برچسب: زایمان

بند ناف یک مسیر ارتباطی حیات بخش برای نوزاد است که مثل یک سیم تلفن سفید و پیچ خورده به نظر می‌رسد. رگ‌های موجود در آن مواد غذایی و اکسیژن را از بدن شما به جفت می‌برند تا از آنجا به بدن فرزندتان منتقل گردد. بند ناف نیز متناسب با جنین رشد می‌کند و در هنگام زایمان طول آن به حدود 60 سانتی‌متر می‌رسد. این طول به اندازه‌ای است که به شما اجازه می‌دهد حتی قبل از خروج جفت بتوانید فرزندتان را در آغوش گرفته از او پرستاری نمایید.

قبل از تولد

بسیاری از والدین در مورد ایجاد گره در بند ناف دچار نگرانی‌های بی اساس هستند. حقیقت این است که بیشتر نوزادان می‌توانند هرچه می‌خواهند در رحم حرکت کنند و جابجا شوند و بند نافشان را تکان دهند بدون آنکه آسیبی به خود یا این بند وارد شود. البته گره در بند ناف نیز ممکن است اتفاق بیافتد، اما در دورانی که جنین آنقدر کوچک است که می‌تواند آزادانه به اطراف حرکت کند. در اکثر موارد این گره به حالت نیمه باز باقی می‌ماند و مشکلی برای رشد جنین به وجود نمی‌آورد.

پرولاپس بند ناف

یک مورد خطرناک و بسیار نادر دیگر این است که بند ناف قبل یا در هنگام زایمان از رحم خارج شده وارد واژن گردد. در صورتی که به بند ناف فشار وارد شود ممکن است اکسیژن دریافتی جنین قطع یا بسیار کم شود. در صورت بروز این مشکل خود شما متوجه بیرون زدگی بند ناف خواهید شد. این مشکل معولا در نوزادانی با قرارگیری بریچ (جنین بریچ) و یا نوزادان زودرس اتفاق می‌افتد. دیگر عواملی که باعث بروز پرولاپس بند ناف می‌شوند عبارتند از:

• پارگی زودرس کیسه آب
• استفاده از فورسپس و وکیوم برای انجام زایمان
• چرخش دستی جنین به منظور قرار دادن سر جنین در کانال زایمان و…

اگر متوجه بیرون زدگی بند ناف شدید، در حالی که به پهلو دراز کشیده‌اید آن را با استفاده از یک حوله‌ی تمیز محافظت نمایید و هرچه سریع‌تر با بیمارستان و پزشک‌تان تماس بگیرید. به احتمال زیاد شما سربعا برای انجام عمل سزارین به بیمارستان منتقل خواهید شد.

ناهنجاری‌های بند ناف

ناهنجاری در طول بند ناف ممکن است سلامت فرزندتان را با خطر مواجه کند. به عنوان مثال کوتاه بودن بند ناف می‌تواند مانع پایین‌تر رفتن جنین در قسمت لگن شما در هنگام زایمان گردد. یک بند ناف بیش از اندازه بلند نیز خطر گره خوردن و یا پیچیدن در اطراف گردن جنین را درپی دارد. اگر در هنگام تولد تنها یک سرخرگ و یک سیاهرگ در بند ناف (به جای دو سرخرگ و یک سیاهرگ) مشاهده شود، احتمال دارد کودک شما با مشکلات سلامتی مربوط به سیستم قلبی و عروقی و یا دستگاه گوارش خود مواجه گردد. به همین دلیل است که پزشک پس از زایمان به بررسی دقیق بند ناف می‌پردازد. این مساله را به خاطر داشته باشید که این مشکلات سلامتی بسیار نادر هستند.

تحت نظر گرفتن جنین

بیشتر مشکلات بند ناف برای فرزند شما بی‌خطر هستند. بهترین راه برای تشخیص اینکه آیا بند ناف فرزندتان دچار مشکلی شده است، این است که فعالیت‌های فرزندتان را مورد بررسی قرار دهید. اگر در طی یک ساعت بین 8 تا 10 حرکت و تکان را حس نکردید، یک ساعت دیگر نیز به شمردن ادامه دهید زیرا ممکن است در ساعت خواب جنین مشغول شمردن بوده باشید. اگر همچنان نمی‌توانید تحرک فرزندتان را احساس کنید یا میزان آن به شدت کاهش یافته است با پزشک‌تان تماس بگیرید. احتمالا پزشک از شما می‌خواهد که برای آزمایش تست بدون استرس و یا سونوگرافی به مطب یا بیمارستان مراجعه کنید. ممکن است در آنجا به شما بگویند که همه چیز خوب است، اما بهتر است در زمانی که هنوز فرصت برای انجام سزارین وجود دارد از این مساله مطمئن شوید.

خانم‌ها در تفکر و ایده‌هایشان معمولا زایمان‌شان را شکوه‌مند مجسم می‌کنند. نفس کشیدن در حین درد، حتی شاید لبخندی در هنگام آخرین فشار برای خروج نوزاد و معجزه‌ی تولد برلب خواهند داشت. بسیاری از آنها با انتخاب پزشکان با نرخ سزارین پایین، مراجعه به کلاس‌های آموزش زایمان و تمرین و حفظ وزن مناسب در حین بارداری تلاش می‌کنند تا مطمئن شوند می‌توانند زایمان طبیعی انجام دهند. با این حال در ایران نرخ زایمان‌های سزارین از همیشه بیشتر شده است.

