برچسب: تاخیر رشد کودکان

 کودک شروع به قدم زدن می‌کند:

یکی از هیجان انگیزترین نقاط عطف کودک نوپا معمولاً در اوایل سال دوم اتفاق می‌افتد. در آن زمان که فرزند شما احتمالاً بدون کمک راه می‌رود. بیشتر بچه‌ها بین 9 تا 17 ماهگی شروع به راه رفتن می‌کنند. میانگین سنی حدود 14 ماه است.

کودک شروع به دویدن می‌کند:

حدود شش ماه پس از راه رفتن استاد نوپای شما احتمالاً می‌دود.

 کودک از مکان‌ها بالا می‌رود:

کودک نوپا شما احتمالاً در طول سال دوم مدتی شروع به بالا رفتن از مبلمان و پله‌ها می‌کند بنابراین مراقب آن‌ها باشید. هنگامی که کودک شما نزدیک به بالا رفتن از تخت خود شد استفاده از تخت را متوقف کنید.

کودک توپ را پرتاب می‌کند:

لگد زدن به توپ یک قدم بزرگ است. کودک نوپای شما برای ضربه زدن به هماهنگی نیاز دارد و هنگامی که کودک شما متوجه شد که توپ‌ها پرش می‌کنند، احتمالاً اسباب بازی‌ها، غذا و سایر‌اشیاء را پرت می‌کند تا ببیند آیا آن‌ها نیز پرتاب می‌شوند یا خیر.

کودک به تنهایی شروع به غذا خوردن می‌کند:

در سال دوم بچه‌ها کنترل بیشتری بر عضلات کوچک دست و انگشتان خود دارند. این مهارت‌های حرکتی ظریف به کودکان نوپا کمک می‌کند با مداد رنگی خط خطی کنند و با قاشق غذا بخورند.

 کودک با تلفن صحبت می‌کند:

تخیل فرزند شما در حال زنده شدن است. بین 18 تا 24 ماهگی مغز یک کودک نوپا آماده شروع ساختگی است. ممکن است آن‌ها را در حال “غذا دادن” به یک خرس عروسکی یا صحبت با تلفن اسباب بازی ببینید.

 کودک شروع به صحبت می‌کند:

تا به حال کودک نوپا شما بیشتر ممکن است غرغر کند. اما در حدود 15 تا 18 ماهگی می‌توانید انتظار شنیدن چند کلمه واقعی را داشته باشید. بین 18 تا 24 ماهگی اکثر بچه‌ها شروع به استفاده از عبارات ساده می‌کنند مانند “دیگر نه” یا “برو آنجا”. در سن 2 سالگی حتی ممکن است یک یا دو جمله کوتاه بشنوید.

 با دوستانش بازی می‌کند:

بیشتر کودکان نوپا علاقه بیشتری به همراهی با کودکان دیگر نشان می‌دهند. آن‌ها ممکن است کاملاً آماده نباشند که اسباب بازی‌های خود را هنگام بازی به اشتراک بگذارند اما این یک قدم بزرگ در زندگی اجتماعی نوپا آن‌ها است.

 

منبع:

www.webmd.com

 

یک کودک نوپا بین ۱۸ تا ۳۰ ماهگی زیاد صحبت نمی‌کند و تخمین‌زده می‌شود که تا ۱۷. ۵ درصد از کودکان تا ۳ سالگی که بیشتر طول می‌کشد  و ممکن است تأخیر در گفتار یا زبان داشته باشند.  افرادی که دیر صحبت می‌کنند ممکن است در نقاط عطف گفتار کودک نوپا عقب بمانند اما همچنان می‌توانند بسیاری از آنچه را که می‌شنوند (که به عنوان زبان دریافتی شناخته می‌شود) درک کنند و از حرکات برای برقراری ارتباط (مانند تکان دادن یا اشاره) استفاده کنند یا به یادگیری کلمات جدید ادامه دهند.  فردی که دیر صحبت می‌کند ممکن است یکی از موارد زیر یا هر دوی آن‌ها را داشته باشد:

-تأخیر گفتار:

گفتار به کلماتی که می‌گوییم و نحوه بیان آن‌ها اشاره دارد. کودکان با تأخیر در گفتار ممکن است در بیان کلمات مشکل داشته باشند و درک آن‌ها مشکل باشد.

-تأخیر زبانی:

 زبان به نحوه ارتباط ما با دیگران اشاره دارد. کودکانی که تأخیر زبانی دارند ممکن است قادر به بیان برخی کلمات باشند. عوامل مختلفی ممکن است در سخنرانی دیرشکفته یک کودک نوپا نقش داشته باشد:

۱-آمار تولد نوزادانی که با وزن کم یا قبل از ۳۷ هفتگی به دنیا آمده‌اند

۲-دوقلو‌ها بیشتر از تک قلو‌ها دیر تر شروع به صحبت می‌کنند

۳-کودکانی که والدینشان (یا خواهر و برادر‌های بزرگتر) سریع نیاز‌هایشان را پیش‌بینی می‌کنند ممکن است مدت بیشتری طول بکشد تا صحبت کنند

۴-عفونت‌های گذشته یا مشکل شنوایی می‌تواند رشد گفتار را کندتر کند

چگونه کودک را وادار به صحبت کردن کنیم؟

تا ۷۰ درصد از کسانی که دیر صحبت می‌کنند تمایل دارند تا زمانی که مدرسه را شروع می‌کنند بدون مداخله به رشد زبان خود ادامه دهند. در عین حال این مراحل را برای کمک به آشکار کردن صحبت درونی فرزندتان امتحان کنید:

-حرف بزن، حرف بزن، حرف بزن:

کار‌هایی را که انجام می‌دهید روایت کنید، درباره روزتان به آن‌ها بگویید، به اقلام اطراف خانه برچسب بزنید، کتاب بخوانید و هرچه کودک نوپای شما بیشتر در معرض زبان قرار گیرد در نهایت کلمات بیشتری را می‌گوید.

