهایتا، شما باید بدانید که حتی اگر نوزاد اول را با موفقیت و به صورت طبیعی به دنیا بیاورید، باز هم احتمال آن وجود دارد که برای زایمان نوزاد دوم به جراحیِ سزارین نیاز پیدا کنید. این اتفاق در 10% از موارد می افتد و حتی هنگامی که سر نوزاد اول به طرف پایین قرار دارد، احتمال بروز این اتفاق بیشتر است.

در واقع، در یک مطالعه مشخص شد که در بارداری دوقلوها که سر کودک اول به سمت پایین قرار داشت ولی سر کودک دوم به طرف پایین نبود، تقریبا در 1 مورد از هر 4 مورد (یعنی 25% موارد) برای زایمان کودک دوم نیاز به سزارین بود.

 

تفاوت زایمان طبیعی در بارداری چند قلویی

برای شما (در مقایسه با زنانی که تنها یک کودک را حمل می کنند)، احتمال بروز عوارض مختلف در هنگام زایمان و تولد نوزادان بیشتر است؛ بنابراین باید حتما به گونه ای برنامه ریزی کنید که زایمان شما در بیمارستان صورت گیرد.

عوارض احتمالی عبارتند از بیرون زدگی بند ناف در هنگام پاره شدن کیسه آب، جداشدگی جفت (خصوصا بعد از تولد اولین نوزاد از دوقلوها)، و خونریزی پس از زایمان هم در سزارین و هم در زایمان طبیعی. به همین دلیل، رعایت برخی احتیاطها و پیشگیریها، ضروری است.

اولا، شما باید پزشک متخصص زنان و زایمانی را انتخاب کنید که در زایمان دوقلوها، مهارت داشته باشد. این دکتر باید در بیمارستانی کار کند که کادر پزشکی مناسب فورا هنگام زایمان شما حضور یابند. همچنین در محل پرستاری از کودکان در بیمارستان، باید امکانات نگهداری از کودکان نارس فراهم باشد، زیرا برخی از دوقلوها کمی زود به دنیا می آیند.
 

شما باید پزشک متخصص زنان و زایمانی را انتخاب کنید که در زایمان دوقلوها، مهارت داشته باشد

مراحل آمادگی برای زایمان

در بدو ورود به بیمارستان، سونوگرافی انجام می شود تا وضعیت نوزادان را در رحم شما مشخص کند. همچنین برای شما آنژیوکت (سوزن مخصوصی برای تزریق مایعات و داروها به داخل ورید) نصب می کنند و در طول زایمان هر یک از بچه ها نیز ارزیابی سلامت جنین بطور پیوسته انجام می گیرد.

در صورتی که بخواهید از داروهای ضد درد برای زایمان خود استفاده کنید، استفاده از بیهوشی موضعی اپیدورال (Epidural) می تواند بهترین انتخاب باشد. همچنین بیهوشی موضعی اپیدورال می تواند در ادامه زایمان نیز به عنوان مسکن کمکی (در صورتی که پزشک پس از زایمان نوزاد اول بخواهد دست خود را درون رحم شما ببرد تا وضعیت قرار گرفتن نوزاد دوم را تغییر دهد؛ یا اینکه برای نوزاد دوم، به جراحی سزارین فوری نیاز داشته باشید)، مورد استفاده قرار گیرد.

وقتی زمان زایمان فرا می رسد، زایمان شما باید در یک اتاق مجهز به تجهیزات جراحی (و نه در یک اتاق زایمان معمولی) انجام گیرد. تیم پزشکی شما ممکن است شامل یک یا دو متخصص زنان، یک ماما (در صورتی که در طول دوران حاملگی، تحت نظر ماما بوده اید)، یک متخصص بیهوشی (در مواردی که شما باید تحت جراحی سزارین قرار بگیرید، حداقل دو پرستار (به همراه پرستارهای کمکی در حالت آماده باش)، و دو متخصص اطفال (برای هر یک از نوزادان، یک متخصص اطفال)، و در صورت امکان همسر یا کمک زایمان شما باشد.

 

زایمان نوزاد دوم

پس از اینکه اولین نوزاد به دنیا آمد، پزشک شما، وضعیت قرار گرفتن و همچنین اندازه کودک دوم را از روی شکم یا از داخل رحم (و یا با استفاده از سونوگرافی) ارزیابی می کند.