لزوم کنترل احساسات به هنگام مواجه با سزارین اضطراری

فارغ از اینکه چه اقدامات پیشگیرانه‌ای را انجام داده‌اید و بارداری‌تان چقدر بی‌خطر و سالم طی شده است، همچنان ممکن است شما نیز به یک سزارین اضطراری نیاز پیدا کنید. ممکن است احساس سرخوردگی نمایید. با این حال مهم است که دیدگاه‌تان را تغییر دهید. درست است که جراحی سزارین نیز مثل هر عمل جراحی اساسی دیگر خطراتی از قبیل خونریزی داخلی، لخته‌های خون، بروز عفونت و آسیب به اندام‌های داخلی را با خود دارد و در بعضی از نوزادان نیز ممکن است باعث بروز مشکلات جزئی تنفسی گردد. ولی امروزه با پیشرفت‌های علم پزشکی در زمینه‌ی تکنیک‌های جراحی و آنتی بیوتیک‌ها، ریسک سزارین از همیشه کمتر است و علاوه‌‌بر این در دراز مدت مهمترین چیزی که وجود دارد داشتن فرزند سالم است نه زایمان طبیعی.

علت سزارین اضطراری چیست؟

یکی از مهمترین عوامل بروز جراحی سزارین اضطراری قرارگیری جنین در حالت نامناسب (در حالتی که پاها یا باسن رو به پایین و در ابتدای مسیر تولد باشد) و بدون آنکه از قبل اطلاع داشته باشید است. دلیل دیگر می‌تواند خونریزی شدید در هنگام زایمان، جدا شدن زودرس جفت و یا خونریزی در لگن باشد. مهمترین دلیل انجام سزارین‌های اضطراری این است که جنین نمی‌تواند زایمان را تحمل کند؛ اگر الگوی ضربان قلب جنین از بروز مشکلی خبر دهد، جراحی سزارین سریع‌ترین و امن‌ترین راه به دنیا آوردن نوزاد است.

سزارین اضطراری چگونه انجام می‌شود؟

ممکن است صحنه‌ای درهم ریخته باشد که در آن همه چیز باهم درحال وقوع است. قسمت پایین شکم‌تان را برای جراحی آماده می‌کنند. این قسمت بدن‌تان شسته شده و احتمالا شیو می‌شود و به شما نیز از طریق مسیر سرم داروهای آنتی بیوتیک داده می‌شود. احتمال دارد دوز ماده‌ی بی حسی اپیدورال تان را تا میزان لازم برای سزارین افزایش دهند یا اینکه یک بی‌حسی اسپاینال یا بی‌هوشی کامل برای‌تان اعمال گردد. در صورت دریافت اسپاینال یا اپیدورال، شما از قفسه‌ی سینه به پایین بی‌حس خواهید بود اما هوشیاریتان را از دست نمی‌دهید. اما می‌توانید برش را احساس کنید؛ به احتمال زیاد قادر نخواهید بود آن را مشاهده نمایید زیرا معمولا ناحیه‌ی مورد جراحی به وسیله‌ی یک پرده از دید شما پنهان می‌شود.

فارغ از اینکه چه نوع زایمانی را تجربه خواهید کرد، تکنیک‌ های تنفس در زایمان می‌تواند انجام آن را سریع‌تر و آسان‌تر کند. تمرین مداوم این روش‌ها در هفته‌های پایانی بارداری می‌تواند شما را از مصرف داروهای مسکن در زمان زایمان بی نیاز نماید. در صورتی که به کلاس‌ های تمرین زایمان مراجعه نمایید بدون شک با روش لاماز و دیگر تکنیک‌های تنفس آشنا خواهید شد. با اینکه روش‌های مختلفی وجود دارد، اما هدف همگی این تمرین‌ها این است که به شما یاد بدهند تا در زمان زایمان بر روی بدن و انرژی‌تان کنترل داشته باشید.

تکنیک های تنفس در زایمان

تنفس با سرعت یکنواخت

هنگامی که انقباضات زایمان در شما به قدری شدت پیدا ‌کنند که باعث شوند حرف‌تان را نیمه کاره رها کنید یا از انجام کاری دست برداشته درنگ نمایید، زمان آن رسیده است که از تکنیک تنفس سرعت یکنواخت تان استفاده نمایید. تکنیک تنفس با سرعت یکنواخت یکی از تکنیک‌ های تنفس در زایمان است که باید هر روز و حداقل از 2 ماه قبل از تاریخ زایمان‌تان به تمرین آن بپردازید. برای تمرین این تکنیک کارهای زیر را انجام دهید:

• یک نفس عمیق بکشید و ریه‌هایتان را کامل از هوا پر و خالی نمایید.
• با تمرکز بر روی نقطه‌ای روی دیوار یا سقف انرژی‌تان را هدایت نمایید.

هنگامی که مربی‌تان به شما می‌گوید “انقباض شروع شد”، 5 تا 10 دم و بازدم عمیق را در مدت یک دقیقه انجام دهید. در هنگام دم، دستان‌تان را بر روی قسمت پایینی شکم‌تان قرار داده به آرامی به روبه بالا و به سمت دنده‌ها فشار بیاورید و همزمان با بازدم دستان‌تان را رها نمایید. ماساژ دادن رحم در هنگام انقباض می‌تواند در کاهش درد بسیار موثر باشد. مربی‌تان گذر زمان در یک دقیقه‌ها را در بازه‌های 15 ثانیه‌ای به شما اعلام می‌کند تا بتوانید گذر زمان و زمان اوج هر انقباض را در نظر داشته باشید.