-دایره واژگان کودک خود را گسترش دهید:

 به کلماتی که بچه‌هایتان می‌گویند اضافه کنید. اگر او می‌گوید «توپ»، با گفتن «توپ قرمز» یا «پرتاب توپ» برای تقویت صحبت‌هایش نظر بدهید.

-سؤالاتی را بپرسید:

با سؤالاتی شروع کنید که «بله» یا «نه» را از کودک نوپایتان برانگیزد مانند «آیا یک میان وعده می‌خواهید؟ » و راه خود را به سؤالاتی که شامل یک انتخاب هستند بپردازید مانند “آیا آووکادو می‌خواهید یا موز؟ “

-زبان اشاره را امتحان کنید:

 تحقیقات نشان می‌دهد که زبان اشاره ممکن است به کودک شما در رشد زبان کمک کند.

-برای مراقبت روزانه یا کلاس‌ها ثبت نام کنید:

کودکان نوپایی که در محیط‌های غنی از زبان بازی می‌کنند و با سایر کودکان هم سن خود معاشرت می‌کنند احتمال بیشتری دارد که مهارت‌های زبانی را کسب کنند.

-مهارت‌های تقلید را تشویق کنید:  

بچه‌های خود را به کپی کردن مهارت‌های حرکتی مانند کف زدن و پریدن تحریک کنید و سپس به تقلید صدا‌ها و سپس کلمات ادامه دهید.

چه زمانی برای تأخیر گفتار کودک به پزشک مراجعه کنیم؟

زمانی که صحبت از رشد کودک به میان می‌آید طیفی از موارد طبیعی وجود دارد و تأخیر گفتار یا زبان به کودک نوپایی اطلاق می‌شود که گفتارش کمی کندتر پیش می‌رود اما بین دیر صحبت کردن و اختلال گفتار یا زبان واقعی تفاوتی وجود دارد. رویکرد «صبر کن و ببین» ممکن است بهترین راه حل نباشد.  به یاد داشته باشید که شما فرزندتان را بهتر می‌شناسید. اگر در مورد رشد کودک خود نگرانی دارید با پزشک خود مشورت کنید به خصوص اگر متوجه موارد زیر شدید:

-در ۱۸ ماهگی:  

کودک شما با اشاره به‌اشیا به صورت غیرکلامی ارتباط برقرار نمی‌کند و  کلمات جدیدی به دست نمی‌آورد.

-در ۲ سالگی:  

کودک شما از عبارات دو کلمه‌ای استفاده نمی‌کند یا نمی‌تواند دستورالعمل‌های ساده را دنبال کند.

-در ۳ سالگی:

 کودک شما گفتار نامشخصی دارد و با جملات صحبت نمی‌کند یا دستورالعمل‌های ساده را نمی‌فهمد. علائم دیگری که علاوه بر دیر صحبت کردن باید مراقب آن‌ها بود عبارتند از:

 

از دست دادن صدا‌ها یا کلماتی که فرزندتان قبلاً گفته است

مشکل در درک زبان یا پیروی از دستورالعمل‌ها

مشکل در تقلید صدا یا حرکات دهان

فقدان حرکاتی مانند اشاره یا دست بردن به موارد مورد علاقه

کاهش تماس چشمی و مهارت‌های اجتماعی

مشکلات جویدن، نوشیدن، بلع و به طور کلی مشکلات تغذیه

نتیجه‌گیری:

از آنجایی که متخصص کودک ممکن است گفتار درمانی را توصیه کند یا بگوید که چه کار‌های دیگری می‌توانید در خانه انجام دهید تا رشد زبان کودک نوپای خود را تشویق کنید. در صورت نیاز یک پزشک می‌تواند شما را به یک برنامه مداخله زودهنگام ارجاع دهد. با مداخله زودهنگام هرچه زودتر مراقبت‌های مورد نیاز فرزندتان را دریافت کنید.

 

منبع:

www.whattoexpect.com

کودکان با سرعت‌های متفاوتی رشد می‌کنند اما بیشتر آن‌ها از یک جدول زمانی کلی پیروی می‌کنند. اغلب اوقات نوزادان به هر نقطه عطف رشدی (مانند غلت زدن، نشستن، راه رفتن و صحبت کردن) دقیقاً در حدود سن مورد انتظار می‌رسند. اگر به نظر می‌رسد فرزند شما در طی چند هفته از میانگین به نقاط عطف نرسیده است از پزشک خود در مورد آن بپرسید.  به خاطر داشته باشید که اگر کودک شما نارس به دنیا آمده باشد ممکن است گاهی اوقات برای رسیدن به مراحل مختلف رشد نسبت به سایر کودکان هم سن خود به زمان بیشتری نیاز داشته باشد. در ادامه برخی از علائم تاخیر با توجه به سن کودکان آمده است.

