دسته: شیرخوار و نوپا

بعضی از لکه های پوستی نوزادان و کودکان را باید جدی بگیرید چون ممکن است نشانه ای از یک بیماری باشد. دکتر محمد رضوانی متخصص بیماریهای پوست و مو در این باره توضیح می دهد:« لکه های پوستی ممکن است کمرنگ باشند و یا ممکن است فاقد رنگدانه های پوستی باشند.برخی لکه های کمرنگ در صورت کودکان به دلیل اگزمای سفید بروز می کنند. که در نتیجه خشکی روی پوست ، پوسته هایی در محل تشکیل می شود که زمانی که به بقیه پوست نور آفتاب می خورد تیره تر می شوند و آن نواحی دچار اگزمای سفید کمرنگ تر می شود. زمانی که کودک را به نزد ما می آورند مشخص می شود که لکه های پوستی فاقد رنگدانه نیستند بلکه دچار کمرنگی هستند که به آن اگزمای سفید گویند که برای این بیماران کرم مرطوب کننده تجویز می کنیم و مشکل کودک برطرف می شود.»
این متخصص بیماریهای پوست و مو در ادامه گفت:« برخی از لکه های پوستی فاقد رنگدانه هستند که همان بیماری ویتیلیگو و یا لک و پیس است. در این بیماری سیستم ایمنی بدن به سلول های رنگدانه ساز بدن حمله می کند و باعث مرگ این سلول ها می شود. دور دهان یکی از شایع ترین محل های بروز لک و پیس در بدن است. بیماری لک و پیس در دو نقطه از بدن بیشتر ظاهر می شوند یکی در اطراف سوراخ های بدن مثل دور چشم، دور دهان یا دور مقعد یا دو نوک پستان بروز می کند از دیگر محل هایی که لک و پیس بیشتر بروز می کند روی برجستگی های استخوان است مثل آرنج و برجستگی های استخوان و دست و مانند آن.»بیشتر بخوانید  خشکی پوست نوزاد علت و درمان.
 

این متخصص بیماری های پوست و مو با بیان اینکه لک و پیس بیشتر در دو دهه اول زندگی رخ می دهد و ۵۰ درصد کیس های لک و پیس کودکان هستند، به سلامت نیوز گفت:« این بیماری زمینه خانوادگی دارد اما بیماری نیست که از طریق یک ژن به ارث برسد و ارثی نیست اما استعداد فامیلی در بروز آن دخیل است و حدود ۷۰ درصد موارد مبتلایان در آنها زمینه بیماری های خودایمنی مثل دیابت ، ریزش موی سکه ای، رماتیسم مفصلی وجود دارند.»
دکتر رضوانی با تاکید بر اینکه بیماری لک و پیس درمان پذیر است و نگاهمان به این بیماری این نیست که این بیماری غیرقابل درمان است، گفت:« لک و پیس سه مرحله درمانی دارد.درمان های طبی از طریق داروها، درمان های تابشی که از نوردرمانی و لیزر اگزایمر و سلول درمانی که در موسسه رویان انجام می شود.»

---

پزشکان متخصص درباره استفاده از پستانک نظرات مختلفی دارند، برخی کاملا مخالف آن هستند و برخی دیگر معتقدند که استفاده متعادل از پستانک عوارض مهمی به جای نمی گذارد، اما باز هم پستانک را تجویز نمی کنند. با تمام این حرفها مخالفان پستانک دادن به نوزاد از عوارضی می گویند که بهتر است با آنها آشنا شوید.

پستانک چه عوارضی برای کودک دارد؟

محققان معتقدند بهتر است تا جایی که می توانید به نوزادتان پستانک ندهید چون:

• پستانک باعث نفخ نوزاد می‌شود

وقتی هوای اضافی وارد معده نوزاد ‌شود، باعث نفخ شکم می‌شود. وقتی نوزاد پستانک می‌مکد هوای اضافه وارد بدنش می‌شود و همین موضوع باعث دل درد یا نفخ می‌شود. به همین دلیل پزشکان متخصص توصیه می‌کنند استفاده از پستانک برای نوزاد را محدود کنید، یا اگر نوزادتان به پستانک عادت کرده سوراخها و اندازه سوراخهای سر پستانک را کم کنید، چون هر چه تعداد سوراخها بیشتر باشد هوای بیشتری وارد معده نوزاد می‌شود.