• هنگامی که مربی‌تان می‌گوید “انقباض تمام شد” تنفس‌تان را به حالت عادی برگردانید.
• تنفس با سرعت یکنواخت‌تان را در تمامی حالت‌های قرارگیری هنگام زایمان تمرین نمایید؛ نشستن بر روی صندلی، تکیه دادن به بالش، دراز کشیدن به پهلو، ایستاده.

تنفس با سرعت یکنواخت بهبود یافته: در درد زایمان مرحله‌ی 1 فعال (هنگامی که دهانه‌ی رحم در حدود 5 سانتی‌متر گشاد شده است) نفس‌های کند و عمیق روش تنفس با سرعت یکنواخت برای کمک به شما در طی کردن انقباضات کافی نیستند. زمان آن رسیده است که سرعت تنفس یکنواخت‌تان را متناسب با شرایط زایمان بهبود دهید. این روش تنفسی را حداقل از 6 هفته قبل از زایمان تمرین نمایید. تمرین روزانه‌ی این تکنیک می‌تواند به شما کمک کند تا واکنش‌های سریعی نسبت به دستورات مربی‌تان داشته باشید:

• یک نفس عمیق و آرامش‌بخش بکشید.
• هنگامی که مربی‌تان می‌گوید “انقباض شروع شد” با تنفس آرام شروع نمایید. همزمان با جلو رفتن و شدیدتر شدن انقباض، سرعت دم و بازدم‌تان را بالا ببرید. اگر احساس سرگیجه نمودید، به این معنی است که میزان اکسیژنی که توسط دم دریافت می‌کنید از میزانی که در بازدم خارج می‌نمایید بیشتر است؛ اگر حس نمودید نفس‌هایتان کم عمق است، احتمالا هوایی که خارج می‌کنید از دم‌تان بیشتر است.
• ماساژی که در بالا گفته شد در این مرحله نیز می‌تواند به شما کمک نماید تا علاوه بر کنترل زمان، انقباض را راحت‌تر پشت سر بگذارید. اگرچه برخی خانم‌ها در این مرحله این احساس را برنمی‌تابند و باید آن را متوقف نمایند. می‌توانید به جای آن از همسرتان بخواهید ران‌ها یا کمرتان را ماساژ دهد.

تنفس در هنگام گذار و فشار دادن (تکنیک‌ های تنفس در زایمان)

هدف از انجام تنفس کنترل شده در هنگام گذار و مرحله‌ی دوم زایمان این است که از فشار دادن تا زمانی که پزشک یا ماما به شما می‌گوید دهانه‌ی رحم به اندازه‌ی کافی گشوده شده است خودداری نمایید. شما در این مرحله فشار زیادی را در رحم‌تان متحمل می‌شوید و نیاز به تنفس خاصی دارید تا جلوی میل‌تان به فشار دادن و تلاش زودهنگام برای خروج فرزندتان را بگیرید. این مساله بسیار مهم است زیرا اگر زودتر از موعد اقدام به فشار دادن و زور زدن نمایید با تورم و خراشیدگی‌های بیشتری در ناحیه‌ی دهانه‌ی رحم مواجه خواهید شد. از تکنیک‌های زیر استفاده نمایید:

• هنگامی که مربی‌تان به شما می‌گوید “انقباض شروع شد” نفسی عمیق بکشید؛ سپس چندین بار نفس بریده و سریع هوای بیشتری به درون ریه‌تان وارد کنید.
• هنگامی که مربی‌تان می‌گوید “تمایل” به جای اینکه هوا را با یک بازدم خارج نمایید، شمعی را جلوی‌تان تصور کرده، لب‌هایتان را به شکل حرف O در بیارید و سعی کنید شمع را فوت نمایید.
• این الگو را چندین بار تکرار نمایید. بسیاری از پزشکان این روش را با نام “شش دم کوتاه و یک فوت” می‌شناسند. فوت کردن هوا به سمت بیرون، مانع فشار وارد کردن برای خروج جنین می‌شود.
• هنگامی که زمان فشار آوردن فرا برسد، باید از همه‌ی بدن‌تان برای وارد کردن فشار لازم هم راستا با انقباض برای خروج جنین استفاده کنید. پس نفس‌های عمیقی بکشید.
• با همه‌ی توان‌تان انرژی بگذارید. هنگامی که با فشار ماهیچه‌های پایین شکم‌تان را منقبض کرده فشار بر روی دیافراگم‌تان وارد می‌نمایید، هوا را به آرامی از ریه‌ها خارج کنید. فرزندتان را تجسم کنید که در مسیر خروج از رحم و تولد در حال حرکت کردن است و در حالتی قرار بگیرید که جاذبه به شما کمک نماید.
• بین انقباض‌ها فشار وارد نیاورید؛ از این فرصت برای استراحت و تجدید قوایتان استفاده کنید.
• این تنفس مخصوص خروج نوزاد را در حالت‌های مختلف زایمان تمرین نمایید تا حالت مطلوب‌تان را شناسایی کنید. اما به خاطر داشته باشید در هنگام تمرین برای خروج نوزاد فشار وارد نکنید زیرا که هنوز برای این کار خیلی زود است.