 2 ماهگی:

• به صدا‌های بلند پاسخ نمی‌دهد
• وقتی چیز‌ها حرکت می‌کنند تماشا نمی‌کند
• وقتی روی شکم هستند نمی‌توانند سرشان را بالا نگه دارند
• به مردم لبخند نمی‌زند
• دست‌ها را سمت دهان می‌برد

 4 ماهگی:

• وقتی چیز‌ها حرکت می‌کنند تماشا نمی‌کند
• به مردم لبخند نمی‌زند
• نمی توان سرش را ثابت نگه داشت
• صدا نمی‌دهد 
• چیز‌ها را به دهان نمی‌آورد
• وقتی پا‌ها روی سطح سخت قرار می‌گیرند با پا‌ها فشار نمی‌آورد
• در حرکت یک یا هر دو چشم در همه جهات مشکل دارد

 6 ماهگی:

• به صدا‌های اطراف خود پاسخ نمی‌دهد
• در هیچ جهتی نمی‌چرخد
• نه می‌خندد و نه جیغ می‌کشد

 

 9 ماهگی:

• در صورت حمایت وزن را روی پا‌ها تحمل نمی‌کند
• با کمک نمی‌نشیند
• غرغر نمی‌کند
• بازی‌هایی را که شامل بازی رفت و برگشتی است انجام نمی‌دهد
• به نام خود پاسخ نمی‌دهد
• به نظر می‌رسد افراد آشنا را نمی‌شناسد
• به جایی که اشاره می‌کنی نگاه نمی‌کند
• اسباب بازی‌ها را از یک دست به دست دیگر منتقل نمی‌کند

 

 12 ماهگی:

• نمی خزد
• تک کلماتی مانند “مامان” یا “بابا” را نمی‌گوید
• از حرکاتی مانند تکان دادن یا تکان دادن سر خود استفاده نمی‌کند
• به چیز‌هایی اشاره نمی‌کند
• چیز‌هایی را که می‌بینند شما پنهان می‌کنید جستجو نمی‌کند

 18 ماهگی:

• نمی تواند راه برود
• کلمات جدید نمی‌گویدوقتی صدایش می‌کنید متوجه نمی‌شود یا اهمیتی نمی‌دهد
• مهارت‌هایی را که زمانی داشتند از دست می‌دهد

 

 2 سالگی:

• از عبارات دو کلمه‌ای استفاده نمی‌کند (مانند “شیر بخور”)
• نمی داند با وسایل معمولی، مانند برس یا چنگال چه کند
• اعمال و کلمات را کپی نمی‌کند
• دستورالعمل‌های ساده را دنبال نمی‌کند
• پیوسته راه نمی‌رود
• مهارت‌هایی را که زمانی داشتند از دست می‌دهد

 

3 سالگی:

• با جملات صحبت نمی‌کند
• دستورالعمل‌های ساده را نمی‌فهمد
• وانمود یا ساختگی بازی نمی‌کند
• نمی خواهد با بچه‌های دیگر یا با اسباب بازی‌ها بازی کند
• تماس چشمی برقرار نمی‌کند
• مهارت‌هایی را که زمانی داشتند از دست می‌دهد

 

4 سالگی:

• هیچ علاقه‌ای به بازی‌های تعاملی یا ساختگی نشان نمی‌دهد
• در مقابل لباس پوشیدن، خوابیدن و استفاده از حمام مقاومت می‌کند
• نمی تواند یک داستان مورد علاقه را بازگو کند
• نامفهوم صحبت می‌کند
• مهارت‌هایی را که زمانی داشتند از دست می‌دهد

 

 5 سالگی:

• طیف وسیعی از احساسات را نشان نمی‌دهد
• رفتار افراطی از خود نشان می‌دهد (به طور غیر معمول ترسناک، پرخاشگر، خجالتی یا غمگین)
• به راحتی حواسش پرت می‌شود
• به مردم پاسخ نمی‌دهد یا فقط به صورت سطحی پاسخ می‌دهد
• انواع بازی‌ها و فعالیت‌ها را انجام نمی‌دهد
• نمی توان نام و نام خانوادگی را بیان کرد
• از جمع یا زمان گذشته به درستی استفاده نمی‌کند
• در مورد فعالیت‌ها یا تجربیات روزانه صحبت نمی‌کند
• نقاشی نمی‌کشد

 

تأخیر توسعه به چه معناست؟

پزشکان از این اصطلاح زمانی استفاده می‌کنند که کودک به نقاط عطف رشد در محدوده وسیعی از آنچه که طبیعی تلقی می‌شود نرسد. تأخیر ممکن است در یک یا چند زمینه باشد: مهارت‌های حرکتی درشت مانند نشستن و مهارت‌های حرکتی ظریف مانند گرفتن و دستکاری‌اشیا، مهارت‌های ارتباطی و زبانی (هم درک زبان و هم صحبت کردن)، مهارت‌های خودیاری (مانند آموزش توالت و لباس پوشیدن) و مهارت‌های اجتماعی (مانند برقراری ارتباط چشمی و بازی با دیگران).