آنچه پس از این رخ می دهد، به وضعیت نوزاد دوم بستگی دارد. در صورتی که سر نوزاد دوم در نزدیکی دهانه رحم قرار داشته و به اندازه کافی در مجرای واژن پایین آمده باشد، پزشک شما، کیسه آمنیوتیک را پاره کرده و ضربان قلب نوزاد را تحت نظر می گیرد.

انقباضات زایمان معمولا اندکی پس از زایمان نوزاد اول، شروع می شوند (در صورتی که این اتفاق رخ ندهد، ممکن است دارویی به شما تزریق شود که موجب انقباض عضلات رحم و در نتیجه القای زایمان می شود) و شما نوزاد دوم را به همان مقداری که نوزاد اول را به سمت بیرون رانده بودید، هل خواهید داد؛ هرچند این بار ممکن است برای این کار، به تلاش کمتری از سوی شما نیاز باشد.

نوزاد دوم ممکن است تنها چند دقیقه پس از نوزاد اول به دنیا بیاید، یا اینکه فاصله بین آنها ممکن است تا نیم ساعت یا بیشتر نیز طول بکشد. در صورتی که ضربان قلب کودک در حالت طبیعی باقی نماند یا عوارض دیگری در طول این مدت رخ دهند، زایمان نوزاد دوم بدون معطلی به صورت سزارین انجام خواهد گرفت.

اگر سر کودک دوم به سمت پایین نباشد، اما کپلهای او تا محوط لگنی شما پایین آمده باشند، به این حالت “بریچ” گفته می شود و پزشک شما ممکن است برای تولد او جراحی سزارین را انجام دهد.

در صورتی که نه سر و نه کپلهای نوزاد در نزدیکی دهانه رحم شما قرار نداشته باشند (که حتی اگر قبل از زایمان نوزاد اول، سر نوزاد دوم به سمت پایین قرار داشته باشد، ممکن است پس از تولد اولی، وضعیت نوزاد دوم در درون رحم تغییر کرده و به این حالت در بیاید)، پزشک شما ممکن است تکنیک “تغییر دادنِ وضعیتِ قرار گرفتنِ نوزاد در داخلِ رحم” یا internal podalic version را مورد استفاده قرار دهد. این روش، شامل وارد کردن دست در داخل رحم، گرفتن پای نوزاد و ابتدا در آوردن پاهای کودک از داخل شکم می شود و نیاز به تبحر زیادی دارد و البته همیشه موفقیت آمیز نیست و ممکن است با خطراتی همراه باشد. در برخی موارد، استفاده از روش سزارین برای به دنیا آوردن کودک دوم، ضروری خواهد بود.

در صورتی که شما برایِ زایمانِ دوقلو یا چندقلوها از سزارین استفاده کنید، عمل شما تا حدودی مشابه با سایر عملهای سزارین خواهد بود

عمل سزارین در بارداری چند قلو چگونه خواهد بود؟

در صورتی که شما برایِ زایمانِ دوقلو یا چندقلوها از سزارین استفاده کنید، عمل شما تا حدودی مشابه با سایر عملهای سزارین خواهد بود، اما چند تفاوت نیز خواهد داشت. یکی از تفاوتها این است که پرسنل پزشکی بیشتری در اتاق زایمان شما حضور خواهند داشت. به طور معمول، دو متخصص زنان و زایمان، یک متخصص بیهوشی و دو پرستار در اتاق خواهند بود تا در طول عمل مراقب شما باشند، اما ممکن است برای هر یک از کودکان، یک متخصص اطفال و یک پرستار نیز به صورت اختصاصی در اتاق زایمان حاضر شوند. (به عنوان مثال اگر شما سه قلو حامله باشید، ممکن است تا 11 نفر در اتاق عمل حضور یابند).

همچنین برای هر یک از نوزادها، یک محفظه یا دستگاه گرم کننده نوزاد در اتاق عمل موجود بوده و تجهیزات احیا نیز مهیا می شوند. بسته به اندازه و محل قرار گرفتن نوزادها، ممکن است شما به برش بزرگتری در سزارین نیاز داشته باشد.

 

زمان بهبود و نقاهت بعد از زایمان چند قلو

این مورد به این بستگی دارد که شما از زایمان طبیعی یا سزارین استفاده کرده باشید؛ همچنین به وجود یا عدم وجود عوارض دیگر (مانند خونریزی پس از زایمان) نیز بستگی دارد. در صورتی که همه چیز به خوبی پیش برود، شما می توانید حداکثر ظرف دو روز پس از زایمان طبیعی و ظرف چهار روز پس از سزارین، از بیمارستان مرخص شوید.