آزمایش های لازم در سه ماه سوم بارداری

شما در سه ماهه‌ی سوم احتمالا آزمایش‌های زیر را انجام خواهید داد:

تست قند: در هفته بیست و چهارم و بیست و هشتم بارداری، پزشک‌تان برای شما این آزمایش را تجویز می‌کند تا ببینید که آیا بدن شما از قند به درستی مصرف می‌کند یا خیر. به شما یک مایع بسیار شیرین داده می‌شود تا آن را بنوشید و پس از یک ساعت از شما یک آزمایش خون به عمل آورده می‌شود. نیازی نیست قبل از انجام این تست قند، چیزی نخورده باشید؛ اما نباید مواد با قنذ زیاد نیز درست قبل از آزمایش مصرف نمایید. در صورتی که قند اضافی در خون شما وجود داشته باشد، پزشک شما آزمایش خون بیشتری را برای تعیین اینکه آیا شما مبتلا به دیابت بارداری مبتلا هستید یا خیر تجویز می‌کند.

هماتوکریت: این آزمایش خون نشان می‌دهد که آیا شما به کم خونی (کمبود آهن در خون ) مبتلا هستید یا خیر.

بیشتر بدانید:‌ لزوم مصرف آهن در بارداری

آزمایش سیفلیس: یکی دیگر از آزمایش های سه ماهه سوم بارداری آزمایش سفلیس است. ممکن است یک خانم به بیماری سیفلیس مبتلا باشد اما خودش از آن اطلاع نداشت باشد و ممکن است ناخواسته باعث انتقال بیماری به فرزندش گردد. اگر تست‌ها وجود باکتری سیفلیس در بدن مادر را تایید نماید به او برای درمان آنتی بیوتیک داده می‌شود و لازم است فرزندش نیز پس از تولد آنتی بیوتیک مصرف نماید. در صورتی که درمان انجام نشود ممکن است باعث مرگ بعضی از نوزادای که در رحم مادر به سیفلیس مبتلا شده‌اند گردد و آنهایی که زنده می‌مانند با خطر بالایی از ابتلا به نابینایی، ناشنوایی، آسیب‌های مغزی و مشکل در استخوان‌ها، پوست و دندان‌ها مواجه گردند.

عامل Rh: وضعیت Rh خون شما در اولین ملاقات با پزشک مورد بررسی قرار گرفت. (عامل Rh یک پروتئین است که بر روی سلول‌های قرمز خون یافت می‌شود. بیشتر خانم‌ها این پروتئین را دارند اما در حدود 15 درصد زنان قفقازی و 7 درصد زنان افریقایی امریکایی آن را ندارند به این افراد Rh منفی گفته می‌شود.) بسیاری از پزشکان، آزمایش زنان قفقازی را در هفته‌ی 26 تا 18 مجددا مورد بررسی قرار می‌دهند تا از درستی نتیجه‌ی بدست آمده مطمئن گردند. به خصوص زمانی که شما Rh منفی و همسرتان مثبت باشد. زیرا در این حالت امکان دارد خون فرزندتان Rh مثبت بوده و بدن شما برای مقابله با آن به تولید آنتی بادی اقدام نماید. اگر بدن شمل این آنتی بادی‌ها را تولید نماید ممکن است بارداری‌های بعدی را با خطر جدی مواجه کند. اگر Rh خون شما منفی باشد، شما یک تزریق Rhogam در بازه‌ی هفته‌ی 26 تا 28 بارداری دریافت می‌کنید. این ماده درصورتیکه کمی از خون جنین وارد جریان خون شما شود، با آنتی بادی‌ها مقابله می‌کند. اگر Rh در خون شما منفی و در خون فرزندتان مثبت باشد، در فاصله‌ی 72 ساعت پس از زایمان نیز یک تزریق Rhogam دریافت خواهید کرد تا از بروز واکنش سیستم ایمنی بدن‌تان به Rh مثبت خون فرزندتان پیش گیری به عمل آید. اگر Rh خون فرزندتان نیز منفی باشد نیازی به انجام این تزریق نیست.

خوردن آب کافی در سه ماهه سوم بارداری مهم‌تر از همه‌ی زمان‌های بارداری‌تان است. دریافت آب کافی می‌تواند از تنگ شدن رحم، سردرد، یبوست در بارداری و گیجی جلوگیری نماید. بدن شما در صورت دریافت آب کافی توان بیشتری را در هنگام زایمان از خود ارائه می‌کند. متخصصان به نوشیدن روزانه حداقل دو لیتر آب در بارداری توصیه می‌کنند. نوشیدن آب باعث می‌شود بدن مواد معدنی مورد لازم را بدست آورد. به خاطر داشته باشید که فرزند شما برای بدن خود و مایع آمنیوتیک به آب نیاز دارد. اگر آب کافی بنوشید، فرزندتان نیز سال‌تر خواهد بود. هشت لیوان آب در طول روز نیاز بدن شما را تامین می‌کند. اگر ورزش می‌کنید یا به خاطر گرمی‌ هوا تعریق زیادی دارید چند لیوان دیگر به این میزان اضافه نمایید. اگر بدن شما آب کافی دریافت نماید رنگ ادرارتان تقریبا بی‌رنگ خواهد بود ولی در صورت دریافت آب ناکافی به رنگ زرد پر رنگ در می‌آید.