• باعث جلو زدگی فک نوزاد می‌شود

متخصصان فک و دهان معتقدند استفاده بیش از حد از پستانک باعث جلوزدگی فک، تغییر حالت دندان‌ها و همچنین تنگی قوس فک بالا می‌شود. این تغییر شکل ممکن است در دراز مدت باعث به تعویق افتادن آموختن قدرت بلعیدن، دیر به حرف افتادن یا نوک زبانی صحبت کردن کودک شود.همچنین اگز این استفاده از پستانک طولانی شود یعنی بیشتر از دو سال طول بکشد، به مرور زمان دندانهای جلو و بالا به سمت بیرون کج شده و فک بالا و پایین ناهمتراز می شود.

• باعث قطع زودرس تغذیه با شیرمادر می‌شود

مطالعات نشان می‌دهد استفاده بیش از حد از پستانک و عدم تمایل به مکیدن و تحریک پستان و کاهش برداشت شیر و باعث قطع تغذیه با شیرمادر می شود. محققان معتقدند شیرخوارانی که پستانک استفاده می‌کنند، قطع شیرمادر در ۶ ماهگی در آنها، چهار برابر بیشتر از بقیه نوزادان است.

• باعث عفونت قارچی دهان می‌شود

تحقیقات نشان داده مصرف پستانک با افزایش الکتوباسیل بزاقی و کاندیدا در دهان با پوسیدگی دندان و عفونت قارچی دهان همراه است. میزان بروز کاندیدا در استفاده کنندگان از پستانک نسبت به بقیه دو برابربیشتر است. پستانک هر چقدر که تمیز نگه داشته شود باز هم مکانی برای تجمع انواع میکروب ها و انگل ها است ومی تواند نوزاد را دچار عفونت ها، زخم‌های دهانی و آلرژی کند .

• باعث اختلال در وزن گیری نوزادان می‌شود

وقتی نوزاد پستانک می‌مکد در واقع انرژی از دست می‌دهد در حالی که هیچ انرژی به بدنش وارد نمی‌شود. ولی اگر به جای آن، شیر بخورد، از طریق شیری که دریافت می‌کند انرژی وارد بدن نوزاد می‌شود. همچنین وقتی نوزاد پستانک می‌مکد در واقع تمایل او به خوردن شیر یا غذا کمتر می‌شود و در این حالت، نوزاد شیر و غذای کمتری دریافت می‌کند در نتیجه باعث کاهش وزن او شده و در روند وزن گیری نوزاد و کودک تاثیر می‌گذارد. اگر پستانک خیلی زود به نوزاد داده شود، ممکن است با شیر خوردن او تداخل کند و نوزاد در گرفتن سینه مادر، شیشه و یا پستانک گیج شود و مکیدن پستانک باعث شود که شیر کافی به او نرسد.

• باعث تاخیر در حرف زدن کودک می‌شود

پستانک می‌تواند روی حرف زدن کودک تاثیر بگذارد و آن را به تاخیر بیندازد.کودکی که پستانک می‌مکد خیلی به حرف زدن و ارتباط برقرار کردن به دیگران علاقه ای نشان نمی‌دهد.

• باعث عفونت گوش میانی می‌شود

مکیدن پستانک باعث انتقال بیشتر باکتری‌ها از مجرای بینی و باعث عفونت گوش میانی در کودکان می‌شود. ابتلا به عفونت گوش میانی از زمان تولد تا ۶ ماهگی بسیار کم است .

• باعث عفونت گوارشی می‌شود

استفاده از پستانک باعث عفونت گوارشی می‌شود. پستانک مدام از دهان کودک میفتد و کودک دوباره آن را را برمی‌دارد و در دهانش می‌گذارد همین موضوع باعث می شود انواع میکروب ها روی آن ها جمع شوند و باعث عفونت‌های گوارشی شوند.