همه خانمهایی که به تازگی کودکی را به دنیا می آورند، تا حد زیادی از کمکهای آشنایان یا دوستان برای نگهداری از نوزاد خود بهره می برند؛ اما اگر شما باید از نوزادان دوقلو یا چندقلو نگهداری کنید، زحمت بیشتری را متحمل خواهید شد. پس سعی کنید تا جایی که می توانید از افراد دیگری که می توانند در منزل به شما کمک کنند، بهره بگیرید.

برخی از نوزادان را نمی توان به سرعت به منزل منتقل کرد. از آنجا که احتمال بروز عوارض در چندقلوها بیشتر است، خصوصا در مواردی که نوزادها زودتر از موعد طبیعی یا با اندازه یا وزن کمتر از مقدار نرمال به دنیا می آیند، احتمال بستری شدن آنها در بخش “مراقبتهای ویژه نوزادان” یا NICU وجود دارد. این کار برای تقریبا یک چهارم از دوقلوها، سه چهارم از سه قلوها و تقریبا همه چند قلوها با تعداد بیشتر از سه نوزاد، ضروری خواهد بود.

اگر می خواهید خودتان به نوزادها شیر بدهید، این کار را خیلی زود شروع کرده و تا زمانی که در بیمارستان هستید، از پرسنل آن برای این کار راهنمایی بخواهید. اگر در زمینه شیردهی به دوقلوها مشکل یا سوالی داشته باشید می توانید با انجمن ترویج و تغذیه با شیر مادر نیز ارتباط بگیرید و از راهنمائی های متخصصین آن استفاده کنید.

در صورتی که نوزادان شما در بخش مراقبتهای ویژه نوزادان بوده و هنوز آمادگی تغذیه از راه دهان را ندارند، شما باید در این مدت، شیر خود را بدوشید. تا زمانی که در بیمارستان هستید احتمالا پرسنل بیمارستان به شما آموزشهای لازم را خواهند داد و زمانی که به خانه می روید می توانید یکی از انواع شیردوشها را تهیه کنید.

 

زایمان با اپیدورال چیست؟

زایمان با اپیدورال چیست؟

زایمان با اپیدورال چیست؟

همه‌ مادران می‌گویند مهم نیست که چقدر کتاب خوانده باشید یا چقدر داستان‌های دوستانتان را شنیده باشید. شما هیچوقت نخواهید دانست که در طول زایمان چه احساسی قرار است داشته باشید، مگر اینکه خودتان در قلب آن باشید و تجربه‌اش کنید. شما ممکن است بخواهید قبل از زایمان درباره‌ روش‌های تسکین دردتان بدانید و یکی از آن‌ها را از پیش انتخاب کنید. اپیدورال یکی از معمول‌ترین روش‌ها برای بی‌حسی در زایمان است. در اینجا در باره‌ مشهورترین داروهای از بین برنده‌ درد در زایمان می‌خوانید.

زایمان اپیدورال چیست؟

اپیدورال یک نوع بی‌حسی برای تسکین درد زایمان است که در آن دارو در قسمت پایین ستون فقرات تزریق می‌شود. این تزریق، بدن را در منطقه‌ زیر سوزن تزریق بی‌حس می‌کند و به زنان امکان می‌دهد بیدار و هشیار بمانند اما در حین حال زایمان راحتی داشته باشند و درد آنچنانی را حس نکنند. زنان با این روش می‌توانند فشار را حس کنند و می‌توانند هنگام زایمان و جاهایی که لازم است زور بزنند.

 
زایمان اپیدورال چیست

اپیدورال چطور کار می‌کند؟

هنگامی که شما در حال زایمان هستید، رحمتان منقبض شده و این انقباض باعث درد می‌شود. درد از رحم از طریق اعصاب نخاع که در ستون مهره‌هاست، به مغز می‌رسد. این درد در اوایل زایمان خفیف است اما هر چه به زایمان نزدیک می‌شود، شدیدتر می‌شود. با انتخاب اپیدورال شما می‌توانید این درد را متوقف کنید. داروی بی‌حس کننده به فضای اپیدورال که محفظه اطراف اعصاب نخاع است تزریق می‌شود. این دارو به اعصاب منتقل می‌شود و آن‌ها را بی‌حس می‌کنند و از این طریق، راه‌های انتقال درد را از بین می‌برد.

