دسته: قبل از بارداری

 بیا نی نی:دکتر رضا سالاری بیان کرد: زنانی که ناقل هپاتیت ب هستند، می‎توانند حامله شوند؛ تنها مسئله‎ای که برای نوزاد این مادران ممکن است اتفاق افتد، ابتلا به هپاتیت ب است که با مراقبت می‌توان این احتمال را به نزدیک صفر رساند.وی اضافه کرد: برای اینکه احتمال عفونت نوزاد کاهش یابد (و حتی به نزدیک صفر برسد) باید بلافاصله پس از تولد کودک، ایمونوگلوبولین و واکسن هپاتیت ب به نوزاد تزریق شود.

نی‌نی سایت: نقش مرد در یک بارداری خوب و بی‌نقص و به دنیا آمدن نوزاد اگر از نقش زن بیشتر نباشد، کمتر نیست. شاید در این میان بتوان یک تفاوت بزرگ را تعریف کرد و آن ترتیب این نقش است. علم پزشکی به مردان توصیه می‌کند که پیش از اقدام برای باردار شدن زن، یک سری نکات مهم را رعایت کند تا کیفیت بارداری و سلامت نوزادی که در ادامه به دنیا می‌آید در بالاترین حد خود قرار داشته باشد.

باید گفت دو عامل اصلی در تولد نوزاد نقش دارند. اگرچه زن 9 ماه بارداری را تحمل کرده و در نهایت نوزاد را به دنیا می‌آورد اما مرد هم نقش خاص و غیرقابل انکار خود در این فرآیند را دارد. برای یک بارداری خوب و کامل، اسپرم باید در سلامت کامل بوده و در عین حال آنقدر قوی باشد که بتواند به تخم نفوذ کند. در این فرآیند مرد به مرحله انزال می‌رسد که همراه با آن جریانی از میلیون‌ها اسپرم راهی رحم می‌شود. این اسپرم‌ها باید از نظر ساختاری سالم و کاملا سرحال باشند تا در نهایت بارداری مورد نظر آن هم در سطحی عالی صورت گیرد. بروز هر مشکلی در هر یک از این مراحل موجب بروز اختلال در فرآیند باروری می‌شود.

فاکتورهای مختلفی در این میان تأثیرگذار هستند که از ویژگی‌های ژنتیکی گرفته تا سبک زندگی و تغییرات هورمونی، همه در این مراحل نقش اساسی را ایفا می‌کنند. از این رو هر یک از این موارد در بارور بودن مرد و قدرت و سلامت اسپرم او مؤثر هستند. دقیقا به همین دلیل است که متخصصان علوم باروری تعیین یک عامل اصلی برای عدم بارور بودن مرد را کاری دشوار می‌دانند.

نخستین توصیه به مردان برای اینکه باروری اسپرم آنها در بالاترین حد خود باشد این است که رویه شادی را در زندگی دنبال کنند. درحقیقت مردی که زندگی سالمی از بعد روانی و بهداشتی داشته باشد و در ادامه فرآیند بارورسازی زن را به بهترین نحو ممکن انجام دهد، هیچ مشکلی در شکل‌دهی به یک بارداری بی‌عیب و نقص نخواهد داشت.

اشتباه بزرگ

یک ایراد اساسی که می‌توان به بسیاری از زنان و مردانی گرفت که به فکر بچه‌دار شدن هستند این است که فکر می‌کنند فرآیند لقاح را باید تا زمان مناسب متوقف سازند. درحقیقت بسیاری از زوج‌های جوان با این خیال اشتباه و برای به حداکثر رساندن شانس بارداری و انجام بهتر عملیات لقاح است، تا زمان مورد نظرشان رابطه جنسی با یکدیگر برقرار نمی‌کنند. این اشتباه از زمانی آغاز می‌شود که زوج رابطه جنسی خود را صرفا متمرکز و مرتبط با باردار شدن تصور می‌کنند. از این رو است که یکی از عوامل ناباروری در مردان و زنان عدم برقراری رابطه جنسی مرتب و پیوسته عنوان می‌شود.

سیستم تناسلی مرد

پیش از آشنایی با بهترین روش‌ها جهت انجام رابطه جنسی منتهی به لقاح، آشنایی با سیستم تناسلی مرد کمک زیادی به زوج می‌کند. درحقیقت با این کار با فرآیند تولید اسپرم در مرد و در ادامه مراحل بارورسازی تخم آشنا می‌شویم. سیستم تناسلی مرد شامل بیضه است که تستوسترون و اسپرم تولید می‌کند. برآورد می‌شود که تولید اسپرم 72 روز به طول می‌انجامد. اسپرم‌های تولید شده در ادامه در بخش خارجی بیضه‌ها ذخیره‌سازی می‌شوند. این ذخیره‌سازی بین 15 تا 25 روز صورت می‌گیرد و در این مدت بالغ شده و به سطحی می‌رسند که به نوعی توانایی شناور شدن و حرکت را پیدا می‌کنند.
پس از آنکه مرد به مرحله انزال می‌رسد، اسپرم‌ها از مجاری آلت تناسیلی حرکت کرده و به خروجی آن می‌رسند. در این میان نباید از نقش غده پروستات غافل شد که با تولید مایعی مناسب و حیاتی، شرایط لازم برای شناور شدن اسپرم‌ها را فراهم می‌کند. در ادامه این فرآیند، اسپرم‌ها وارد اندامی از زن به نام «گردن رحم» می‌شوند. پس از آن رحم و در نهایت لوله ‌فالوپی یا همان لوله‌های رحمی مقصد نهایی اسپرم‌ها خواهند بود. درصورتی که در این نواحی تخمی وجود داشته باشد عملیات بارورسازی آن پیش از راهی شدن به سوی فضای اصلی رحم و شروع رشد آن، آغاز می‌گردد.