فرزند چندم دچار این مشکل می‌شود؟

مطالعات مختلف گزارش کرده‌اند که 10 تا 15 درصد از کودکان زیر 3 سال دارای تاخیر رشدی مانند مشکل در یادگیری، برقراری ارتباط، بازی، ، انجام فعالیت‌های بدنی یا مهارت‌های عملی هستند. مداخله زودهنگام می‌تواند تفاوت بزرگی برای بسیاری از کودکان مبتلا به تاخیر در رشد ایجاد کند اما یک مطالعه نشان داد که تنها حدود 3 درصد از کودکان توجه مناسب را به خود جلب می‌کنند. برخی از تاخیر‌ها تا زمانی که کودک به مدرسه ‌می‌روند از بین خواهد رفت در حالی که سایر مشکلات تا بعداً شناسایی نمی‌شوند. حدود 14 درصد از کودکان زیر 17 سال مشکلاتی مانند اختلالات گفتاری و زبانی، ناتوانی ذهنی، ناتوانی‌های یادگیری یا مشکلات عاطفی و رفتاری دارند.

علت تاخیر رشد در چیست؟

گاهی اوقات تاخیر در رشد یک علت پزشکی مانند عوارض زایمان زودرس یا یک بیماری ژنتیکی مانند سندرم داون دارد. تاخیر گفتار و زبان ممکن است ناشی از نقص شنوایی یا مشکل در حنجره، گلو یا حفره بینی یا دهان باشد. مشکلات ارتباطی ممکن است به مشکلی در سیستم عصبی مرکزی مربوط باشد.  با این حال در اغلب موارد هیچ دلیل پزشکی خاصی برای توضیح تأخیر رشد یافت نمی‌شود.

چه زمانی به پزشک مراجعه کنیم؟

تشخیص مشکلات بینایی و شنوایی که ممکن است بر رشد در سایر زمینه‌ها تأثیر بگذارد دشوار است. معاینه چشم و گوش نیز باید بخشی از هر معاینه برای کودک شما باشد که از اولین ملاقات او به پزشک به عنوان یک نوزاد شروع می‌شود. اگر پزشک کودک شما به مشکلی مشکوک باشد ممکن است آزمایش‌های شنوایی یا بینایی دقیق‌تری را توصیه کند.  

 

منبع:

www.babycenter.com

 

یک متخصص روانشناسی کودک توضیح می دهد که اگرچه پدیده پسرفت نگران کننده است، اما شایع و معمولاً کوتاه مدت است

اگرمتوجه پیشرفتی قابل توجه و روبه جلو در فرزندتان شده اید (مانند یادگیری کامل مراحل دستشویی رفتن)، اما به یک باره او یک قدم به عقب برمی دارد و از دستشویی رفتن خودداری می کند، باید بگوییم این اتفاق برای همه می افتد و شما تنها نیستید. ” پسرفت” در کودکان در حال رشد – به ویژه کودکان نوپا – امری شایع است. با دکتر نانسی کلوز، استادیارمرکز مطالعه کودک در دانشکده پزشکی ییل و مدیرارشد برنامه آموزش کودکان دراوان کودکی در دانشگاه ییل، درباره اینکه چه عواملی باعث پسرفت کودکان می شود و چگونه می توان از طریق آن به فرزند خود کمک کرد، گفتگو کرده ایم.

 پسرفت چیست؟ چه چیز باعث آن می شود؟

کلوز می گوید: “من ترجیح میدهم پسرفت را با ایده پیشرفت یک جا ببینم و آنها را با هم جفت و جور کنم.” “اکثرکودکان تمایل زیادی دارند که در دوران رشد رو به جلو پیش روند (پیشرفت). در کودکان یک انرژی طبیعی برای کاوش، اداره کردن و تسلط بر دنیای خود وجود دارد.”

با این حال، همراه با هیجان های ناشی از توانایی انجام کارهای جدید، استرس نیز به وجود می آید. به عنوان مثال، نوزادی که راه رفتن را یاد می گیرد ممکن است از مهارت جدیدی که به دست آورده خوشحال شود، اما هم زمان ممکن است درک کند که مادر و پدر اکنون از او دورتر هستند یا اینکه ممکن است زمین بخورد.

كلوز توضیح می دهد: “بنابراین، هنگامی كه این موانع درمسیر رشد و پیشرفت کودک پیدا می شوند، شرایط برای آنها بسیارطاقت فرسا شده و باعث نوعی پسرفت در آنها می شود.”

رفتارهای پسرفتی به چه صورت است؟

پسرفت میتواند بسیارمتفاوت باشد، اما به طور کلی، به معنای انجام کاری (از سوی کودک) با روشی نیازمندانه تر و بچه گانه تر است. ممکن است شما شاهد کج خلقی، مشکلات در خوابیدن، درغذا خوردن یا پسرفت به روش های کودکانه صحبت کردن در کودک تان باشید. اگر کودکی مهارت های مربوط به لباس پوشیدن را یادگرفته باشد، ممکن است شاهد این باشید که این مهارت ها را از دست داده است. کلوز توضیح می دهد: “ناگهان، فرزند شما دیگر نمی تواند کارهایی را که قبلاً انجام میداد را انجام دهد.”