نوشیدن آب بهترین راه تامین مایعات مورد نیاز بدن است اما مایعات دیگری مثل شیر، آبمیوه‌ها و چای و قهوه‌ی فاقد کافئین نیز جزء منابع دریافت آب شما به حساب می‌آیند. بیشتر میوه‌ها و سبزیجات در خود آب دارند. به عنوان مثال 94 درصد وزن گوجه را آب تشکیل می‌دهد. این درصد در سیب 85 درصد است.

جایگزین آب در دوران بارداری

توجه داشته باشید که بهترین نوشیدنی برای زنان باردار آب می‌باشد و باید از مصرف نوشیدنی‌های رژیمی پرهیز کرد. زیرا نوشیدنی‌های رژیمی ممکن است حاوی شیرین کننده‌های مصنوعی باشد که مصرف آن‌ها احتمال زایمان زودرس را افزایش می‌دهد. بر اساس تحقیقاتی که بر روی 60 هزار زن باردار در دانمارک انجام گرفت مشخص شد زنانی که از نوشیدنی‌های رژیمی استفاده می‌کنند، بیشتر در معرض زایمان زودرس قرار دارند.

اگر قصد دارید از نوشیدنی‌هایی دیگر به جای آب استفاده کنید با توجه به توصیه‌های بالا می‌توانید از نوشیدنی‌های طبیعی گفته شده در زیر بهره ببرید:

• آب گازدار، با اندکی آب لیمو یا آب توت فرنگی
• آیس تی بدون کافئین با یک تکه لیمو و چند برگ تازه‌ی نعناع
• مخلوط آب پرتقال با تکه‌های یخ
• یخ‌های طعم‌دار (یخمک). آنهایی را انتخاب نمایید که 100% از آب‌میوه‌ی طبیعی تولید شده‌اند.
• آب یخ با یک قطره از طعم دهنده‌ی وانیل، گیلاس، و یا نعناع
• هات چاکلت: نسخه‌ی کم شکر و بدون چربی مخصوص خودتان را با استفاده از شیر کم‌چرب، یک قاشق شکر و یک قاشق پودر کاکائو تهیه نمایید
• چای میوه ای سرد: چای بدون کافئین سرد را که با تکه‌های یخ ساخته شده از آب پرتقال و توت فرنگی یا تمشک طعم‌دار شده است امتحان نمایید.

پرهیز از نوشیدن زیاد آب

زنانی که در طول بارداری بیش از 5/2 لیتر آب می‌نوشند احتمال این که به «hypernatremia» مبتلا شوند، 25 درصد افزایش می‌یابد. زمانی که در دوران بارداری آب زیاد می‌نوشند بیش از حد طبیعی در معرض ابتلا به عارضه خطرناک «هیپوناترمی» قرار خواهید گرفت. این حالت یک اختلال الکترولیتی در نمک‌های خون است که در آن غلظت سدیم در پلاسمای خون بیش از حد طبیعی کاهش پیدا می‌کند. این مشکل باعث بروز سردرد، حالت تهوع و استفراغ می‌شود و در صورتی که کنترل نشود ممکن است مشکلات جدی‌تر و خطرناک‌تری را به وجود آورد. توجه داشته باشید که در دوران بارداری پیام‌های طبیعی بدن را دریافت کنید و از ماندن در وضعیت تشنگی دور بمانید.

مزایای نوشیدن آب در بارداری

• زنانی که در دوران بارداری به هنگام صبح یک لیوان آب می‌نوشند عوارض ناشی از بارداری همانند تهوع بارداری، استفراغ، افسردگی و سردرد به میزان قابل توجهی در آن‌ها کاهش می‌یابد
• نوشیدن آب در بارداری از بروز دهیدراته شدن بدن جلوگیری می‌کند. دهیدراته شدن بدن در بارداری باعث بروز عوارضی همانند سردرد، حفظ آب در بدن، حالت تهوع، انقباض عضلات، سرگیجه و. .‌. می‌شود. این مشکل در سه ماهه سوم بارداری اهمیت بیشتری پیدا می‌کند زیرا دهیدراته شدن در این زمان می‌تواند انقباضاتی را در پی داشته باشد که منجر به زایمان زودرس شود.
• مصرف آب همچنین از بروز عفونت‌های ادراری که در دوران بارداری بیشتر اتفاق می‌افتد جلوگیری می‌کند و یبوست و هموروئید را نیز کاهش می‌دهد.

سریع‌ترین راه برای کوچک کردن شکم بعد از زایمان از تغذیه سالم، خواب کافی، شیر دادن به نوزاد، ورزش و کاهش استرس می‌گذرد. باید به بدن خود فرصت دهید و رفتارهایی جدید در مورد سلامتی و تغذیه بدن خود بکار بگیرید تا بعد از زایمان، سریع‌تر بتوانید به دورانی که شکم صاف و تختی داشتید بازگردید. 

در ادامه به مهم‌ترین مواردی که بعد از زایمان باید رعایت شود تا وزن مادر بیش از اندازه بالا نرود و در عوض لاغر شده و بتواند شکم تخت و صافی داشته باشد، می‌پردازیم.

• خواب کافی داشته باشید

داشتن خواب کافی با وجود یک نوزاد، کمی سخت است اما اگر همین عضو کوچک خانواده اجازه دهد مادر خواب کافی داشته باشد، در دراز مدت بر سلامتی مادر نقش مهمی ایفا می‌کند. علاوه بر آن خواب کافی در کوچک کردن شکم بعد از زایمان و کاهش وزن، بسیار موثر است.