تأثیر کاهش وزن مرد در کیفیت باروری

مطالعات پزشکی نشان می‌دهد در زوج‌هایی که مرد دارای اضافه وزن بوده و حتی در شرایط بدتر، «چاق» قلمداد می‌شود و در نقطه مقابل، زن در وضعیت عادی قرار دارد، فرآیند آبستن شدن زن نسبت به سایر زوج‌هایی که هیچ یک اضافه وزن ندارند طولانی‌تر صورت می‌گیرد. همچنین برخی تحقیقات نشان داده است که اضافه وزن و در مرحله بدتر آن که به چاقی منجر می‌شود، قدرت اسپرم‌ها و در کل میزان باروری مردان را تحت تأثیر قرار داده و کاهش می‌دهد. تأثیر اصلی این وضعیت چیزی نیست جز شمار کمتر اسپرم‌ها و همچنین افت توانایی آنها در شناور بودن. حتی برخی از این مطالعات ثابت کرده که DNA اسپرم مردان چاق دارای آسیب‌هایی است که نتیجه نهایی آن عدم باروری است.

توصیه جدی به مردان

به خاطر داشته باشید اضافه وزن و چاقی تنها زندگی شخصی شما را تحت تأثیر قرار نمی‌دهد بلکه برای این دسته از مردان، پدر شدن در بسیاری از موارد به یک آرزوی سخت و حتی دست نیافتنی تبدیل می‌شود. تحقیقات نشان داده تجمع زیاد چربی‌ها در بخش‌های مختلف بدن مردان چاق با ایجاد تغییرات نامشخص در تستوسترون و سایر هورمون‌های مرتبط با باروری مردان در ارتباط است.

تأثیر تغذیه در باروری مردان

بسیاری از کارشناسان تغذیه و متخصصان درمان ناباروری به این نکته اشاره می‌کنند که نقش تغذیه در بارور شدن مردان چندان روشن نیست. جدای از اینکه علوم جدید هنوز نتوانسته پاسخی مناسب برای این معما پیدا کند اما منطق حکم می‌کند که مردانی که به فکر پدر شدن هستند به مراتب باید نسبت به سایر مردان تغذیه باکیفیت‌تری داشته باشند و در رژیم غذایی روزمره شان از طیف متنوعی از گروه‌های غذایی میوه جات و سبزیجات که منابع غنی از ویتامین‌ها و فیبرها به شمار می‌آیند استفاده کنند.
ثابت شده که میوه‌ها از جمله منابع غذایی ارزشمندی هستند که انبوهی از آنتی اکسیدان‌ها را در خود دارند که می‌توانند به تولید هرچه باکیفیت‌تر اسپرم کمک کنند و البته کاملا بدیهی است که اسپرم سالم یعنی شانس بالای باروری. همچنین مردان باید بیشتر از غذایی استفاده کنند که سرشار از فیبر هستند.

اهمیت کنترل همیشگی فشار خون و دیابت در مردان

پزشکان توصیه می‌کنند که با زیر نظر قرار دادن همیشگی ناراحتی‌های پزشکی نظیر فشار خون بالا و دیابت، شانس مردان برای به حداکثر رساندن شانسشان در بارورسازی تخم افزایش چشم‌گیری پیدا می‌کند. حتی ثابت شده که بیماری «فیبروز کیسه‌ای» که طی آن رگ‌های بیضه بزرگ‌تر شده و در نتیجه با گرم‌تر شدن آن، اسپرم‌ها به سرعت از بین می‌روند نیز باروری مردان را به شدت تحت تأثیر قرار می‌دهد.
به خاطر داشته باشید حالات روحی نظیر افسردگی، اضطراب و فاکتورهای دیگری نظیر دردهای مزمن و پروستات دارای عملکرد ناقص تأثیر منفی در بارور شدن مردان دارد. حتی بسیاری از کارشناسان استفاده از مکمل‌های تستستورون را نیز در کاهش قدرت باروری مردان تأثیرگذار می‌دانند زیرا ثابت شده که این مکمل‌ها سطح تولید چنین هورمون حیاتی برای باروری در مردان را کاهش می‌دهد. در عین حال برخی تحقیقات نشان داده‌اند که یک سری از داروهای شیمی درمانی و پرتودرمانی (که برای درمان سرطان به کار برده می‌شود) نیز می‌تواند به نابارور شدن دائمی مردان منجر شود. به همین دلیل به مردانی که به پزشک متخصص باروری مراجعه می‌کنند توصیه می‌شود تمامی این موارد را به اطلاع وی برسانند.

انجام حرکات متناسب و پیوسته ورزشی

از نظر علمی ثابت شده افرادی (مردانی) که بیشتر ورزش می‌کنند و در عین حال انجام حرکات ورزشی را با پیوستگی و نظم بیشتری دنبال می‌کنند کمتر دچار استرس شده و همواره حس بهتری نسبت به خود دارند. البته باز هم باید به رعایت چند نکته مهم توجه ویژه داشت. بر اساس برخی مطالعات پزشکی صورت گرفته بر روی طیف گسترده‌ای از مردان که در سن مناسب برای پدر شدن قرار دارند، ورزش‌های سنگین و طاقت‌فرسایی نظیر دویدن‌های طولانی مدت و یکسری (نظیر شرکت در دوی ماراتن) و ورزش‌های سه گانه احتمالا برای قدرت باروری مردان آسیب رسان هستند.
به تازگی مطالعه جالب توجهی درخصوص تأثیر استفاده از دوچرخه بر قدرت باروری مردان منتشر شده است. این مطالعه نشان می‌دهد مردانی که برای یک دوره محدود در کلینیک‌های باروری شرکت کرده و همزمان برای حداقل 5 ساعت در هفته از دوچرخه استفاده می‌کردند اسپرم‌های کمتری داشته و در عین حال میزان تحرک آنها نسبت به سایر مردانی که چنین تمرینات ورزشی را انجام نمی‌دهند، کمتر است. این دو عامل یعنی تعداد کم اسپرم و کم تحرکی آنها با ناباروری در مردان ارتباط مستقیم دارد. با این حال حداقل درخصوص دوچرخه سواری (که عادت و تفریح ورزشی بسیاری از مردان در سراسر جهان به شمار می‌آید) و ارتباط احتمالی آن با عملکرد ناقص اسپرم‌ها چیزی ثابت نشده است.