 پسرفت چه زمانی اتفاق می افتد؟

به طور معمول رفتارهای پسرفتی را در کودکان نوپا و پیش دبستانی مشاهده می کنیم، اما در واقع در هر سنی – حتی در نوزادان و کودکان بزرگتر – این اتفاق می افتد. اگر در یک نوزاد پسرفت وجود داشته باشد، ممکن است لزوماً مشهود نباشد. کودک ممکن است کمی بیش از حد احساساتی و وابسته باشد، بیشتر گرسنه شود و غذا نیاز داشته باشد، بیشتر گریه کند و غر بزند.

 آیا پسرفت امری شایع است؟

مطمئن باشید، پسرفت امری معمول است. در حقیقت، انتظار آن وجود دارد و برای رشد و پیشرفت بیشتر کودک بسیار مفید است – اینطور فکر کنید که فرزند شما خود را برای پذیرش مسئولیت بیشتر آماده می کند. کلوز می گوید: “من بعضی از کودکان را می بینم که ممکن است درست قبل از اینکه بخواهند یک پیشرفت بزرگ و رو به جلو داشته باشند، عقب نشینی کنند و یا بعد از یک جهش رو به جلو، عقب روند و پسرفت داشته باشند.” “من فکر می کنم کودکان از نظر آنچه باعث پسرفت آنها می شود و الگوهای پسرفتی که از خود نشان می دهند، با هم تفاوت دارند. معمولاً والدین با الگوهای حرکت کودک به جلو و سپس نیاز به کمی عقب رفتن آشنا می شوند.” پسرفت همچنین وقتی کودکان خود را با شرایطی جدید وفق می دهند، مثل خواهر یا برادر بزرگتر شدن یا برای اولین باررفتن به پیش دبستان، بسیار معمول است.

چگونه والدین می توانند فرزندانشان را در زمان پسرفت حمایت کنند؟

به کودک خود اطمینان دهید. به آنها بگویید که ایمن هستند و از پشتیبانی برخوردارند. سعی کنید بدون اینکه آنها را شرم زده کنید، به آنها نشان دهید که متوجه رفتار پسرفتی آنها شده اید. کلوز پیشنهاد می کند راه های زیر را امتحان کنید: “شما در حال یادگیری بسیاری از کارهای بزرگ هستید. این دوران و این کارها بسیار سخت هستند. گاهی احساس می کنید به کمک یک متخصص احتیاج دارید.”همچنین بازی کردن می تواند ابزاری مفید برای بررسی و کار با احساسات دشوار باشد. کلوز می گوید: “بازی خیالی و بازی نمادین ابزارهایی هستند که کودکان از آنها برای رشد زبان، تفکر و ایده های خود در مورد جهان استفاده می کنند. بازی از نظر اجتماعی و عاطفی به آنها کمک می کند که برخی چیزهایی را که با آنها دست و پنجه نرم می کنند اما لزوماً کلمات و توصیفی برایشان ندارند را بازگو کنند.” با مشاهده کودک خود درحالی که بازی می کند و یا شما با او بازی می کنید، می توانید درمورد آنچه بر او می گذرد، چیزهای زیادی را ببینید و متوجه شوید. گاهی ممکن است کودک شما برای مدتی نیاز به پسرفت داشته باشد. بسیار اهمیت دارد که اطمینان بخش باشید، انتظاراتی داشته باشید و محدودیت هایی نیز تعیین کنید.کلوز می گوید: “یادگیری و درک اینکه آنها حاکم جهان نیستند موضوعی بسیار مهم و اساسی برای  کودکان نوپا است! این موضوع باعث بروز کج خلقی های زیادی می شود.” “آنها را از خود دور نکنید. به آنها کمک کنید تا شیوه های سازگارانه و متناسب با سن خود را برای بیان برخی از احساسات دشوارتر پیدا کنند.” کنار آنها بنشینید، به آرامش و آسایش آنها کمک کنید و در مورد احساسات آنها تأمل کنید. به عنوان مثال: ”تو خیلی عصبانی بودی برای اینکه دوستت اسباب بازی را به تو نداد و بعد تو او را هل دادی. دفعه بعدی میتونی نوبت بگیری و از معلمت بخواهی به تو کمک کند.”

چه زمانی باید والدین نگران باشند؟

برخی از پسرفت ها ممکن است چند هفته طول بکشد، اما برای هر کودک متفاوت است. معمولاً اگر بتوانید اتفاقات رخ داده را با دقت بررسی کنید و از کودک تان حمایت کنید، به آنها کمک می کنید تا راهشان را پیدا کنند.اگر به نظر می رسد بیش از آنچه فکر می کردید این روند طولانی شده است، حدود دو تا سه هفته، کلوز توصیه می کند با مشاور خدمات بهداشتی کودک خود تماس بگیرید. “کودکان بسیار انگیزه دارند که در مراحل رشد پیشرفت داشته باشند و به جلو حرکت کنند، بنابراین اگر این انگیزه وجود نداشته باشد، من به عنوان متخصص نگران خواهم شد. اما وقتی که صحبت از پسرفت متناسب با مراحل رشد کودک می شود، فکر می کنم این پسرفت برای مدتی کوتاه باشد.”