• نوزاد خود را شیر دهید

• خوردن غذاهای سالم و تغذیه صحیح

مصرف غذاهای قنددار یا نشاسته‌ای مانند غلات، شیرینی، نان و … را محدود کنید. شکر باعث تورم در بدن می‌شود. گلوتن و احتمالاً لبنیات نیز باعث ورم پوست شده و روند کوچک کردن شکم بعد از زایمان را سخت می‌کند. آماس و تورم می‌تواند متابولیسم و هورمون‌های بدن را تحت تاثیر قرار دهد. بنابراین این گونه غذاها را مصرف نکنید زیرا سرعت پیشرفت لاغری را کاهش می‌دهند و علاوه بر این در زمان تغذیه به نکات زیر دقت کنید:

آب بنوشید؛ خوردن هشت لیوان آب در روز و یا بیشتر برای شیر دادن مادر نیز اهمیت زیادی دارد.

غذاهای سالم و واقعی که شامل موارد زیر است، بخورید:

1. خوردن انواع سبزیجات: سبزیجات را در هر وعده غذایی خود جای دهید.
2. مصرف پروتئین‌های با کیفیت بالا: آجیل و مغزیجات، مرغ، بوقلمون، گوشت قرمز و …
3. مصرف چربی‌های مفید: آووکادو، روغن زیتون، روغن نارگیل، مغزیجات خام و کره
4. مصرف مواد غذایی مناسب برای بهبود عملکرد سیستم گوارشی و هضم: سبزیجات، فیبر و …

• کوچک کردن شکم بعد از زایمان با ورزش کردن

برای کاهش وزن تمامی عضلات باید درگیر شوند. برای کوچک کردن شکم بعد از زایمان می‌توانید تمرینات خود را در حالی که ایستاده یا نشسته هستید، انجام دهید. در زمان انجام تمرینات لاغری شکم، نکات زیر را در نظر بگیرید:

1. برای استراحت دادن به عضلات، کف دست خود را به آرامی بر روی شکم و عضلات لگن بکشید.
2. با تمرکز بنشینید، بایستید و حرکت کرده و هنگام انجام فعالیت‌های روزانه عضلات شکم خود را درگیر کنید. 
3. صاف ایستادن و کشیدن بدن به سمت بالا به کوچک کردن شکم بعد از زایمان بسیار کمک می‌کند.

هشدار

• استرس خود را کاهش دهید

خواب کافی، تغذیه خوب، ورزش و هورمون‌ها نقش مهمی در استرس شما بازی می‌کنند. به همین دلیل است که تمامی این اجزا برای سلامتی مهم هستند. کاهش استرس می‌تواند در کاهش وزن و کوچک کردن شکم بعد از زایمان بسیار موثر باشد. شما باید مدام فکرهای خوب کنید و احساسات خوب داشته باشید.

1. در زمان استرس، چشمان خود را ببندید و تا ۵ بار نفس‌های عمیق بکشید.
2. نفس عمیق کشیده و هوا را آرام آرام (حدود ۶ تا ۸ شماره) به شش‌های خود وارد کنید. 
3. هوایی که عمیقا تنفس کردید را آرام آرام (حدود ۶ تا ۸ شماره) بیرون داده و  استرس خود را تا حد زیادی کاهش دهید.

در آخر به بدن خود توجه کنید و خواب، تغذیه و تمرینات ورزشی را جز عادت‌های روزمره خود قرار دهید. شما باید از تغییرات کوچک شروع کنید تا پیشرفت‌های بزرگی داشته باشید و بتوانید در کمترین زمان بعد از زایمان به شکم صاف و تختی برسید.

برگرفته از: livestrong

ممکن است از برخی از دوستان یا آشنایانتان بشنوید که از بارداری‌شان بسیار لذت برده‌اند. اما آنها با اینکه حقیقت را می‌گویند همه‌ی آن را بازگو نمی‌‌کنند. هر بارداری همراه با کمی ناراحتی همراه است و اگر همراه با رشد فرزندتان احساس درد و ناراحتی نمودید نباید خود را ضعیف بدانید. در ادامه به برخی از دردهایی را که معمولا در سه ماهه‌ی دوم و سوم بارداری اتفاق می‌افتد و پیشنهاداتی برای کاهش آنها ارائه شده است خواهیم پرداخت:

دردهای مربوط به باسن و استخوان‌های لگن: یکی از دردهای دوران بارداری دردهای مربوط به این ناحیه می‌باشد. همزمان با آماده شدن بدن شما برای زایمان، غضروف‌های ناحیه‌ی لگن شما نیز کشسان‌تر و شل‌تر می‌گردند. این دردها پس از تولد نوزاد خودبخود برطرف می‌شود.

درد کمر: این دردها تقریبا غیر قابل اجتناب هستند و عموما به دلیل این است که لیگامنت‌های کمر شما همزمان با کشیده‌تر شدن ماهیچه‌های شکمی در اطراف رحم، کشیده می‌شوند. (لیگامنت‌ها نوارهای محکمی هستند که استخوانی را به استخوان دیگر متصل می‌کنند.) در حدود نیمی از خانم‌های باردار در طی بارداری با مشکل درد کمر مواجه می‌شوند. برای به حداقل رساندن این ناراحتی، بارهای سنگین را با استفاده از پاهایتان و در حالیکه کمر را در حالت صاف نگه داشته‌اید بلند نمایید و کمرتان را به جای قوس رو به جلو (که معمولا در بین خانم‌های باردار بسیار شایع است) به حالت صاف نگه دارید. همچنین به تمرین‌های ورزشی خود ادامه دهید تا عضلات‌تان را برای تحمل وزن اضافی در ناحیه‌ی شکم تقویت نماید.