استفاده از مولتی ویتامین‌ها

به طور کلی توصیه می‌شود مردان و به ویژه آنهایی که در نظر دارند تا به زودی پدر خطاب شوند از مولتی میتامین‌ها استفاده کنند. تحقیقاتی که در سال‌های گذشته انجام شده عمدتا بر بی‌خطر بودن آنها و در عین حال عمده مزیتی که برای سلامت کلی مردان دارد تأکید داشته است.
در بسیاری از مولتی ویتامین‌ها ردپای خوشحال کننده آنتی اکسیدان‌ها دیده می‌شود. در این خصوص باید به ویتامین‌هایی نظیر C و E اشاره کرد. همچنین مواد معدنی نظیر سلنیوم و روی نیز دریایی از آنتی اکسیدان‌ها هستند. حتی برخی از تحقیقات پزشکی نشان می‌دهد که آنتی اکسیدان‌ها موجب افزایش شمار اسپرم‌ها و تحرک آنها می‌شود و این خبری خوشحال کننده برای آن دسته از مردانی است که بنا به دلایلی قدرت باروری آنها در سطح پایینی قرار دارد.
به طور کلی می‌توان متصور شد که آنتی اکسیدان‌ها کیفیت اسپرم‌ها را نیز افزایش می‌دهد و این بدان خاطر است که از آنها در برابر رادیکال‌های آزادی که بهDNA  اسپرم‌ها آسیب می‌رسانند محافظت می‌کند.

ارتباط باروری در مردان و سن

مردان هم مانند زنان در بدن خود ساعت بیولوژیکی دارند که گویا هر لحظه درحال تیک تاک کردن است. از نظر علمی ثابت شده که قدرت باروری مردان به مراتب دیرتر از زنان افت می‌کند. در مردان کاهش سطح هورمون تستوسترون از 50 سالگی به بعد مشاهده می‌شود که این می‌تواند عملکرد اسپرم را تحت تأثیر قرار دهد. همزمان که مرد وارد دوران میانسالی می‌شود از شمار اسپرم‌های سالم و تحرک آنها نیز کاسته می‌شد. حتی مشخص شده DNA اسپرم مردانی که سن بالاتری دارند دارای آسیب های بیشتری است که می تواند روند باروری را مختل و کند نماید. تمامی این عوامل بدان معناست که پدر شدن این دسته از مردان – که سن بالایی دارند یعنی 50 سال به بالا – به احتمال کمتری روی می‌دهد.
همچنین هرچه سن مرد افزایش یاید، احتمال بروز اختلالات ژنتیکی در اسپرم‌ها نیز بیشتر می‌شود تا جایی که ثابت شده مردانی که در سن بالا صاحب فرزند می‌شوند بیشتر احتمال دارد که پدر کودک مبتلا به اوتیسم، اسکیزوفرنی یا حتی سندروم داون شوند.

بلایی که سیگار بر سر اسپرم‌ها می‌آورد

اگردرخصوص ارتباط دوچرخه‌سواری و انجام حرکات ورزشی و حتی نوع تغذیه با باروری در مردان شک و تردیدهایی وجود داشته باشد اما حداقل درخصوص سیگار کشیدن خبری از تردید نیست. تحقیقات وسیعی نشان داده است که استعمال سیگار با افت کیفیت اسپرم‌ها در ارتباط مستقیم است به طوری که مشخص شده مردانی که سیگار می‌کشند اسپرم‌های کمتر و کم تحرک تری نسبت به سایر مردان دارند. همچنین اسپرم آنها شکل و شمایل متفاوت و عجیبی در مقایسه با اسپرم مردانی دارد که مواد دخانی استعمال نمی‌کنند. البته تأثیر استعمال سیگار بر قدرت اسپرم در بارورسازی تخم نیز ثابت شده است.

تأثیرات محیطی بر باروری مردان

حتی محیطی که مرد در آن کار می‌کند نیز بر تعداد، کیفیت و قدرت اسپرم او تأثیرگذار است. مردانی که در محیط کار همواره در معرض مواد شیمیایی و سمی نظیر مواد مورد استفاده در تمیزسازی و چاپ، سموم کشاورزی و فلزات سنگین قرار دارند به طور غیرمستقیم اما قطعی از نظر علم پزشکی به اسپرم‌ها و عملکرد آنها آسیب می‌رسانند.

بیا نی نی:مادر شدن، حسی است که در تمامی زنان وجود دارد اما برخی از زنان به طور طبیعی از مادر شدن محروم هستند و بایستی با کمک پزشکان و متخصصان مراحل درمانی را انجام دهند تا بتوانند مادر شوند. ناباروری می‌تواند دلایل مختلفی داشته باشد و در بسیاری از مواقع از سوی مردان است و همیشه ناباروری از سوی زنان نیست. اما در این مطلب به دلایلی پرداخته می‌شود که از سوی زنان رخ می‌دهد.AXاما براستی چرا برخی از زنان به طور طبیعی از مادر شدن محروم هستند؟ چه دلایلی در این رابطه وجود دارد؟ 

نی‌نی سایت: دکتر شیرین نیرومنش، متخصص زنان و نازایی – تست تحمل گلوگز از جمله غربالگری‌های خیلی مهم است که متاسفانه بسیاری از خانم‌ها آن را جدی نمی‌گیرند.

 

 

باید بدانید همه خانم‌ها حتی آنها که سابقه دیابت در خانواده ندارند باید در هفته 24 حاملگی تست تحمل گلوگز بدهند تا اگر دیابت نهفته دارند، معلوم شود. به عبارتی هیچ‌کس مستثنا نیست و به وزن کم، سن کم و حاملگی اول یا چندم هم ربطی ندارد و حتما باید انجام شود. اگر خانمی‌ سابقه مثبت دیابت در خانواده داشته باشد، باید در همان اول حاملگی و در اولین مراجعه تست گلوگز بدهد. اگر دیابت او نهفته باشد رژیم خاص غذایی و ورزش مناسب توصیه می‌شود و اگر هم نیازمند تجویز انسولین باشد جای نگرانی نیست. ما می‌توانیم انسولینی را که مادر باید در حالت طبیعی به مقدار کافی ترشح می‌کرده و در خون می‌ریخته، به صورت تجویز انسولین جبران کنیم و مقدار آن را به حد کافی و امن برای سلامت مادر و جنین برسانیم.