منبع: یونیسف 

طیف وسیعی از مسائل وجود دارد که می‌تواند رشد گفتاری کودک نوپای شما را مختل کند. ممکن است یک نقص فیزیکی وجود داشته باشد که مانع از درست ساختن کلمات توسط فرزند شما شود یا ممکن است مشکلی در پردازش وجود داشته باشد. این بدان 
 معناست که سیستم ارتباط داخلی کودک شما قادر نیست به طور موثر پیامی را بین مغز و قسمت‌های بدن مورد استفاده برای صحبت کردن منتقل کند. اگر نگران تأخیرهای احتمالی مهارت‌های کلامی یا درک زبان فرزند خود هستید این عوامل را در نظر بگیرید که همه آنها می‌توانند در تأخیر گفتاری و زبانی نقش داشته باشند.
 

 آسیب‌های جسمی:

شکاف کام یکی از نمونه‌های شدید اختلال دهانی است که می‌تواند بر گفتار تأثیر بگذارد. یکی دیگر از مشکلاتی که می‌تواند بر تولید گفتار تأثیر بگذارد همان چین است که زبان را به پایین دهان نگه می‌دارد. مشکلات جسمی مانند این اغلب توسط پزشک متخصص اطفال قبل از شروع به کار کودک شروع می‌شود اما در برخی موارد ممکن است تا زمانی که کودک ما به دندانپزشک مراجعه نکرده یا علائم تاخیر در صحبت کردن نشان داده شود  از بین برود.

مشکلات حرکتی دهانی:

بسیاری از کودکانی که تأخیر در گفتار دارند دچار آپراکسی گفتار در نواحی مغز هستند. در این حالت فرزند شما ممکن است در کنترل ماهیچه‌ها و قسمت‌هایی از بدن خود که برای صحبت کردن استفاده می‌کند دچار مشکل شود. به عنوان مثال لب‌ها، زبان یا فک او ممکن است آنچه را که باید “برای” تولید کلمات خاص انجام دهد انجام ندهد. این نوع مشکلات گفتاری ممکن است خود به خود وجود داشته باشند یا همراه با سایر مشکلات حرکتی دهانی مانند مشکلات خوردن به وجود بیایند.
 

 مشکلات شنوایی:

مشکلات شنوایی نیز عموماً مربوط به تأخیر در گفتار است به همین دلیل هرگاه نگرانی در گفتار وجود دارد شنوایی کودک باید توسط شنوایی شناس مورد آزمایش قرار گیرد. کودکانی که کم شنوا هستند ممکن است در درک گفتار اطراف خود و همچنین صداهای خود دچار مشکل شوند. این امر درک و تسلط بر کلمات خاص را دشوار می‌کند و سپس از تقلید کلمات و استفاده روان و صحیح از زبان جلوگیری می‌کند.

 عفونت‌های گوش:

متأسفانه این بسیار رایج است که کودکان قبل از تولد عفونت گوش داشته باشند. با این حال این بدان معنا نیست که کودک مبتلا به عفونت به طور خودکار در معرض مشکلات شنوایی و تأخیر در گفتار قرار دارد. عفونت شایع گوش که پس از درمان بدون مشکل برطرف می‌شود. از طرف دیگر عفونت‌های مزمن می‌توانند بر گفتار تأثیر بگذارند. این نوع عفونت‌ها با التهاب و عفونت در گوش میانی فرزند شما مشخص می‌شوند. ممکن است عفونت با درمان‌های معمول برطرف نشود و در مدت زمان کوتاهی ادامه یابد.

منبع: www.verywellfamily.com

هر کودک با سرعت منحصر به فردی رشد می کند و محدوده رشد طبیعی بسیار گسترده است. شناخت نشانه های تاخیر در رشد می تواند به تشخیص به موقع آن کمک کند. کمتر از نیمی از کودکانی که دچار تاخیر در رشد هستند پیش از شروع مدرسه شناسایی می شوند. اگر میخواهید از رشد طبیعی کودک خود اطمینان پیدا کنید، برای شناخت و تشخیص تاخیر در رشد عاطفی، ذهنی و فیزیکی منتظر نمانید. مداخله زود هنگام بهترین شیوه برای کمک و حتی بهبود عملکرد کودک است.

تاخیر رشد کودک چیست؟

انواع مختلفی از تاخیر رشد در کودکان وجود دارد. آنها ممکن است در هر یک از موارد زیر دچار مشکل باشند:

• زبان و مهارتهای کلامی
• حرکت یا مهارتهای حرکتی
• مهارتهای هیجانی و اجتماعی
• مهارتهای تفکر و شناختی 

​​​​​​​

 

تاخیر رشد در زبان و مهارتهای کلامی 

زبان و مهارتهای کلامی شایعترین نوع تاخیر رشدی هستند. مهارتهای کلامی به توانایی بیان کلامی که در برگیرنده  شکل گیری و ترکیب کلمات است، اشاره دارد. زبان یک سیستم گستردهتر برای توصیف و دریافت اطلاعات و توانایی درک و فهم دستورات کلامی است. 