مطالب مرتبط: علت درد شکم در بارداری چیست؟

سردرد: یکی دیگر از دردهای دوران بارداری سردرد می‌باشد. جریان خون افزایش یافته در بدن شما با اینکه برای فرزندتان بسیار مفید است اما ممکن است برای شما دردسرهایی را به همراه داشته باشد. لازم است هر یکی دو ساعت چیزی میل کنید تا سطح قند خون‌تان ثابت باقی بماند. با قرار دادن یک کسیه یخ بر روی سرتان و یا استفاده از کیسه‌ی آب گرم در ناحیه‌ی پاها به بازگشت جریان خون از سر به نواحی پایینی بدن و بخصوص پاهایتان کمک نمایید. همچنین می‌توانید با ماساژ و فشار دادن برآمدگی بین ابروها و استخوان‌های گونه از این درد بکاهید. علاوه‌بر این تا می‌توانید هوای تازه استشمام نمایید.

يبوست: بسياري از زنان باردار که در حالت عادی اجابت مزاج طبيعی داشته‌اند ممکن است در بارداری به علت تغييرات هورمورنی و کند شدن حرکات روده‌ها وکاهش فعاليت جسمانی در حاملگی به يبوست دچار شوند که به آن یبوست بارداری گفته می‌شود. مصرف زياد مايعات درطول روز (حدود 6ليوان در روز)، استفاده از ميوه وسبزيجات تازه، مصرف غذاهای حاوی فيبر زياد مثل نان سبوس دار وعادت به اجابت مزاج در ساعات معينی از روز درجلوگيری از اين حالات موثر است. مصرف ملين در حاملگی توصيه نمی‌شود، به جز مواردی که پزشک يا ماما آن‌را برای شما تجويز کند.

بیشتر بدانید: میزان مصرف آب در بارداری چقدر است؟

تنگی نفس: به علت بزرگ شدن رحم و افزايش فشار آن به قسمت پايين ريه‌ها ونيز اثرات هورمون‌های مربوط به بارداری، ممکن است کمی احساس تنگی نفس و تند شدن تنفس ايجاد شود. گذاشتن چند بالش زير سروشانه‌ها و قرار گرفتن به حالت نيمه نشسته و اجتناب از پرخوری در کاهش تنگی نفس به هنگام خوابيدن کمک می‌کند. در صورت پيشرفت اين حالت حتما بايد با پزشک يا ماما مشورت شود. در ماه آخر بارداری، زمانی که سر جنين در داخل لگن قرار می‌گيرد، نفس کشيدن براي مادر راحت‌تر می‌شود.

 هر مادر بارداری در مورد سلامتی فرزندش و اینکه آیا بارداری روال عادی دارد یا خیر نگرانی‌هایی دارد. اگر تا این مرحله، همه چیز را بدون مشکل طی کرده‌اید به احتمال خیلی زیاد در ادامه‌ی راه نیز مشکلی برای شما بوجود نخواهد آمد. با این وجود اطلاع داشتن از علائم بروز مشکل و خطرات دوران بارداری می‌تواند مفید باشد. مراقب بروز این موارد باشید:

خونریزی از واژن: یک لکه‌ی کوچک پس از رابطه‌ی جنسی در بارداری، به خصوص در 18 هفته‌ی اول نشانه‌ای نیست که باعث نگرانی‌تان شود. اما خونریزی بیشتر از این مقدار می‌تواند نشانه‌ی سقط جنین (در سه ماهه‌ی اول)، مشکلات مربوط به جفت (در سه ماهه‌ی دوم)، یا تولد زودرس باشد.

بیشتر بدانید: راه های جلوگیری از سقط جنین در ماه های اول بارداری

ترشحات واژن: بروز این پدیده همیشه نشانه‌ی بروز مشکلات حاد است. پس اگر در هر مقطع از بارداری با تراوش مایع از واژن مواجه شدید سریعا با پزشک‌تان تماس بگیرید. این پدیده می‌تواند علامت پارگی غشا زود هنگام و یا مشکل در دهانه‌ی رحم باشد.

انقباضاتی که در ابتدای بارداری و با یک روال منظم اتفاق می‌افتد: انقباضات رندم ناشی از پدیده‌ی Braxton Hicks است اما انقباضات مداوم نشانه‌ی زایمان هستند به خصوص اگر بیش از 6 بار در دقیقه احساس گردند.

دردها و ناراحتی‌های شکمی: یکی دیگر از خطرات دوران بارداری دردهای شکمی است؛ اگر در شکم خود احساس گرفتگی مزمن و دردناک دارید سریعا با پزشک خود تماس بگیرید. ممکن است در مرحله‌ی آغاز زایمان باشید.

تب: اگر درجه حرارت بدنتان بالاتر از 37.5 است اما هیچ علامتی از آنفولانزا و یا علائم سرماخوردگی ندارید، همان روز با پزشکتان تماس بگیرید.
اگر درجه حرارت بدنتان بیش از 39 درجه سانتی گراد است، همان لحظه به دکترتان زنگ بزنید یا خود را به مراکز درمانی برسانید. چون این احتمال وجود دارد که به عفونت مبتلا شده باشید. دکتر شما ممکن است برایتان آنتی بیوتیک تجویز کرده و دستور استراحت بدهد. اگر درجه حرارت بدنتان بالاتر از 39 درجه سانتی گراد بوده و برای مدت زمان طولانی بالا بماند ممکن است به کودک شما آسیب بزند.