نی‌نی سایت: دکتر شهرزاد انصاری، متخصص زنان و زایمان – پیشگیری از بروز مشکلاتی که سلامت مادر و نوزاد را تهدید می‌کند، با انجام چند آزمایش ساده پیش از بارداری بسیار کم استرس‌تر و کم هزینه‌تر از درمان آنها است. به همین دلیل آزمایش‌های مختلفی به عنوان آزمایش‌های روتین دوران بارداری معرفی شده است. این آزمایش‌ها به ۳ گروه آزمایش‌های پیش از بارداری، دوران بارداری و پس از تولد نوزاد تقسیم می‌شوند و ما در این مقاله به بررسی آزمایش‌های گروه اول می‌پردازیم.

قدم اول، مشاوره
اصلی‌ترین کار قبل از انجام آزمایش‌های مخصوص بارداری، مشاوره قبل از بارداری است. این مشاوره برای سلامت مادر و جنین بسیار ضروری و حتی می‌توان گفت الزامی‌است. زمانی که خانمی‌ قصد بارداری دارد ابتدا باید از لحاظ وضعیت سلامت مورد بررسی قرار گیرد که در هر کدام از این موارد باید به شاخص‌های خاصی توجه کرد. در عین حال، از لحاظ طبی باید به مواردی مانند داشتن بیماری ارثی یا خانوادگی، مصرف دارویی خاص، آلرژی دارویی و وضعیت جسمانی مادر دقت شود. حتی شغل مادر نیز با اهمیت است. به طور مثال اگر در محیطی باشد که با مواد شیمیایی مانند آفت‌کش‌ها، مواد شوینده و … در ارتباط است حتما باید در سه ماه اول بارداری یعنی بین هفته 3 تا 8 زمانی که اعضای بدن جنین تشکیل می‌شود به دور از این محیط‌های کاری باشد.

انجام کدام آزمایش ها ضروری است؟
بعد از انجام مشاوره، آزمایش‌های قبل از بارداری صورت می‌گیرد. در وهله اول آزمایش کم‌خونی و فقر آهن ضروری است. تست پاپ‌ اسمیر یا همان تست غربال‌گری نیز باید برای بررسی وضعیت دهانه رحم انجام گیرد. یکی دیگر از مهم‌ترین آزمایشات، تست آنتی‌بادی سرخجه است زیرا سرخجه به دلیل عوارضی مانند نابینایی و ایجاد ناهنجاری روی سیستم عصبی جنین تاثیر می‌گذارد. بنابر این خانمی‌ که قصد بچه‌دار شدن دارد باید از لحاظ ایمنی سرخجه مورد آزمایش قرار بگیرد تا اگر جواب تست آنها منفی بود، مجدد واکسینه و بعد از سه ماه از گذشت آن باردار شود. نباید فراموش کنیم در دوران بارداری احتمال استفاده از واکسن دیفتری و کزاز نیز وجود دارد و این در حالی است که بدن انسان تا مدت 10 سال از آخرین تزریق دز واکسن دیفتری و کزاز ایمنی لازم را دارد. معمولا خانم‌ها در هنگام ازدواج این دو واکسن را می‌زنند و چون کمتر از 10 سال بعد از ازدواج‌شان تصمیم به بارداری می‌گیرند عملا بدن آنها ایمنی لازم را دارد و در زمان بارداری نیاز به دوز یادآوری نیست‌ اما اگر زمان بارداری خانمی‌بیشتر از 10 سال بعد از آخرین دوز این دو واکسن باشد می‌تواند در 6 تا 7 ماهگی دوران حاملگی دوز یادآوری دیفتری و کزاز را بزند. تست بعدی، هپاتیت‌ B است که به دلیل شایع بودن آن،‌ بهتر است که انجام شود و فرد از لحاظ آنتی‌بادی مورد بررسی قرار گیرد تا اگر میزان آن در بدن ناکافی بود، واکسن مجدد تجویز شود. از طرفی تست سیفلیس و ایدز تنها در جوامعی که این بیماری ها شایع است انجام می‌شود.

 

فاکتور سن را دست کم نگیرید
فاکتور بعدی که باید مورد توجه باشد سن بارداری مادر است و 2 رده سنی از اهمیت ویژه‌‌ا‌ی برخوردار است؛ حاملگی در سنین بین 15 تا 18 سال که معمولا بارداری در این دوره سنی به طور ناخواسته است و حاملگی در سن بالای 35 سال که می‌تواند خطرآفرین باشد. بنابراین به غیر از آزمایش‌های روتین باید دوران بارداری و زایمان این دو گروه سنی، تحت مراقبت و کنترل پزشکی بیشتری قرار گیرند. مهم‌ترین مورد این است که این افراد حتما قبل از بارداری باید بین 2 تا 3 ماه با تجویز پزشک معالج قرص اسیدفولیک مصرف کنند تا از بروز نواقص و ناهنجاری در سیستم عصبی جنین پیشگیری شود؛ البته خوردن قرص اسیدفولیک به تمامی‌ خانم‌ها 2 تا 3 ماه قبل از بارداری توصیه می‌شود و دوز آن بر عهده متخصص زنان یا ماما خواهد بود. در کنار فاکتور سن، در مورد خانم‌هایی که سابقه بارداری قبلی دارند باید به مواردی مانند بارداری خارج از رحم، سابقه سقط جنین، سقط مکرر، زایمان زودرس و … توجه کرد. به دلیل این که مثلا خانمی‌که زایمان زودرس داشته امکان این که دوباره دچار زایمان زودرس شود، زیاد است.

زنگ خطر بیماری‌های‌ ارثی
از جمله مهم‌ترین بیماری‌های ارثی که قبل از بارداری باید مد نظر باشد، دیابت است. میزان قند خون یک خانم دیابتی قبل از حاملگی باید کنترل شود اما در صورتی که فقط سابقه دیابت در خانواده وجود دارد، فرد در زمان 6 ماهگی بارداری باید یک تست تحمل قند را انجام دهد. البته افرادی که چاق هستند و وزن بالایی دارند نیز در همان زمان 6 ماهگی باید این تست را انجام دهند.