روش‌های مختلف دریافت داروی اپیدورال

  • تزریق اسپاینال

این نوع از دارو یک تزریق واحد است که می‌تواند به تنهایی یا با ترکیب اپیدورال مورد استفاده قرار بگیرد. وقتی به تنهایی استفاده می‌شود، از طریق یک سوزن به ناحیه‌ پایینی ستون فقرات و در کانال اسپاینال تزریق می‌شود. این ترزیق سریع اثر می‌کند و درد به سرعت از بین می‌رود. اما اثر آن از یک ساعت و نیم تا سه ساعت برقرار می‌ماند و ممکن است قبل از به دنیا آمدن کودک از بین برود.

  • تزریق اپیدورال

این شکل از تزریق اجازه می‌دهد تا در طول زمان داروی بیشتری به محل تزریق شود. در این روش بعد از برداشتن سوزن اپیدورال لوله‌ باریکی که به آن کاتتر می‌گویند در تمام طول زایمان به کانال اپیدورال وصل می‌ماند و از طریق آن موقع نیاز دارو وارد بدن می‌شود. در این روش دوزهای کوچک دارو می‌توانند در فواصلی که لازم است تزریق شوند. این روش تسکین درد می‌تواند در تمام طول زایمان و حتی بیشتر از 24 یا 36 ساعت و چندین ساعت بعد از آن در بدن باقی بماند. همچنین در موارد درد مزمن که درد ممکن است روزها باقی بماند می‌تواند مفید باشد.
محل تزریق در اپیدورال می‌تواند متغیر باشد و همین اتفاق آن را از اسپاینال متمایز می‌کند. حتی در بعضی بیمارستان‌ها شما می‌توانید درخواست اپیدورال که می‌توانید در آن قدم بزنید کنید که شما را به ماندن در تخت محدود نمی‌کند. البته ممکن است شما مجاز به راه رفتن نباشید چون پاهایتان تقریبا بی‌حس است و مسائل ایمنی بیمارستان‌ها به شما اجازه‌ این کار را نمی‌دهند.
اگر شما در ادامه‌ زایمان نیاز به سزارین یا توبکتومی (بستن لوله‌ها) پیدا کردید، اپیدورال می‌تواند ادامه پیدا کند.

زایمان اپیدورال

عوارض جانبی بالقوه‌ اپیدورال چیست؟

محققان دریافته‌اند اپیدورال زود هنگام روی افزایش احتمال نیاز به سزارین یا طولانی شدن مدت زایمان تاثیر نمی‌گذارد. محققان می‌گویند اپیدورال همچنین روی سلامت نوزاد، وزن یا دیگر فاکتورهای او هم تاثیر نمی‌گذارد.
اما شما ممکن است عوارضی مانند کاهش فشار خون، خارش خفیف، کمردرد یا سردرد را تجربه کنید. عوارض بزرگی مثل آسیب به اعصاب، خونریزی، عفونت در کانال نخاعی و فلج، عوارضی است که بسیار نادر است.
برای کاهش خطر، قبل از تزریق با پزشکتان درباره‌ هرگونه‌ مساله‌ پزشکی مثل آلرژی به بی‌حسی موضعی، مشکلات تنفسی، مشکلات خونریزی، جراحی‌های ستون فقرات و غیره صحبت کنید. وقتی بعد از پایان گرفتن زایمان می‌خواهید حرکت کنید، به آرامی این کار را انجام بدهید. صبر کنید تا زمانی که به طور کامل حس در اندام‌های پایینی بدن شما برگردد. زیرا ممکن است اگر روی پاهایی که کامل حس خود را به دست نیاورده‌اند راه بروید، بیفتید و آسیب ببینید.
در نهایت درد زایمان برای هر زنی و حتی برای یک زن خاص در هر حاملگی متفاوت است. پزشکان توصیه می‌کنند زنان قبل از زایمان با مربیان زایمان، ماما یا پزشک خود صحبت کنند و با آگاهی کامل تصمیم بگیرند کدام روش برای آن‌ها بهتر است.
 