به گفته محققان نوزادان تا دو یا سه سالگی به صورت فیزیولوژیکی کف پایشان صاف است. شل بودن لیگامانی (Ligament) و تاندون ها، ضعف عضلات و بافت چربی موجود در کف پا دلیل ایجاد کف پای صاف در نوزادان است. اما این صافی پای کودک تا چه زمانی بی خطر است؟ محققان معتقدند اگر صافی کف پای کودک پس از چهار، پنج سالگی همچنان باقی بماند، علامت هشداری برای والدین محسوب می شود و درمان صافی پا باید آغاز شود.بیشتر بخوانید آزمایش کف پای نوزاد چقدر مهم است؟

چگونه بفهمیم کف پاهای کودک صاف است؟

به گزارش خراسان بچه ها پس از کمی پیاده روی این موضوع را با والدین خود به صورت گلایه هایی مثل: «خیلی خسته شدم» یا « پا درد دارم» مطرح می کنند.همچنین اگر به کفش کودکان دقت کنید داخل کفش ساییدگی دیده می شود.موثرترین درمان برای صافی کف پا، استفاده از کفی های طبی و در صورت نیاز کفش طبی است. برجستگی هایی که روی کفی طبی وجود دارد قوس کف پا را حمایت می کند و باعث توزیع مجدد نیرو در کف پا و کاهش درد و احساس خستگی می شود.

موز بهترین انتخاب برای شروع میوه دادن به نوزادان است. سرشار از مواد مغذی و البته شیرین و خامه ای شکل است که نوزادان از خوردن آن لذت می برند. پوره موز هم به عنوان غذای کمکی می تواند خیال مادران را از رسیدن مواد لازم به بدن کودکشان راحت کند. اما پوره موز چه فوایدی برای نوزاد دارد؟ از چه زمانی می توان به نوزاد پوره موز داد؟

چرا موز بهترین انتخاب است؟

یک موز متوسط و رسیده ۱۱۰ کالری و ۱۹ گرم شکر دارد و سرشار از مواد مغذی مثل پتاسیم، ویتامین‌هایA ، B6 ، B12 و فولات است. کارشناسان تغذیه معتقدند وقتی موز به صورت پوره یکی از کامل ترین و مقوی‌ترین غذاها برای نوزادان است.
بیشتر بخوانید: طرز تهیه پوره برای نوزاد

از چه زمانی می توان به نوزاد موز داد؟

سن ایده آل برای شروع خوردن موز توسط نوزاد ۶ ماهگی است.پزشکان متخصص اطفال توصیه می‌کنند بهترین زمان برای خوردن غذای جامد نوزادان از ۶ ماهگی به بعد است. به همین دلیل بهتر است غذای کمکی پوره موز را هم از همین ماه شروع کنید. البته قبل از شروع هر نوع غذای کمکی باید با پزشک متخصص اطفال مشورت کنید. چون ممکن است موز در نوزاد حساسیت ایجاد کند.

پوره موز چه فوایدی برای نوزاد دارد؟

موز با مواد غذایی مفیدی که دارد تاثیر مثبتی روی سلامتی نوزاد می‌گذارد، مثل:

• به دستگاه گوارش نوزاد کمک می‌کند

موز سرشار از فیبر است. فیبر موز به پاکسازی روده کمک می‌کند جلوی یبوست را می‌گیرد.

• از عفونت ادراری پیشگیری می‌کند

موزبا تمیز کردن همه سموم از مجاری ادرار، عفونت‌های ادراری را که معمولاً در نوزادان تأثیر می گذارد، درمان می‌کنند.

• به افزایش وزن نوزاد کمک می‌کند

موز سرشار از مواد مغذی مثل پتاسیم ، کلسیم، منیزیم ، آهن، فولات، نیاسین و ویتامین B6 است. همین مواد باعث رشد مناسب و وزن گیری به موقع نوزاد می‌شوند.

• باعث تقویت استخوانهای نوزاد می‌شود

پتاسیم و کلسیم موجود در موز به تقویت استخوان های نوزاد کمک می‌کند.

• از کم خونی جلوگیری می‌کند

همانطور که اشاره شد موز سرشار از آهن و فولات است که برای تولید هموگلوبین در خون خیلی مهم است. موز همچنین به سنتز گلبول های قرمز بدن کمک می‌کند.