علل شایع تاخیر در رشد زبان و مهارت های کلامی: 

• در معرض بیش از یک زبان بودن
• اختلال یادگیری
• مشکلات شنوایی ( ممکن است شنوایی کودکانی که عفونت گوش مکرر دارند، دچار تغییر شود)
• اتیسم و اختلالات مشابه که بر رشد و تعامل اجتماعی آسیب می رسانند

علائم تاخیر رشد زبان و گفتار:

اگر کودک هر یک از نشانههای زیر را در محدوده سنی اعلام شده نشان میدهد، حتما با پزشک تماس بگیرید. علاوه بر این علائم هشدار دهنده، نسبت به از بین رفتن مهارتهایی که کودک پیشتر آموخته است، هشیار باشید. 

• 3 سالگی:  نمی تواند با جملات کوتاه حرف بزند.
• 4 سالگی: از جملاتی که با بیشتر از 3 کلمه ساخته می شود، استفاده نمی کند. از ضمایر “من” و “تو” به  شکل نادرست استفاده می کند. 
• 5 سالگی: در فهم دستورات دو بخشی که حروف اضافه در آنها به کار رفته است، مشکل دارند. نمی تواند اسم و فامیلش را بگوید. از کلمات جمع و یا افعال گذشته به درستی استفاده نمی کند. درباره فعالیت های روزانه اش حرف نمی زند. 

درمان تاخیر رشد کودک در زبان:

اگر پزشک کودک به تاخیر در رشد مشکوک است، برای کنترل و ارزیابی بیشتر به یک آسیب شناس گفتار و زبان مراجعه کنید. آسیب شناس ممکن است برای کودک جلسات گفتار درمانی ترتیب دهد. علاوه بر این احتمالا پزشک راهکارهای زیر را هم به شما توصیه میکند:

• با کودک بیشتر ارتباط برقرار کنید، با او حرف بزنید، آواز بخوانید و او را تشویق به تکرار کنید.
• هر روز برای کودک کتاب بخوانید.
• کلمات و جملاتی را که می گوید، تشویق کنید.
• عفونت گوش میانی را درمان کنید. 

 

تاخیر رشد در مهارت‌های حرکتی

مشکلات حرکتی در کودکان می تواند مربوط به اشکال در مهارتهای حرکتی درشت مانند بازی کردن با توپ و یا مربوط به اشکال در مهارتهای حرکتی ظریف مانند رنگ کردن باشد.

 

علل تاخیر مهارت‌های حرکتی:

کودکانی که در موسسات نگهداری می‌شوند، مورد تحریک محیطی قرار نمی گیرند یا اتیسم دارند، ممکن است دچار مشکلی باشند که به آن “اختلال یکپارچگی حسی” گفته میشود. این اختلال چندگانه میتواند موجب مشکلات حسی زیر شود:

•  اشکال در برنامه ریزی و هماهنگی حرکتی
•  واکنش همراه با ترس نسبت به حرکات ساده یا نیاز شدید به جستجوی درون داد حسی
• واکنش شدید به لمس، بافت یا درد

 البته عوامل نادر دیگری هم ممکن است باعث مشکلات حرکتی شوند:

• مشکلات بینایی
• آتاکسی، نقصی که بر هماهنگی ماهیچه ای تاثیر می گذارد
• میوپاتی، که بیماری ماهیچه هاست.

علائم تاخیر رشد حرکتی:

اگر کودک هر یک از نشانه‌های زیر را دارد با پزشک تماس بگیرید. به یاد داشته باشید که حتما پسرفت یا از دست دادن مهارتهای پیشین کودک را مورد توجه قرار دهید.

• 3 سالگی : اغلب زمین می افتد یا برای بالا و پایین رفتن از پله های دچار مشکل می شود، نامفهوم صحبت می کند و گفتارش قابل درک نیست، برای کار کردن با اشیا کوچک دچار مشکل می شود و نمی تواند بیشتر از 4 قطعه خانه سازی را روی هم قرار دهد.
• 4 سالگی : نمی تواند توپ را بالای سرش بیندازد، نمی تواند درجا بپرد، نمی تواند سه چرخه سوار شود، نمی تواند مداد رنگی را بین انگشت شست و انگشتانش بگیرد و در نوشتن مشکل دارد و همینطور نمی تواند 4 بلوک خانه سازی را روی هم بچیند.
• 5 سالگی : نمی تواند 6 تا 8 قطعه خانه سازی را روی هم قرار دهد، به سختی مدادرنگی را در دست می گیرد، به سختی لباس هایش را در می آورد، نمی تواند به خوبی دندانهایش را مسواک بزند و نمی تواند دستانش را شسته و خشک کند. 

درمان مهارت‌های حرکتی:

برای تاخیر رشد حرکتی، پزشک کودک ممکن است راهکارهایی را برای تشویق کودک به فعالیت فیزیکی توصیه کند که می توانید در خانه انجام دهید. علاوه بر این ممکن است کودک به موارد زیر هم نیاز داشته باشد:

• فیزیوتراپی برای تاخیر رشد مهارتهای حرکتی درشت
• کاردرمانی برای تاخیر رشد مهارتهای حرکتی ظریف یا مشکلات یکپارچگی حسی

 
تاخیر رشد مهارت های اجتماعی و هیجانی در کودکان

این مشکل معمولا قبل از شروع مدرسه خودش را نشان میدهد و ممکن است برای کودک اشکالاتی در تعامل با بزرگسالان و یا همسالان به وجود بیاورد.