روش های مختلف زایمان بدون درد

روش های مختلف زایمان بدون درد

روش های مختلف زایمان بدون درد

احتمالا شما هم درباره زایمان بدون درد شنیده‌اید. زایمان بدون درد یکی از عباراتی است که این روزها به لطف داروها و روش‌های مختلف کاملا امکان‌پذیر است و می‌تواند دردهای زایمان را تا حد زیادی کاهش داده یا آن را به طور کامل از بین ببرد. در این روش‌ها شما همچنان هوشیار خواهید بود و می‌توانید به محض تولد فرزندتان او را در آغوش بگیرید.
در ادامه با چند روش برای کنترل درد زایمان یا تجربه زایمان بدون درد آشنا خواهید شد.

آرامبخش‌ها و خواب آورها

آرامبخش‌ها و خواب آورها، موادی هستند که باعث بی‌حسی جزئی یا کلی می‌شوند و رایج‌ترین مسکن‌هایی هستند که برای زایمان به کار می‌روند. بی‌حسی کلی که این روزها به ندرت برای زایمان به کار می‌رود، فقط در مواردی که نیاز به جراحی اورژانسی و سزارین است و وقتی برای بی حسی موضعی (نخاعی)، استفاده می‌شوند. البته در زایمان طبیعی سختی که بچه در وضعیت بریچ است و برای بیرون کشیدن سر بچه از کانال زایمان هم کاربرد دارد. این داروها خیلی سریع کل بدن (و ذهن) را به خواب وامی‌دارد. این داروها همان موادی هستند که برای جراحی قلب یا کلیه استفاده می‌شود.
این آرامبخش‌ها معمولا به صورت استنشاقی و گاهی هم با تزریق وریدی (یا حتی ترکیبی از هردو) به کار می‌روند.

زایمان بدون درد با استفاده از اپیدورال

اپیدورال

این نوع بی‌حسی دقیقا داخل ستون فقرات تزریق می‌شود بنابراین وارد جریان خون نمی‌شود و خطری برای فرزندتان ندارد. حدودا دو سوم مادرانی که زایمان طبیعی یا سزارین را در بیمارستان تجربه می‌کنند، اپیدورال روش انتخابی‌شان است.
در این روش متخصص بیهوشی یک کاتتر نازک (سوند) وارد کمر شما کرده و ماده بی‌حسی را تزریق می‌کند. اگر از قبل تصمیم‌تان را گرفته‌اید، بی‌معطلی این روش انجام می‌شود اما متخصصان زنان و زایمان معمولا ۱۵ دقیقه یا بیشتر صبر می‌کنند و بعد سراغ این روش می‌روند. البته از آنجا که یک کاتتر حاوی ماده بی‌حسی هم وارد مجاری ادرارتان شده تا هیچ درد و احساسی در ناحیه پایین‌تنه نداشته باشید، متوجه نخواهید شد چه زمانی نیاز به استفاده از سرویس بهداشتی دارید!
در زایمان اپیدورال، به محض تزریق ماده بی‌حسی، تمام ناحیه پایین‌تنه‌تان از جمله اعصاب رحم، بی‌حس می‌شود. بنابراین درد ناشی از انقباضات رحمی را متوجه نمی‌شوید. البته بعضی‌ها فشاری در ناحیه رحم حس می‌کنند. بعضی‌ها هم برای زور زدن مشکل پیدا می‌کنند اما خیلی‌ها هم با این روش مشکلی ندارند. احساس سرما و بی حسی در یک طرف بدن از جمله دیگر احساساتی است که در روش اپیدورال ایجاد می‌شود.
اما یادتان باشد بر خلاف روش بیهوشی کلی، فرزندتان در روش زایمان با اپیدورال در معرض دارو قرار نمی‌گیرد.
روش «اپیدورال نخاعی ترکیبی» روش دیگری است که در بعضی بیمارستان‌ها انجام می‌شود. به خاطر مکان تزریق ماده بی‌حسی، شما همچنان می‌توانید عضلات پاهایتان را حس کرده و از آنها استفاده کنید. اگر احساس کنید به مسکن بیشتری احتیاج دارید، داروی بیشتری از طریق کاتتر به شما تزریق خواهد شد.