• باعث بهبود بینایی می‌شود

موز سرشار از ویتامین آ است. این ویتامین به بهبود بینایی و محافظت از قرنیه کمک می‌کند .

نکات مهم درباره استفاده از موز در برنامه غذایی نوزاد

1. هرگز برای تهیه پوره نوزادان از موزهای سبز رنگ را انتخاب نکنید.
2.  موزی که انتخاب می‌کنید باید کاملا رسیده، زرد رنگ و بدون هرگونه کرم‌خوردگی باشد.
3. پوره موز را بیشتر از سه روز نمی‌توانید در یخچال نگه دارید. پوره موز را در یک ظرف کوچک در‌دار بریزید. البته بهتر است تا جایی که برایتان امکان دارد از پوره تازه برای تغذیه نوزاد استفاده کنید.
4. به پوره موز نبات یا شکر اضافه نکنید. موز رسیده به اندازه کافی شیرین است و نیازی به شیرین کننده های دیگر ندارد.
5. قبل از اینکه پوره دادن را به نوزادتان شروع کنید، حتما با پزشک متخصص اطفال مشورت کنید. موز و پوره موز برای نوزادانی که دارای آلرژی، اختلال آناتومیک (شکاف کام) ، اختلال عصبی (تأخیر در رشد ، هیپوتونی، هیپوتونی دهان) یا اختلال ژنتیکی هستند ممکن است مفید نباشد و حتی عوارضی هم به همراه داشته باشد.

طرز تهیه پوره موز برای نوزاد ۶ ماه

مواد لازم
نصف یک موز کاملا رسیده
یک قاشق غذا خوری آب جوشیده سرد شده
طرز تهیه
۱- نصف موز را داخل یک کاسه بریزید و با یک چنگال آن را نرم کنید. برای اینکه پوره نرمتر و روانتر باشد یک قاشق غذا خوری آب جوشیده سرد شده را به آن اضافه کنید و هم بزنید.   

«استرس و اضطراب پدر می‌تواند به شکل مستقیم و غیرمستقیم بر جنین و رفتار کودک اثر بگذارد.»
لاله شهیدی دکترای روانشناسی عمومی با بیان این مطلب گفت:« نتایج حاصل از مقالات نشان می‌دهند که بسیاری از والدین به علت اینکه با شیوه‌های فرزندپروری آشنا نیستند و نمی‌دانند با فرزندی که تازه متولد شده چگونه برخورد کنند، به استرس و اضطراب دچار می‌شوند. پژوهشگران نروژی تعدادی از مردانی را که همسر آن‌ها چهار ماهه باردار بودند، مورد مطالعه قرار دادند و متوجه شدند پدرانی که میزان اضطراب و استرس  در دوران بارداری همسرشان زیاد بود، فرزندشان ۱۱ درصد بیشتر نسبت به پدرانی که اضطراب و استرس کمتری داشتند به مشکلات عاطفی و رفتاری در آینده دچار می‌شوند. اضطراب و استرس پدر به شکل مستقیم و غیرمستقیم بر جنین و رفتار کودک اثر می‌گذارد.»
شهیدی در ادامه به بیا نی نی گفت:« محققان بیان کردند که اگر پدر یا مادر به صفات رنجورخویی یا روان‌نژندی مانند اضطراب یا افسردگی دچار باشند، این احتمال وجود دارد که این صفات از طریق هورمون‌ها یا ژن‌ها به فرزندشان انتقال پیدا کند، بنابراین ممکن است پدرانی که در دوران بارداری همسرشان به استرس و اضطراب دچار بودند، فرزندان آن‌ها به مشکلات رفتاری، بدخلقی و تندخویی مبتلا شوند.»