تهوع و استفراغ شدید: اینکه چقدر باید نسبت به تهوع بارداری و استفراق نگران باشید کاملا بستگی به این دارد که چه چیزی باعث بروز آن می‌شود. اگر علت بروز این حالت را در خود تشخیص می‌دهید مشکلی برای شما و فرزندتان به وجود نمی‌آید. (اما اگر به قدری شدید دچار استفراق هستید که نمی‌توانید مایعات را درون معده‌تان نگه دارید و ممکن است دچار کمبود آب شوید بهتر است به پزشک مراجعه نمایید.) اما اگر نمی‌دانید چه چیزی باعث این حالت تهوع در شما شده‌است، بهتر است با پزشک‌تان تماس گرفته و بررسی احتمال بروز مشکل را به او بسپارید.

سردردهای شدید، تاری دید یا سرگیجه‌ی شدید: این علائم جز مواردی هستند که باید در صورت بروزشان سریعا با پزشک تماس گرفت؛ زیرا می‌توانند علائم مشکلات بارداری و یا بیماری‌های خطرناک غیر مرتبط با بارداری باشند.

کمر درد در بارداری امری بسیار شایع است. این درد معمولا در مفصل ساکروایلیاک متمرکز است. این منطقه جایی است در قسمت پایینی کمر که استخوان خاجی به لگن متصل می‌گردد. شما دو عدد از این مفاصل را دارید که هرکدام در یک طرف قرار گرفته است. اگر تاندون‌های مفصل تحت فشار قرار گیرند، کشیده شده و یا بیش از حد در جهت اشتباه حرکت کنند، ملتهب شده و باعث درد در اطراف استخوان لگن و قسمت پایینی کمر می‌گردد.

درد ساکروایلیاک به دلایل مختلف در دوران بارداری شایع است. مفصل ساکروایلیاک به دلیل محل قرارگیری‌اش در دوران بارداری از سمت رحم تحت فشار قرار می‌گیرد و این فشار می‌تواند آن را آزار دهد. علاوه‌ بر این وزن شکم در حال رشد شما با برهم زدن تعادل بدن‌تان آن را به سمت جلو متمایل می‌کند که می‌تواند باعث وارد آمدن فشار غیر عادی بر مفصل ساکروایلیاک گردد. اگر بیش از میزان تعیین شده وزن اضافه کرده‌اید و وزن‌تان بیشتر از میزان تعیین شده است شما در معرض درد مفصل ساکروایلیاک قرار دارید.

انجام فعالیت‌های زیر می‌تواند شدت کمر درد در بارداری را افزایش دهد. بنابراین بهتر است حتی‌الامکان از انجام آنها پرهیز کنید:

• ایستادن یا راه رفتن بیش از 30 دقیقه
• به دست گرفتن کیف یا ساک سنگین
• ایستادن بر روی یک پا
• بالا رفتن از پله
• خم شدن به جلو
• رانندگی بیش از 30 دقیقه

راه های درمان کمر درد در بارداری

برای کاهش درد استامینوفن مصرف کنید. به طور متناوب از کمپرس سرد و گرم استفاده نمایید هر کدام به مدت 20 دقیقه و همیشه کار را با کمپرس سرد به پایان ببرید. راه رفتن در برخی موارد به کاهش درد کمک می‌کند، در بقیه موارد استراحت بهترین کار ممکن است. کاری که به شما احساس بهتری می‌دهد را انتخاب کنید. این مساله به طور خودبخود برطرف می‌گردد. در اقدامی دیگر می‌توانید برای بهبود کمر درد بارداری از بالش‌های مخصوص دوران بارداری استفاده کنید. همچنین هنگام خوابیدن بالشی را بین پاهای خود قرار دهید تا اگر احساس کمر درد می‌کنید، این درد در خواب از بین برود. در طول سه ماهه دوم و سوم نیز می توان با قرار دادن بالشی نازک در زیر شکم احساس راحتی و آرامش کرد. (همانند تصویر زیر)

اما اگر در زندگی روزمر‌ه باعث بروز مشکل گردد باید با پزشک‌تان در باره‌ی درمان‌های ممکن مشورت نمایید.

چه موقع با پزشک خود تماس بگیریم؟

اگر درد شدید کمر دارید یا اگر درد بیش از 2 هفته در شما باقی بماند باید با پزشک خود تماس بگیرید. خود درمانی نکنید زیرا کمر درد در بارداری می‌تواند توسط مشکلات مهمتری ایجاد شده باشد. حتی درد کمر می تواند از علایم مهم زایمان زودرس باشد. اگر همراه درد، تب و یا سوزش ادرار، با خونریزی واژن دارید حتما به پزشک مراجعه نمایید. بعد از رد کردن علل دیگر درد، می‌توان از کمربند بارداری یا باند الاستیک مخصوص یا حائل پشت استفاده کرد. این وسائل می‌تواند برای وزن شکم حمایت ایجاد کند و فشار روی پشت را کاهش دهد. در موارد شدید، عوامل ضد درد، استراحت، یا درمان فیزیکی توصیه می‌شود.