لزوم مشاوره ژنتیک قبل از بارداری
مشاوره ژنتیک یک جلسه تبادل اطلاعات بین شما و همسرتان و یک مشاوره ژنتیک و یا گروهی از مشاوران است. هر اطلاعاتی که شما به مشاور ژنتیک می‌دهید یا از او دریافت می‌کنید، محرمانه باقی خواهد ماند. ممکن است به بیش از یک جلسه مشاوره نیاز باشد. اکثر دانشگاه‌ها و مراکز باروری، مشاوره ژنتیک ارائه می‌دهند. با مشاوره ژنتیک، شما و همسرتان در مورد احتمال بروز مسایلی که می‌توانند بر روی باردار شدن و یا کودک آینده شما تاثیر گذارند، مطلع خواهید شد و در مورد بچه‌دار شدن، تصمیم های عاقلانه‌ای می‌گیرید. البته اگر سابقه بیماری به خصوصی در خانواده هیچ یک از شما وجود ندارد و یا ازدواج فامیلی نداشته باشید، شاید ضرورت نداشته باشد که مشاوره ژنتیک را انجام دهید. با این حال بهتر است در این مورد با پزشک معالجتان هم مشورت کنید، او با یک بررسی اولیه می‌تواند در مورد ضرورت انجام آن شما را راهنمایی کند. نکته دردناک این است که اغلب زوج هایی که به مشاوره ژنتیک نیازمند هستند، تا پیش از آن که دارای کودکی با یک اختلال مادرزادی می‌شوند، از نیاز خود به مشاوره ژنتیک بی اطلاعند.

نکات طلایی قبل از بارداری
اگر قصد بارداری دارید نباید بی‌گدار به آب بزنید چون ممکن است سلامت خودتان یا جنین‌ احتمالی‌تان به خطر بیفتد. پس حواستان به این نکات طلایی باشد:

• ثبت تاریخچه پزشکی: گرفتن تاریخچه پزشکی به پزشک کمک می‌کند اطلاعاتی در مورد بیماری‌های قلبی، مشکلات احتمالی ارثی و … به دست بیاورد.
• اندازه‌گیری فشار خون: اطلاع از فشار خون پایه باعث می‌شود پزشک متوجه تغییرات فشار خون در دوران بارداری شود.
• اندازه‌گیری وزن مادر و کمک برای رسیدن به تناسب اندام: اضافه وزن قبل از بارداری احتمال ابتلا به فشار خون بالا و دیابت و حتی سزارین را افزایش می‌دهد و درد زایمان را بیشتر می‌کند.
• آزمایش پاپ اسمیر: این آزمایش برای تشخیص سرطان دهانه رحم و پیشگیری از آن انجام می‌شود.
• آزمایش خون: کم خونی مادر اثرات جبران ناپذیری بر روی کودک می‌گذارد.
• گروه خونی و RH : دانستن گروه خونی و RH مادر برای پیشگیری از مشکلات حین زایمان و برنامه‌ریزی برای تزریق آمپول روگام در بارداری و بعد از زایمان، ضروری است.
• آزمایش تجزیه ادرار: برای تشخیص عفونت‌ها و سایر مشکلات ادراری انجام می‌گیرد.
• معاینه دهان و دندان: این کار به منظور درمان دندان‌های خراب و عفونت لثه انجام می‌شود.

 نی‌نی سایت: همیشه متخصصان به خانم‌ها توصیه می‌کنند پیش از بارداری اگر چاق هستند از اضافه وزنشان خلاص شود چرا که رابطه مستقیمی‌ بین چاقی و بروز خطراتی مثل دیابت بارداری، سقط جنین، زایمان زودرس و … وجود دارد و در صورتی لاغری مفرط دارند حتما به وزن ایده‌آل برسند تا هنگام زایمان دچار مشکل نشوند. اگر جزو افرادی هستید که برای داشتن وزن متعادل به آب و آتش زده‌اید اما تا به حال نتیجه ای نگرفته‌اید، صحبت‌های ما را با دکتر محمد رضا وفا، متخصص تغذیه و دکتر احمد باقری مقدم، متخصص پزشکی ورزش بخوانید تا بفهمید گیر کار کجاست و چطور باید از نظر بدنی برای حامگی آماده شوید.

چرا بعضی‌ها چاقند و بعضی‌ها لاغر؟
وقتی توازن خورد و خوراک بهم بخورد، نتیجه‌اش میشود چاقی یا لاغری. کسی که چاق است، مشخص است که بیش از اندازه نیازش کالری دریافت می‌کند یعنی چیزی بین 300 تا 2000 کالری اضافه بر حد مجاز. به گفته دکتر وفا چربی‌ها و مشتقاتشان نسبت به کربوهیدرات‌ها و پروتئین‌ها تراکم کالری بالاتری دارند و اگر فردی غذای چرب بخورد در مقایسه با فردی که غذای کم‌چرب‌تری می‌خورد طبیعتا کالری دریافتی کمتری دارد. در مورد خوردن شیر و پنیر پر چرب و کم چرب نیز بنا بر متفاوت بودن میزان کالریشان، همین قاعده برقرار است اما در مورد افراد لاغر باید به این نکته اشاره کنیم که میزان کالری دریافتی اینها کمتر از حد مورد نیاز است یعنی300 تا 500 کالری و فرد به این ترتیب از نظر جسمی‌لاغر محسوب می‌شود. حال اگر کسی می‌خواهد افزایش وزن داشته باشد،انرژی مورد نیازش را باید از طریق مواد خوراکی و نوشیدنی تامین کند و به بیان دیگر میزان دریافتی این مواد باید از نیازش بیشتر باشد.

چرا لاغر نمی‌شوم؟
اگر همه چیز درست باشد و افراد لاغر رژیم غذایی صحیح و اصولی داشته باشند اما در عین حال بیماری زمینه‌ای داشته باشند، در رسیدن به  وزن  ایده‌آل خود با مشکل مواجه خواهند شد. چرا؟ دکتر وفا اینگونه توضیح می‌دهد: «حتی اگر برنامه غذایی افراد لاغر درست باشد و بر اساس آنهم رفتار کنند، اگر بیماری‌های زمینه‌ای همچون اختلالات متابولیک، اختلالات عصبی، پرکاری تیروئید و به طور کلی مشکلات روحی، روانی وعصبی داشته باشند، این عوامل تاثیر به سزایی در لاغر ماندن افراد خواهد گذاشت. به همان دلیلی که اشاره کردیم، این‌ها بیماری زمینه‌ای دارند و تا درمان نشوند، رژیم غذایی به تنهایی جواب نداده و نتیجه دلخواه نصیبشان نخواهد شد اما در مورد افراد چاق معمولا وقتی از آنها میزان غذای مصرفیشان را میپرسیم که میزان خورد و خوراکشان چه اندازه است، معمولا میزان غذای مصرفیشان را بیشتر از آنچه که می‌خورند، عنوان میکننددر حالیکه ممکن است غذا تاثیر نداشته وبیماری‌های زمینه‌ای دیگری سبب بروز چاقی شده باشد».