بهترین راهکار‌برای کاهش استرس پدران

این دکترای روانشناسی عمومی گفت: «همان‌طور که مادران می‌توانند در کلاس‌های آمادگی برای فرزنددار شدن شرکت کنند، در برخی مراکز هم کلاس‌هایی در این زمینه وجود دارند که پدران می‌توانند در آن‌ها شرکت کنند تا میزان استرس و اضطراب آن‌ها کاهش پیدا کند، همچنین پدران می‌توانند با مردان دیگری که به زودی پدر می‌شوند، درباره نگرانی‌های خود صحبت کنند، مسائل خود را با آن‌ها در میان بگذارند و از آن‌ها هم‌فکری بگیرند.از دیگر راهکار‌های کاهش استرس و اضطراب پدران، می‌توان به مطالعه کتاب‌هایی درباره سلامت جنین و فرزندپروری و انجام ورزش‌هایی مانند یوگا اشاره کرد، همچنین پدران می‌توانند زمانی که همسرشان به پزشک مراجعه می‌کند، همراه او حضور داشته باشند تا از وضعیت سلامت مادر و جنین به خوبی مطلع شوند.»

بسیاری از مادران در پوشاندن سر نوزاد با کلاه اصرار عجیبی دارند و کلاه‌ نوزاد را در تمام فصول و حتی در هوای گرم تابستان نیز از سرش درنمی‌آورند. این کلا‌ه‌ها درست چند ثانیه بعد از تولد در بیمارستان روی سر نوزاد قرار داده می‌شود و بعد از آن سخت بتوان کلاه از سر این کوچولوهای شیرین درآورد زیرا مادران اینطور شنیده‌‍‌اند که آنها حتی در خانه هم به کلاه نیاز دارند تا از گرما از سرشان خارج نشود. اما آیا نوزاد همیشه نیاز به کلاه دارد؟ پوشاندن کلاه به نوزاد تا چه زمانی لازم است؟

آیا نوزاد تمام مدت باید کلاه به سر داشته باشد؟

انسان‌ها به طور کلی قادر به حفظ درجه حرارت ثابت بدن بدون در نظر گرفتن محیط هستند اما برای نوزاد شما این توانایی کاملا توسعه نیافته است. او نمی‌تواند عرق کند و همین‌ها دلایلی برای پوشاندن کلاه برای نوزاد است. در این حالت آنها انتقال گرمای بیشتری را تجربه می‌کنند و پوشاندن کلاه به شیرخوار مانع از خنک شدن بیش از حد کوچولو می‌شوند. به عنوان یک قاعده کلی برای اینکه بدانید نوزاد شما به کلاه نیاز دارد یا خیر باید آب و هوا را بررسی کنید. همچنین هنگامی که بیرون هستید باید ببینید احساس سرما می‌کنید یا خیر. اگر شما سردتان باشد نوزاد هم احساس سرما خواهد کرد. می‌توانید برای اطمینان دست و پایش را لمس کنید تا متوجه میزان سردی بدنش بشوید.

علائم نیاز به کلاه در نوزاد

به جز لمس بدن نوزاد، احساس سرما را می‌توان از علائم دیگری مانند تغذیه ضعیف، گریه ضعیف و ضربان قلب پایین متوجه شد. توجه داشته باشید که نوزاد در صورتی که سردش باشد ساکت و آرام می‌شود. با همه این احوال شما هنوز هم باید احتیاط کنید و نوزاد خود را بیش از حد گرم نکنید. این شرایط ممکن است در هر زمان اتفاق بیفتد بنابراین باید به برخی از علائم توجه داشته باشید.
یکی از این علائم احساس تب و همچنین عرق نکردن نوزاد است. اگر به نظر می‌رسد سردرگم و گیج است، استفراغ می‌کند و ضربان قلب سریع دارد، می‌توانید به این نتیجه برسید که گرمای بدن او بیش از حد شده است.
زمانی که نوزاد به دنیا می‌آید، یک کلاه روی سر او قرار داده می‌شود تا گرم بماند. اما به محض ورود به خانه، می‌توانید کلاه را از سر او بردارید مگر اینکه خانه سرد باشد یا در فصل سرما باشید.

پوشاندن کلاه به نوزاد در خانه لازم است؟

اگر کودک شما گرم است و بدنش سرد نیست بهتر است از گذاشتن کلاه روی سرش جلوگیری کنید. در خانه‌هایی که دمای ایده‌آل برای کودک 20 تا 22 درجه سانتی‌گراد است واقعا لازم به گذاشتن کلاه به سر نوزاد نیست.

