خراسان/ رنگها و توزیع آنها و همچنین انتخاب نمادها و چگونگی چینش آنها توسط کودک در صفحه نقاشی راهنماهای خوبی هستند تا دریابیم درون ذهن و دل او در لحظه شروع و خاتمه نقاشی چه میگذشته است. نقاشی کودکان حاوی اطلاعات روانشناختی زیادی است که البته مطلق هم نیست و نباید تصور کرد گویای تمام زوایای شخصیت یک کودک است.
آنالیز روان شناسانه نقاشی مهنیا خانم ۸ ساله
1- ماهی یکی از المانهایی است که در نقاشی بعضی از کودکان دیده میشود و احساس راحتی و آرامش کودک در زندگی را متجلی میسازد.
2- همانطور که بارها گفته شده، خورشید نماد پدر و قبل از هرچیز مبین اقتدار و خلاقیت مرد در خانه است. در این که مهنیا جان، پدرش را دوست دارد شکی نیست اما از ترسیم خورشید در سمت چپ صفحه، می توان این طور برداشت کرد که مادر به منزله منبع اقتدار در خانه تلقی میشود.
3- ابر هم که در این نقاشی دیده میشود، نماد مادر است. همان طور که مشاهده میکنید، آبی بیشترین رنگی است که در این نقاشی دیده میشود که معرف حمایتی سحرآمیز است که میتوان در پناه آن به آرامش دست یافت. مهنیاجان، مادر عزیزش را خیلی دوست دارد .
4- خانه، معرف پناهگاهی مطبوع برای کودک است و ترسیم خانه در نقاشی، معرف کودکی است که برای اثبات خویشتن تلاش میکند. کشیدن دریچههای خانه، پنجرهها و در، نشاندهنده دریافت پذیری، نیاز ارتباطی، روحیه باز و تمایل به برونگرایی در مهنیاجان است. در ضمن، چارچوب و محیط خانه با رنگهای زیبا، مزین و جلوهگر شده است که نشان میدهد خانهتان از دیدگاه مهنیاجان، دلپذیر است.
5- دو پنجره از سه پنجره خانه در سمت چپ کشیده شده و نشان میدهد که روابط مهنیا با مادر بهتر است، همچنین خورشیدی که در سمت چپ ترسیم شده، این رابطه را پر اهمیتتر جلوه گر میسازد. شاید مهنیا جان فقط با مادرش زندگی میکند. حضور مادر در خانه آرامش بیشتری برای او فراهم میکند و همچنین دوست دارد وقت بیشتری با خاله یا دختر خاله اش باشد.
6- وسعت سقف خانه نشان دهنده آن است که مهنیا دارای ذهنی باز است و با کودک باهوش و کنجکاوی سر و کار داریم.
7- در تحلیل خودروی کشیده شده در این نقاشی، میتوان چنین گفت که مهنیا جان دوست دارد زمان بیشتری برایش گذاشته شود و با خودرو به همراه عزیزانش به خصوص به همراه مادر به مکانهای تفریحی و خانه اقوام برود.
8- درخت به عنوان نماد زندگی است و ارتقا به سوی گنبد لاجوردی، معرف قدرت، رفعت و رشد است. درخت معرف محور مرکزی شخصیت افراد تلقی میشود. درخت بزرگ، استواری فرد و ظرفیت سازش با افراد و محیط را نشان میدهد. همچنین درخت در سمت راست کشیده شده که نشانه استقلال کودک است. چنین نقاشیهایی مبین میل به اکتشاف جهان با مشارکت در زندگی جمعی است.
9- کشیدن خط زمین، ترسیم تزییناتی مانند علف یا شکلهای دیگر به معنای چابکی، نشاط، فعالیت و خوشبینی به زندگی است.
توصیههایی به والدین مهنیا خانم
در این نقاشی به صورت رمزی با کودکی مواجه هستیم که می خواهد خودش را بیشتر در کنار پدر قرار دهد. در صورت نبود پدر، نیاز به بودن و حضور پدربزرگ یا دایی در این سن برای فرزندتان الزامی است. همچنین دختر گلتان تمایل به یکپارچه شدن با اطرافیان، مورد قبول آنان قرار گرفتن و نیاز به ارتباط برقرار کردن با محیط را دارد. لطفا شرایط و امکانات لازم را برایش فراهم کنید. البته رنگ های هشت گانهای که مهنیا جان در نقاشی خود استفاده کرده، نشانگر شکلگیری کامل و رشد متعادل شخصیت او در این سنین است.
نویسنده : دکتر فریده ناصری | روانشناس بالینی