چاق‌ها و لاغرها چه‌کار کنند؟
کسی که میخواهد وزنش را کاهش بدهد، به اعتقاد دکتر وفا باید بسیاری از مسائل رفتاری را رعایت کند. کسانی که تند تند و با عجله با غذا می‌خورند، باید شیوه غذا خوردنشان را تغیر داده و آهسته‌تر غذا مصرف کنند. نکته مهم دیگر اینکه باید تعداد میان وعده‌هایشان را افزایش بدهند یعنی اگر سه وعده اصلی غذا دارند، باید 3 میان وعده هم مصرف کند آنهم با فواصل زمانی منظم، ریزه خواری را باید کنار بگذارند و خوراکی‌هایی را انتخاب کنند که از تراکم کالری کمتری برخوردار باشد؛ مثل تمام خوراکی‌هایی که روغن یا روغن پنهان دارند. اینها عاملی برای افزایش وزن فرد چاق هستند. اگر در مورد کالری برخی مواد غذایی بخواهیم توضیح بدهیم می‌توانیم به روغن اشاره کنیم که 1 گرم آن حاوی 9 کیلو کالری است. حال اگر فرد چاقی در مصرف روغن زیاده‌روی کند، طبیعتا اضافه وزن خواهد داشت. بر اساس جدیدترین مطالعاتی که در دانش تغذیه وجود دارد، نه رژیم غذایی و نه ورزش به تنهایی هیچکدام به تنهایی روش مناسبی برای کاهش وزن نیست. زمانی که رژیم غذایی براساس اصول صحیح کاهش وزن نباشد، آب بدن از دست رفته و با این اتفاق،کاهش وزن کاذب دیده می‌شود و این مسئله ممکن است برای بافت‌های ماهیچه‌ای بدن نیز اتفاق بیفتد که خطرناک است. کسانی که کاهش وزن دارند، با کاهش بافت چربی در بدن خود همراه هستند. افرادی با چاقی‌های بسیار شدید باید دارای یک رژیم غذایی خاص همراه با ورزش باشند.

توصیه‌هایی برای لاغرها
نوبتی هم باشد نوبت لاغرهاست و کسانیکه به دنبال افزایش وزن هستند. همانطور که دکتر وفا توضیح داد باید ابتدا بررسی کنند ببیننند بیماری زمینه‌ای دارند یا نه. اگر داشتند که حتما باید درمان کنند و اگر نداشتند، آنموقع می‌توانند با رعایت نکاتی که دکتر وفا در مورد آنها توضیح می‌دهد، شاهد افزایش وزن خود باشند. این افراد حتما به برنج خودشان روغن زیتون اضافه کنند تا کالری دریافتیشان زیاد باشد. همچنین خوراکی‌هایی را انتخاب کنند که از تراکم کالری بالاتری برخوردار باشند. دکتر وفا در ادامه گزارش به افراد بیخواب اشاره میکند: « بیخوابی نقش ترمز را در افراد لاغر که دنبال چاق شدن هستند، ایفا میکند و اگر این دسته از افراد شیوه زندگیشان را تغییر ندهند، مشکلشان حل نخواهد شد».

یک رژیم غذایی درست و حسابی
تا اینجای گزارش را خواندید؟ حال ببینیم از نظر یک متخصص تغذیه یک رژیم غذایی خوب که شما را از اندام متناسبی برخوردار می‌کند، چه مشخصاتی دارد. دکتر وفا در مورد این رژیم اصولی توضیح می‌دهد: «یک رژیم غذایی مناسب رژیمی‌است که حاوی تمام اقلام غذایی مختلف همچون شیر و لبنیات تازه و کمچرب،گروه نان و غلات از انواع سبوس‌دار نه باگت و نانهای فرانسوی،برنج قهوه‌ای،گروه میوه جات،سبزیجات و صیفی جات نه آبمیوه ها،گروه گوشت‌ها انواع گوشت قرمز، سفید ، گوشت ماهی، جگر، تخم مرغ به صورت نیمرو و آبپز و مغز دانه‌ها به شرطی که شور نباشند، باشند. همه اینها باید به صورت 3 وعده در شبانه روز استفاده شود و علاوه بر این لازم است که غذا با آرامش جویده شود. حال اگر کسانی بودند که زخم معده داشتند، توصیه می‌کنیم از رژیم کم فیبر و کمپوت کم شیرین و کم شکر استفاده کنند و حتما سبزیجات را به صورت تفت داده شده مصرف کنند. علاوه بر اینها توصیه می‌کنیم افراد روزانه 45 دقیقه تا یک ساعت در روز ورزش کنند.«

یک تیر دو نشان
از بحث تغذیه که بگذریم می‌رسیم به بحث ورزش. از نظر دکتر باقری مقدم، بهترین برنامه طبی برای کاهش وزن در افراد چاق ترکیبی از رژیم غذایی و ورزش است. بقیه چیزهایی که برای کاهش دادن وزن ادعا می‌شود، ممکن است نتیجه مثبت اما موقتی را عاید فرد بکند، اما  به علت بروز عوارض بعدی و یا موقتی بودنش، یا چاق و لاغر شدن مکرر (به صورت زیگزاگی که فرد مدام مدام چاق و لاغر می‌شود)، باعث آسیب‌های جسمی‌شود که  این حالت از خود چاقی نیز مضرتر است. این متخصص پزشکی ورزش می‌گوید: «موثرترین، بهترین و سالمترین روش برای کاهش وزن رژیم غذایی همراه با ورزش است. بر اساس کاهش وزن در چاق‌ها ما باید تعادل و بالانس کالری را ابتدا اصلاح؛ سپس وزن را کنترل کنیم. به بیان دیگر باید وزن کالری را از طریق مواد غذایی و مصرف کالری را با ورزش بیشتر کنیم. این حالت تعادلی را ایجاد می‌کند که باعث کاهش وزن می‌شود. ورزش کردن دو تاثیر عمده دارد. اولین تاثیرش این است که با مصرف کردن کالری‌های دریافتی بدن، بالانس آنرا بهم می‌زند. دوم اینکه ورزش سبب تداوم و نگهداری کاهش وزن می‌شود. تحقیقات نشان داده افراد با ترکیب رژیم غذایی و ورزش هم سرعت و کاهش وزن مناسبی دارند هم اینکه به مدت طولانی وزن مناسب خود را نگه داشته‌اند.«