پوشاندن کلاه به نوزاد خارج از خانه لازم است؟

مادران معمولا در مورد پوشاندن کلاه به نوزاد به چند عامل متعدد هستند. برخی ملاحظات از جمله از دست دادن گرما از طریق سر یا محافظت در برابر اشعه خورشید می‌تواند تاثیر داشته باشد. اما اگر دمای هوا کمتر از 12 درجه سانتی‌گراد باشد باید حتما به نوزاد کلاه پوشاند.
بیشتر بخوانید: روش صحیح لباس پوشاندن به نوزاد

تماس پوست با پوست را فراموش نکنید

اگر نگران درجه حرارت نوزادتان هستید باید بدانید که تماس پوستی با پوست نوزاد هم می‌تواند بدن او را به اندازه کافی گرم نگه دارد. اما در مورد نوزادان نارس یا کم وزن از دست دادن گرما و درجه حرارت بیشتر از سایر نوزادان است. به همین دلیل به گفته آکادمی اطفال آمریکا پوشیدن کلاه می‌تواند او را در برابر عواقب شدید فیزیولوژیک هیپوتری محافظت کند.

محققان معتقدند شاید سکسکه بتواند به جنینی که در رحم قرار دارد، تنفس را یاد بدهد و به عبارتی، بخشی از آموزش ابتدایی در مورد تنفس باشد.
دکتر پیتر کاریلاس استاد دانشکده پزشکی دانشگاه نورث‌وسترن درباره این خبر گفت: « سکسکه، یک واکنش است و به واکنش‌های سریعی شباهت دارد که هنگام برخورد چکش پزشک با زانو تولید می‌شوند. هنگام آغاز این واکنش که بیشتر با تحریک مری یا معده انجام می شود، ساقه مغز، سیگنال‌هایی را به دیافراگم و سایر اندام‌های تنفسی می‌فرستد و به انقباض ناگهانی آنها و نهایتا جذب ناگهانی هوا منجر می‌شود. سپس، بافتی موسوم به برچاک‌نای یا اپیگلوتکه در قسمت بالای حنجره قرار دارد و مانع ورود غذا به نای می‌شود، مجرای هوایی را می‌پوشاند و به بروز سکسکه منجر می‌شود. از آنجا که سکسکه به بسته شدن مسیر هوایی منجر می‌شود، هیچ عملکرد تنفسی و یا کاربرد آشکار دیگری در بزرگسالان ندارد. برخلاف رفلکس حلقی که به پیشگیری از خفگی کمک می‌کند، رفلکس ناشی از سکسکه، به محافظت از مجرای هوایی یا گلو منجر نمی‌شود.»بیشتر بخوانید علت سکسکه جنین در رحم مادر چیست؟

توانایی کنترل نفس با سکسه

به گزارش بیا نی نی از لایو ساینس، پژوهشگران نورث‌وسترن در این پروژه، فعالیت مغزی مرتبط با سکسکه را در نوزادان تازه متولد شده مورد بررسی قرار دادند و ۲۱۷ نوزاد زودرس و نوزاد کامل را بررسی کردند.سرپرست این پژوهش درباره نتایج این تحقیقات گفت:« پژوهش‌های پیشین در مورد مدل‌های حیوانی و انسانی نشان داده بودند که انقباض عضلات غیرارادی در رحم، به ارسال سیگنال‌هایی به قشر مغزی منجر می‌شود. ما باور داریم که این فرآیند می‌تواند محل قرار گرفتن این عضلات را به مغز آموزش دهد تا از عهده کنترل آنها برآید.ما می‌دانیم که انقباض غیرارادی عضله، به مغز کمک می‌کند تا نقشه‌ای را از بدن شکل دهد. با توجه به این اطلاعات می‌توان گفت که انقباض دیافراگم، به مغز امکان می‌دهد تا نقشه‌ای از دستگاه تنفسی فراهم کند که به کنترل آن منجر می‌شود. تنفس انسان‌ها در بیشر زمان‌ها، غیرارادی است و به سیگنال‌هایی که از ساقه مغز به عضلات تنفسی ارسال می‌شود، بستگی دارد اما امکان انتخاب آن نیز وجود دارد. برای مثال، هنگامی که پزشک از ما می‌خواهد تا نفس عمیق بکشیم، یک کار انتخابی انجام می‌دهیم. این همان توانایی کنترل تنفس است که نوزادان آن را به واسطه سکسکه یاد می‌گیرند.»بیشتر بخوانید با سکسکه نوزادم چه کنم؟