علل محتمل تاخیر رشد مهارت‌های اجتماعی و هیجانی:

بعضی از عوامل تاخیر رشد هیجانی و اجتماعی به شرح زیر است:

• اهمال و مسامحه مانند سپردن زود هنگام کودک به موسسات نگهداری کودک
• فرزندپروری غیرموثر
• دلبستگی ضعیف
• یکی دیگر از دلایل متداول تاخیر رشد اجتماعی یا هیجانی، “اختلال رشد فراگیر” است که به آن پی دی دی هم گفته می شود. در زیر به گروهی از اختلالات دیگر که می توانند منجر به مشکلات ارتباطی خفیف تا شدید شوند، اشاره شده است.
• اتیسم که یک اختلال متداول چندگانه است.
• سندرم آسپرگر که یک بیماری مشابه اتیسم است.
• اختلال فروپاشنده کودکی که معمولا در کودکان 3 تا 4 سال شایع است.
• سندرم رت که اغلب شامل عقب ماندگی ذهنی است و بیشتر در دختران شایع است.

 

علائم هشدار دهنده تاخیر رشد هیجانی و اجتماعی

اگر کودک هر یک از نشانههای زیر را دارد با پزشک تماس بگیرید. به یاد داشته باشید که حتما پسرفت یا از دست دادن مهارتهای پیشین کودک را مورد توجه قرار دهید.

• 3 سالگی: به کودکان دیگر علاقه نشان نمیدهد، در جدا شدن از والدین یا مراقب مشکل شدید دارد و ارتباط چشمی برقرار نمیکند.
• 4 سالگی: به سختی و با گریه از والدین جدا میشود، با کودکان دیگر ارتباط برقرار نمی کنید و آنها را نادیده میگیرد،
• به افراد غیر از اعضای خانواده واکنش نشان نمیدهد، وقتی ناراحت یا عصبانی است به اطراف ضربه میزند و در برابر لباس پوشیدن، خوابیدن یا دستشویی رفتن مقاومت میکند.
• 5 سالگی : بیشتر اوقات خجالتی، ترسو، غمگین یا پرخاشگر است و یا هیجاناتش را نشان نمیدهد، به راحتی از والدین جدا نمیشود و به بازی های خیالی و یا بازی با دیگر کودکان علاقه نشان نمیدهد.

درمان تاخیر رشد هیجانی و اجتماعی

درمان شناخته شدهای برای پی دی دی وجود ندارد و ممکن است درمان شامل موارد زیر باشد:

• تجویز دارو برای بهبود مشکلات رفتاری
• انواع خاصی از درمان های رفتاری
• علاوه بر این مهارتهای درمانی فرزندپروری میتواند به شکل دهی دلبستگی سالم و بهبود مهارتهای اجتماعی و هیجانی کمک کند.

تاخیر رشد شناختی در کودکان

اشکال در مهارت های تفکر و شناختی ممکن است بر اثر نقص ژنتیکی، عوامل محیطی، بیماری ها، تولد زودرس، اختلالات سیستم عصبی، کمبود اکسیژن هنگام تولد و حتی تصادفات ایجاد شود.

علل تاخیر رشد شناختی:

برخی از عوامل تاخیر رشد هیجانی به شرح زیر است:

محیط آموزشی نامناسب و فقیر، اهمال و مسامحه والدین یا سپردن زودهنگام کودک به موسسات نگهداری کودک، طیف گسترده اختلالات یادگیری، مصرف الکل یا مسمومیت در دوران بارداری یا وجود یکی از اختلالات رشد فراگیر مانند اتیسم.

علائم تاخیر رشد شناختی

اگر کودک هر یک از نشانه های زیر را در محدوده سنی اعلام شده نشان می دهد، حتما با پزشک تماس بگیرید.

• 3 سالگی : در جمع دچار مشکل می شود، قادر به فهم دستورالعمل های ساده نیست، در بازیهای “وانمودی” مشارکت نمی کند و علاقه زیادی به اسباب بازی نشان نمی دهد.
• 4 سالگی : به بازی های تعاملی علاقه نشان نمی دهد، در بازی های خیالی مشارکت نمی کند و نمی تواند با جمع رو به رو شود.
• 5 سالگی : به آسانی از کوره در میرود و نمیتواند بیشتر از 5 دقیقه روی یک فعالیت تمرکز کند.
• طیف وسیعی از آنچه که به عنوان رشد طبیعی کودک در نظر گرفته می شود، وجود دارد. بیشتر مشکلات مربوط به تاخیر رشد جدی نیستند ودر نهایت بیشتر کودکان می توانند بر آن غلبه کنند. حتی کودکانی که مشکلات جدی دارند با شروع و ادامه درمان زود هنگام می توانند پیشرفت زیادی در بهبود داشته باشند. 

درمان تاخیر رشد شناختی

مانند بسیاری از تاخیرهای رشدی، مداخله زودهنگام برای تاخیر رشد شناختی میتواند تغییرات عمدهای را در روند پیشرفت کودک ایجاد کند. بر اساس نوع تشخیص، درمان می تواند شامل موارد زیر باشد:

• استفاده از درمان های دارویی در موارد خاص، کاردرمانی یا بازی درمانی و آموزش خاص