فواید ورزشی که اهمیتی به آن نمی‌دهیم
برخی از مردم تصور واقعا تصور درست و علمی‌از ورزش کردن ندارند. در حالیکه اعتقاد علمی‌ دکتر باقری مقدم خط بطلانی بر این تصور نادرست می‌کشد: «یکی از کارهایی که ورزش همراه با رژیم غذایی متناسب انجام می‌دهد این است که به افزایش قوام عضلانی، جلوگیری از ضعف عضلات، مشکلات اسکلتی و عضلانی، تناسب بدن، جمع شدن شکم و تقویت عضلات ستون فقرات که تاثیر مهمی‌ در تناسب اندام دارد، کمک شایانی می‌کند.» این را هم بدانید که شاید با رژیم گرفتن به تنهایی وزنتان را کاهش دادید اما مطمئن باشید این کاهش وزن بدون ورزش کردن تداومی‌ نخواهد داشت و ممکن است دچار اختلالات متابولیکی و حالت زیگزاگی شوید. اگر فرد اختلال متابولیسمی‌ پیدا کند، روی مکانیسم‌های انرژی تاثیر منفی گذاشته و منجر به ضعف عضلانی و قوای شناختی می‌شود.

 

ورزش‌هایی برای داشتن تناسب اندام
از ورزش کردن چه تصوری در ذهنتان دارید؟ قطعا انسانی با اندام متناسب و ورزشکاری که ماهیچه‌هایش حسابی برجسته شده‌اند و کوچکترین چربی اضافه‌ای در بدنش دیده نمی‌شود و هرچه دارد عضله است و عضله! اتفاقا درست است و اساس ورزش کردن هم بر چربی سوزی است. حالا فکر می‌کنید بهترین ورزشی که باعث سوختن چربی‌های اضافه می‌شود، چه نوع ورزشی است؟ پاسخ را از زبان دکتر باقری مقدم بخوانید: «بهترین ورزش برای چربی سوزی،ورزش‌های هوازی است با یکسری حرکات تکرار شونده عضلات بزرگ بدن؛ با شدت متوسط در یک زمان طولانی؛ مثل پیاده‌روی تند و دویدن آرام، دوچرخه سواری و طناب زنی. پیاده رویهای آرام و تفریحی هیچ تاثیری در کاهش وزن و تناسب اندام افراد ندارد. برخی خانمهای خانه دار بر این باور هستند که فعالیت فیزیکی که در خانه انجام می‌دهند،کالری زیادی را می‌سوزانند. درست است کالری می‌سوزانند؛ ولی درصدش چندان چشمگیر نیست. ورزش‌هایی که گفتیم باید با شدت متوسطی انجام شوند به طوریکه افراد به نفس نفس نیفتند و تعداد تنفس بین 100 تا 120 عدد باشد. اگر افراد بتوانند روزانه یک ساعت این ورزش‌ها را انجام بدهند، علاوه بر مصرف کالری بدن از محل مصرف چربی‌ها، فرد کاهش وزن نیز خواهد داشت.» وقتی صحبت از چربی و چربی سوزی میکنیم، یعنی چاق‌ها باید ورزش‌هایی که دکتر باقری مقدم در مورد آنها صحبت کردند، انجام بدهند؛ البته با رعایت قواعد خاص خودش: «در شروع چون افراد چاق  وزن زیادی دارند، طبیعتا دویدن آنهم به مدت یک ساعت کار سختی است. توصیه می‌کنیم افراد با  15 تا 20 دقیقه دویدن را شروع کنند و به در طی دو تا سه هفته آنرا به یک ساعت برسانند. یکسری ورزش‌ها نیز هستند که برای تقویت عضلات داریم که در جهت افزایش قوام عضلات شکم،کمر و عضلات پهلوهای شکمی‌ استفاده می‌شود. از این دست ورزشها میتوان به دراز و نشست اشاره کرد. فایده مهم این ورزش این است که شکم را جمع کرده و در بهتر کردن ظاهر فرد نقش مهمی‌ را ایفاء می‌کند.«

سوختن کالری مشروط
هر ورزشی بسته به نوعش یک میزان کالری می‌سوزاند و ورزش‌هایی که دکتر باقری مقدم توصیه کرد نیز مقداری از انرژی افراد را صرف می‌کند اما هریک از ورزش‌هایی که گفته شد، چه میزان کالری می‌سوزاند؟ بد نیست بدانید نمی‌توان برای هریک از ورزش‌ها یک کالری مشخص را تعیین کرد بلکه میزان آن بستگی به وزن فرد و مدت زمانی که ورزش می‌کند دارد. به طور مثال در یک فرد 80-70 کیلویی که یک ساعت در روز ورزش می‌کند، باید 400-300 کالری بسوزاند. البته این میزان ورزش و سوزاندن کالری جدای از کاهش وزن آثار مثبت دیگری همچون جلوگیری از بروز بیماری‌های قلبی و عروقی، سرطان‌ها، پوکی استخوان و بسیاری بیماری‌های دیگر نقش اساسی دارد و در عین حال در بهبود کیفیت زندگی افراد تاثیر به سزایی دارد. استخر رفتن هم در سوزاندن کالری تاثیر مثبتی دارد به جهت اینکه فرد درون آب حرکت می‌کند، اینکار سبب سوختن کالری‌اش می‌شود.«

تداوم و تنوع در ورزش
خب حال فرض می‌کنیم فردی زیر نظر متخصص تغذیه و انجام ورزش‌های متناسب،به اندام متناسبی رسید اما شاید جزو آن دسته از افرادی باشد که با ورزش کردن میانه چندان خوبی ندارند و دلشان نمی‌خواهد بعد از به دست آوردن وزن نرمال دوباره ورزش کنند. دکتر باقری مقدم اینگونه پاسخ می‌دهد: «بحث تداوم ورزش بحث مهمی‌ است و به روش‌های مختلفی باید انگیزه ادامه آنرا در افراد ایجاد کرد در غیر اینصورت تناسب اندامش بهم خواهد خورد. روش‌های مختلفی در این زمینه وجود دارد تا انگیزه را تقویت کرد. یکی از این روش‌ها تنوع دادن به ورزش‌ها است؛ به طور مثال یک روز دوچرخه سواری، یک روز دویدن. تغییر مکان‌های ورزشی و گروهی ورزش کردن نیز در ایجاد تنوع موثر است».