اسپاینال

اسپاینال (Spinal) هم نوعی بی‌حسی نخاعی است که با یک تزریق به سرعت بی‌حسی ایجاد می‌کند و درد پایین‌تنه را برای مدت زمان مشخصی از بین می‌برد.
از این روش بی‌حسی برای از بین بردن درد زایمان، طبیعی یا سزارین، استفاده می‌شود. برای این کار متخصص بیهوشی سوزن را وارد محل دقیقی در خارجی‌ترین لایه محافظ نخاع یعنی دورا (Dura) می‌کند و تزریق داروی بی‌حسی را انجام می‌دهد؛ در نهایت هم سوزن از ستون فقرات خارج می‌شود.
البته میزان داروی تزریقی در اسپاینال برای زایمان طبیعی با سزارین متفاوت است. به این ترتیب که در هر دو حالت، بعد از این تزریق، غیر از یک سوزش اولیه شما دیگر دردی نخواهید داشت، مگر کمی احساس فشار که آن هم طبیعی است. اما در زایمان طبیعی با اسپاینال، ممکن است شما متوجه انقباضات رحمی خود باشید و حتی بتوانید جابجا شوید بدون اینکه دردی احساس کنید اما در اسپاینال مربوط به سزارین، شما نمی‌توانید حرکتی داشته باشید و تمام ناحیه زیر شکم‌تان بی‌حس می‌شود.
از جمله مزایای اسپاینال می‌توان به تسکین سریع و کامل درد و دریافت کم دارو توسط جنیناشاره کرد اما عوارضی مثل نیاز به بررسی مداوم وضعیت سلامت جنین، سخت‌تر شدن روند زایمان طبیعی، کاهش فشار خون، احساس خارش در ناحیه تزریق و حالت تهوع دارد.
به خاطر همین عوارض است که این روش برای مادرانی که فشارخون‌شان (به هر دلیلی) پایین است، مشکل اختلال انعقاد خون، عفونت خونی، سابقه حساسیت به داروهای بی‌حسی موضعی داشته یا از داروهای رقیق کننده خون استفاده می‌کنند، مناسب نیست.

تفاوت اپیدورال و اسپاینال

همانطور که گفته شد در روش اپیدورال، داروی بی‌حسی به فضای بیرونی اطراف نخاع و به صورت مداوم و تدریجی تزریق می‌شود اما ماده بی‌حسی در روش اسپاینال، به یکباره و مستقیم داخل مایع نخاعی تزریق می‌شود. به همین خاطر بی‌حسی سریع و کامل انجام می‌شود و فقط چند ساعت دوام دارد.
بنابراین در مواردی که نیاز اورژانسی به سزارین وجود دارد یا در مواردی که روند پیشرفت زایمان طبیعی سریع است و هر لحظه ممکن است موعد زایمان برسد، با توجه به اینکه کاتتر اپیدورال از قبل در ستون فقرات قرار نگرفته، فرصتی برای اپیدورال نخواهد بود و پزشک می‌تواند از روش اسپاینال استفاده کند.

کاهش درد زایمان طبیعی با راهکارهای آسان

کاهش درد زایمان طبیعی با راهکارهای آسان

کاهش درد زایمان طبیعی با راهکارهای آسان

درد زایمان و راههای کاهش این درد برای خیلی از خانمهای باردار چندان روشن نیست اما راههای زیادی برای کاهش درد زایمان وجود دارد که میتوان آنها را انتخاب کرد. نکته اینجاست که از هفته چهلم بارداری باید منتظر دردهای زایمان باشید. هرچند بهتر است پیش از زمان زایمان چند راه کاهش درد زایمان طبیعی داشته باشید تا در زمان زایمان هر کدام به کارتان آمد استفاده کنید. با هم چند روش کاهش درد زایمان را مرور میکنیم.

آرامشتان را برای زایمان طبیعی حفظ کنید

مهمترین کاری که باید برای کاهش درد زایمان انجام دهید این است که آرامشتان را در طول زایمان حفظ کنید. این کار بسیار ساده است. شما زمانی که از درد میترسید حساسیتتان بالا میرود که همین درد را بدتر می‌کند و در ادامه حساسیت شما هم باز بالاتر میرود. بهتر است بین انقباضهای زایمان طبیعی سعی کنید به خاطره های خوب فکر کنید و در این فواصل استرس درد بعدی را نداشته باشید. مطمئن باشید فکر کردن به اتفاق‌های خوب تا حدود زیادی آرامتان می‌کند. امتحان کنید!