یکی از دغدغه‌های مهم مادران بعد از زایمان شیردهی و تغذیه نوزاد است. اینکه نوزادشان به اندازه کافی شیر می‌خورد؟ آیا شیری که می‌خورد برای رشدش کافی است؟ از کجا می‌توان متوجه شد که شیر مادر برای نوزاد کافی است و گرسنه نمانده است؟ اگر این سوالها دغدغه شما هم هست این مطلب می تواند خیالتان را راحت کند.

به این نشانه ها توجه کنید

شیر مادر را مثل شیر خشک یا شیر گاو نمی‌توان اندازه گرفت تا با توجه به میزان آن تشخیص بدهید که نوزادتان سیر می‌شود یا نه ، اما برای اینکه متوجه شوید نوزداتان به اندازه کافی شیر می‌خورد ، می توانید به این نشانه‌ها توجه کنید:

• نوزاد باید هر ۲ تا ۳ ساعت یک بار شیر بخورد. یعنی بین ۸ تا ۱۲ بار در ۲۴ ساعت.
• نوزاد بعد از دو هفته باید اضافه وزن را شروع کند. اگر وزن نوزاد به اندازه نرمال بالا نمی‌رود یعنی به اندازه کافی شیر نمی‌خورد. نوزادى كه به خوبى وزن مى‌گيرد، شير مادرش كافى است.
• به ادرار نوزاد توجه کنید. از روز پنجم تولد به بعد یک نوزاد باید بین ۶ تا ۸ بار پوشک او را عوض کنید. اگر شيرخوار كمتر از شش بار در ۲۴ ساعت ادرار كند، يعنى شير مادر برايش كافى نيست.
• به بلع و قورت دادن نوزاد توجه کنید. همین که سینه در دهان نوزاد باشد به این معنی نیست که مشغول شیر خوردن است. باید صدای قورت دادن شیر را بشنوید.
• بعد از شیردهی سینه‌ها سبک تر از قبل است. یعنی آن حس پر بودن که قبل از شیردهی داشتید را نخواهد داشت.
• نوزاد بعد از شیر خوردن و البته سیر شدن آرام است و بی قراری نمی‌کند. کودکی که در زمان شیر خوردن می‌خوابد یعنی به خوبی تغذیه شده و سیر است.

نشانه‌های کافی نبودن شیر مادر

این علائم نشان می‌دهد کودک شما با کمبود شیر مادر مواجه شده است. اگر این نشانه‌ها را دیدید حتما باید به دکتر متخصص مراجعه کنید.

• همانطور که گفته شد نوزاد باید هر دو تا سه ساعت یک بار شیر بخورد. یعنی ۸ تا ۱۲ بار در روز. اگر شیر خوردن نوزاد شما در این جدول نمی‌گنجد کمی نگران کننده است.
• نوزاد به خواب بیشتر علاقه نشان می‌دهد و برای شیر خوردن از خواب بیدار نمی‌شود.نوزادانی که شیر کافی دریافت نمی‌کنند انرژی ندارند.
• به رنگ ادرار نوزاد توجه کنید. اگر صورتی ، قرمز یا زرد تیره مایل به قهوه ای باشد باید با پزشک متخصص مشورت کنید. اگر در پنج روز ابتدایی پوشک‌های خیس نوزاد در طول روز کمتر از ۶ پوشک باشد، یعنی شیر کافی نمی‌خورد یا شیر شما او را سیر نمی‌کند .
• نوزاد بعد از هر بار شیر خوردن گریه می‌کند و بی قرار است.
• نوزاد خوب وزن نگرفته است. نوزادان بعد از تولد کمی از وزن خود را از دست می‌دهند اما دو هفته بعد دوباره شروع می‌کنند به وزن گرفتن. اگر نوزاد در این زمان به وزن قبلی بر نگردد و وزن گرفتنش محسوس نباشد، یعنی شیر کافی به او نمی‌رسد.نوزاد از هفته دوم به بعد باید هر هفته ۱۵۵ تا ۲۴۰ گرم وزن اضافه کند.
• دفع نوزاد کم است. نوزاد باید ۳ تا ۴ بار در روز مدفوع داشته باشد.