بیا نی نی:محمداسماعیل مطلق در حاشیه همایش «تحولات جمعیتی ایران، فرصت ها و تهدیدها» اظهار کرد: برای کاهش تعداد زوج های نابارور تمام داروهای مورد نیاز برای باروری زیر نظارت بیمه قرار گرفته است.وی اضافه کرد: برای پیشگیری از ناباوری ثانویه، عوامل محیطی و عفونتهای مؤثر در ناباروری، مرکزی در معاونت بهداشتی وزارت بهداشت زیر نظر دفتر سلامت خانواده تشکیل شده که دستورالعمل و مصوبات آن در دیگر استان ها در حال اجراست.

* 250 هزار سقط جنین
مدیرکل دفتر سلامت جمعیت و خانواده وزارت بهداشت و درمان یادآور شد: سال گذشته یک میلیون و 530 هزار در کشور تولد صورت گرفت و 250 هزار مورد سقط جنین رخ داده است که آمار سقط جنین روند نزولی را طی می کند.دکتر اسماعیل مطلق علت کاهش سقط را آموزش های صورت گرفته برای باروری بر اساس خواسته، میل و اراده مادران ذکر کرد. وی آموزشهای قبل و پس از از دواج و پس از بارداری را در جلوگیری از باروری ناخواسته و سقط جنین تأثیر گذار دانست.

* سزارین کاهش یافته است
مدیرکل دفتر سلامت جمعیت و خانواده وزارت بهداشت و درمان بیان کرد: ابتدا پیشگیری از ناباروری ثانویه در دستور کار است تا عواملی که موجب ناباروری می شوند رفع شده و افراد نابارور صاحب فرزند شوند.اسماعیل مطلق در ادامه از افزایش زایمان طبیعی در کشور خبر داد و گفت: با توجه به اجرای برنامه تحول سلامت شاهد افزایش پنج تا 10 درصدی زایمان طبیعی و کاهش استقبال از سزارین هستیم.

وی گفت: موضوع تنظیم خانواده تنها با در نظر پزشک متخصص آن هم در صورتی که بارداری برای مادران آسیب پذیر و مخاطره آمیز باشد صورت می گیرد.وی هدف از برگزاری این همایش را افزایش ازدواج، کاهش طلاق، افزایش امید به زندگی و کاهش بیماری روانی، تحکیم بنیان خانواده و بالندگی و پویای خانواده ها ذکر کرد. همایش «تحولات جمعیتی ایران، فرصت ها و تهدیدها» به مدت دو روز به میزبانی همدان و با حضور کارشناسان بخش سلامت دانشگاههای علوم پزشکی سراسر کشور برگزار می شود.

منبع:خبرگزاری بیا نی نی

بیا نی نی:خانمی که وزن بالا دارد و چاق محسوب می شود، باید 3 تا 6 ماه قبل از بارداری با رژیم گرفتن، وزن خود را پایین بیاورد.

ارتباط چاقی و ناباروری در زنان
امروزه یکی از مشکلات اکثر خانم‌ها چاقی و اضافه‌وزن است. کمتر خانمی بر این باور است که چاقی می‌تواند باعث ناباروری شود اما این موضوع از نظر علمی کاملا به اثبات رسیده است. مطالعه‌های متعدد نشان داده‌، زنانی که اضافه وزن دارند یا چاق هستند در مقایسه با زنانی که وزن طبیعی دارند، مدت زمان بیشتر و دشوارتری را برای باردارشدن سپری می‌کنند. به‌علاوه پس از باردارشدن نیز احتمال ناموفق‌بودن بارداری در آنها بیشتر است. اضافه وزن در مردان و زنان منجر به افزایش اختلالات هورمونی در بدن می‌شود و  فرآیند باروری را تحت‌تاثیر قرار می‌دهد.
 
چاقی ناباروری می‌آورد؟
اضافه وزن و چاقی باعث افزایش میزان هورمون‌ها در بدن می‌شود و هورمون‌ها نیز فرآیند باروری را تحت‌تاثیر قرار می‌دهند. ترشح غیرطبیعی هورمون‌ها می‌تواند تاثیرات منفی بر تولید تخمک داشته باشد. در زنان، وزن زیاد باعث افزایش تولید انسولین می‌شود که عامل نامنظم‌شدن تخمک‌گذاری است. همچنین بین چاقی، افزایش تولید انسولین و ناباروری ارتباطی وجود دارد که به این همراهی سندرم تخمدان پلی‌کیستیک گفته می‌شود. به عبارت ساده‌تر در خانمی که چاق است، سیستم هورمونی از سیکل منظم خارج می‌شود و فرد مقاومت انسولینی پیدا می‌کند و تخمک‌گذاری قطع می‌شود. با چاق‌ترشدن خانم‌، میزان هورمون‌های مردانه بالاتر می‌رود و مشکلات بسیاری از جمله تخمدان پلی‌کیستیک پیدا می‌کند. مطالعه‌های جدید نشان داده خانم‌هایی که تخمدان پلی‌کیستیک دارند و وزن کم می‌کنند، خودبه‌خود باردار می‌شوند.
خانمی که وزن بالا دارد، باید 3 تا 6 ماه قبل از بارداری با رژیم گرفتن، وزن خود را پایین بیاورد. اگر BMI بالای 45 بود نیز نیاز به جراحی است. به خانمی که تحت جراحی قرار می‌گیرد، توصیه می‌شود فورا باردار نشود اما خانمی که با رژیم و ورزش لاغر می‌شود می‌تواند به سرعت بعد از کاهش وزن باردار شود در طول بارداری نیز با توجه به شرایط فرد مکمل‌های مورد نیاز تجویز خواهد شد.

منبع:سیمرغ