کاهش درد زایمان

تکنیک تنفس در کاهش درد زایمان طبیعی موثر است

برای اینکه آرامشتان را در حین دردهای زایمان حفظ کنید باید به نوع تنفستان توجه کنید طوری که انگار می‌خواهید باری را بلند کنید. تا جایی که می‌توانید یک دم عمیق داشته باشید و بر تنفستان تمرکز کرده و سپس یک بازدم عمیق انجام دهید. خواهید دید که آرامتر می‌شوید. اصلا در مورد صدای بلند و عجیب و غریبی که ممکن است هنگام تنفس داشته باشید، خودسانسوری نکنید اما بهتر است به جای جیغ زدن صدایتان را تنظیم کنید تا گلودرد نگیرید و گلویتان حساس نشود البته همیشه امکان مدیریت این موضوع وجود ندارد.

تاثیر راه رفتن در کاهش درد زایمان طبیعی

راه رفتن، تغییر وضعیت و غلت خوردن روی توپ مخصوص زایمان نه تنها درد را راحتتر می‌کند بلکه به روند بهتر زایمان با اعمال فشار جاذبه و چرخیدن جنین و قرار گرفتنش در لگن کمک می‌کند. در بیمارستان و با وجود وسایلی که ممکن است برای مانیتور شما وصل باشد شاید راه رفتن سخت باشد اما بهتر است وضعیت دست و پا و زانوهایتان را مدام تغییر دهید و به سمت چپ و راست بچرخید. مطمئن باشید این حرکات میزان درد شما را کاهش خواهد داد.

کاهش درد زایمان با استفاده از توپ زایمان

آب درمانی برای کاهش درد زایمان طبیعی

آب گرم می‌تواند تا حدود زیادی درد شما را کم کند. بهتر است اگر بیمارستان مجهز به وان آب گرم است چند دقیقه پاهایتان را در آب گرم قرار دهید. بعد از آن خودتان هم وارد آب شوید و کمی آب گرم روی شانه هایتان بریزید. دوش آب گرم هم بسیار موثر است. بخار آب داغ نه تنها باعث آرامش شما خواهد شد بلکه نوعی ماساژ برای شما به حساب می آید.

راهکار ماساژ برای کاهش درد زایمان

ماساژ ممکن است در شرایطی که خانم باردار در حال زایمان است به نوعی فشار مضاعف به حساب بیاید اما بهتر است بدانید که ماساژ تا حدود زیادی درد را کاهش می‌دهد. ماساژ دست می‌تواند ذهن شما را منحرف کند و شما را آرام‌تر کند و به طور کلی روحیه شما را بالاتر ببرد.

اپیدورال

طی 10 سال گذشته انجام اپیدورال برای کاهش درد زایمان تغییرات زیادی کرده است. این داور ممکن است کاملا شما را کرخت کند. بنابراین شما نمیتوانید فشار زیادی برای انجام زایمان بیاورید. در عوض به مقدار بسیار کمی از این دارو داده میشود تا شما حس ایجاد فشار برای زایمان بتوانید اقدام لازم را انجام دهید. البته نباید نگران دریافت اپیدورال باشید به طور کلی شما زمانی که در معرض زایمان فعال قرار بگیرید می‌توانید اپیدورال را دریافت کنید. زمانی که سر جنین بیرون بیاید دیگر برای دریافت اپیدورال دیر است. برخی مشکلات پزشکی از جمله اختلال لخته شدن خون و داشتن سابقه جراحی کمر و عفونت مانع از دریافت اپیدورال است.

اپیدورال برای زایمان

بی حسی نخاعی یا بی حسی ترکیبی اپیدورال-نخاعی

اپیدورال بسیار موثر است اما 10 تا 25 دقیقه موثر است. اما بی حسی نخاعی یک تزریق چند ثانیه ای در پشت و پایین کمر و در منطقه نخاع است و حدود 45 دقیقه موثر است. 80 تا 90 درصد سزارینها با بی حسی نخاعی انجام میشود و برخی اوقات پزشکان از بیحسی نخاعی برای تسکین درد زایمان طبیعی هم استفاده می‌کنند.

استفاده از مسکن ها برای کاهش درد زایمان

زنانی که نمی‌خواهند از اپیدورال استفاده کنند معمولا از مسکن‌هایی مانند دمرول استفاده می‌کنند. برخلاف اپیدورال و بی‌حسی نخاعی، داروهای ضددرد موجب ایجاد خواب آلودگی، تهوع و استفراغ می‌شوند و وارد جریان خون جنین می‌شوند. به همین توصیه می‌شود در صورتی که زمان زایمان نزدیک است از مسکن استفاده نکنید.