اگر شیر مادر رقیق باشد نوزاد سیر نمی‌شود؟

در شروع شیردهی، شیر اولیه رقیق و حاوی پروتئین است. اما بعد از اینکه نوزاد شیر مادر را می‌مکد، شیر ثانویه چربی بیشتری دارد و سفید‌تر و غلیظ ‌تر است. کارشناسان معتقدند هر دو قسمت شیر برای نوزاد ضروری است، چون شیر رقیق عطش نوزاد را برطرف می‌کند و شیر غلیظ او را کاملا سیر می‌کند.

هر وعده شیردهی چقدر طول می‌کشد؟

نوزاد برای سیر شدن باید بین ۱۰ تا ۲۰ دقیقه شیر بخورد. این زمان در هر سنی متفاوت است. البته نوزادان نارس و نوزادانی که با وزن پایین یعنی زیر ۵/۱ تا ۲ کیلو هستند به دلیل فک کوچک قدرت مکیدن ندارند و شیر خوردنشان بیشتر طول می‌کشد. اما اگر نوزاد نارس نباشد نباید زمان بیشتری شیر بخورد. اگر شیر خورد نوزاد بیشتر از ۴۰ دقیقه طول بکشد یعنی خوب سینه مادرش را نمی‌مکد و شیری وارد دهانش نمی‌شود.
بیشتر بخوانید: سریعترین روش افزایش شیر مادر

آیا شیر مادرانی که سینه‌های کوچک‌تری دارند کمتر است؟

کارشناسان معتقدند اندازه سینه مادر هیچ نقشی در میزان تولید شیر ندارد. غدد پستانی تقریباً در همه زنان به یک اندازه است. به همین دلیل میزان شیر ربطی به سایز سینه مادر ندارد.

محققان دانمارکی معتقدند مردانی که در زمان تولد با وزنی زیر وزن طبیعی به دنیا می‌آیند، با مشکلات بیشتری برای باروری روبه‌رو هستند.
محققان در این مطالعه پنج هزار و ۵۹۴ هزار نوزاد پسر نارس و پنج هزار و ۳۴۲ نوزاد دختر را که در فاصله زمانی سال‌های ۱۹۸۴ و ۱۹۸۷ به دنیا آمده بودند، مورد بررسی قرار دادند و آنها را تا پایان ۲۰۱۷ یعنی زمانی که به طور متوسط به ۳۲ سالگی رسیدند، مورد پیگیری قرار دادند.
آنها به این نتیجه رسیدند پسرهایی که با وزنی زیر ۶.۶ پوند (۲.۹۹ کیلوگرم) به دنیا آمده بودند در مقایسه با پسرانی که در محدوده وزنی مناسب با سن بارداری به دنیا آمده بودند، ۵۵ درصد بیشتر احتمال داشت که در بزرگسالی به ناباروری مبتلا شوند. با وجود اینکه در جمعیت معمولی انتظار می‌رود که حدود ۵.۷ درصد از مردان با مشکلات باروری روبه‌رو شوند اما این رقم برای مردانی که در زمان تولد وزن زیر طبیعی دارند به ۸.۳ درصد افزایش می‌یابد. در این مطالعه هیچ ارتباطی میان وزن در زمان تولد و ناباروری در زنان مشاهده نشد.

به گزارش روزنامه تلگراف محقق ارشد این مطالعه درباره این ادعا گفت:« یک محیط رشد زیر حداکثری برای جنین، به هر دلیلی، خود می‌تواند برای تکامل تولید اسپرم و اندام‌های تولید مثلی خطرناک باشد.همچنین حدس زده می‌شود که سلامتی و شیوه زندگی مادر در دوران بارداری می‌تواند هم بر رشد جنین و هم بر تکامل عملکردهای تولید مثلی تأثیر بگذارد. این مطالعه نشان می‌دهد که برخی اوقات باید در اوایل زندگی به دنبال توضیح برای بروز مشکلات سلامتی بود که در سال‌های بعدی زندگی روی می‌دهند.»