برچسب: علت سقط جنین

بیا نی نی: یکی از نگرانی‌های همیشگی مادران در دوران بارداری احتمال بروز سقط جنین است. اما سقط جنین دارای نشانه‌های اولیه‌ای است که با اطلاع از آنها نه تنها می‌توان مانع از سقط شد بلکه می‌توان به درمان و هینطور ادامه رشد جنین نیز کمک کرد. سقط جنین، یکی از رخدادهای مهم دوران بارداری است که در 10 تا 20 زنان بروز می‌کند. بیشتر سقط‌ها از هفته 12 بارداری آغاز می‌شوند. علت شایع سقط جنین را می‌توان در لانه گزینی نامناسب سلول تخم دانست.

اما سقط جنین با چه نشانه‌های اولیه‌ای در مادران باردار بروز می‌کند ؟

خونریزی یا لکه بینی‌های مداوم
مادرانی که در شرف از دست دادن جنین خود هستند معمولا خونریزی‌هایی اغلب به شکل لکه‌بینی را تجربه می‌کنند اما به مرور زمان، این لکه‌ها بیشتر شده و تبدیل به لخته ‌های خونی بزرگتر می‌شوند. خونریزی آنقدر ادامه پیدا می‌کند تا جفت به صورت کامل از رحم خارج شود اما در برخی از موارد، خروج کاملی صورت نمی‌گیرد و پزشکان محبور به انجام جراحی می‌شوند.

درد در ناحیه شکم یا کمر
زنان بارداری که دائما از دردهای مداوم در ناحیه زیر شکم خود شکایت دارند، در آستانه سقط جنین قرار دارند. زیرا علت این دردها را می‌توان در انقباضات رحمی برای خارج کردن لخته خونی از رحم دانست. از دیگر علائم سقط جنین می‌توان به مواردی مانند کاهش حساسیت و ورم در سینه‌ها، کاهش تهوع یا سرگیجه را اشاره کرد.

 

 

عواملی که می تواند سقط جنین را افزایش دهد :

• سن زیاد مادر یا پدر
• سابقه سقط جنین
• مادرانی که به بیماری هایی مانند کم کاری تیروئید، سندرم پلی کیستیک تخمدان، اختلالات وراثتی در انعقاد خون یا دیابت مبتلا هستند
• مصرف سیگار
• الکل
• مصرف بیش از 4 فنجان قهوه در طول روز
• چسبندگی داخلی رحمی یا هر گونه مشکل رحمی
• ابتلا به فشار خون، بیماری های قلبی یا کلیوی.
• اضافه وزن
• آلودگی محیطی
• تماس طولانی مدت با مواد شیمیایی یا رادیواکتیو

بلافاصله به پزشک مراجعه کنید
زنان بارداری که با نشانه ‌های ذکر شده مواجه می‌شوند، بایستی بلافاصله به پزشک مراجعه کرده تا بتوانند از وضعیت سلامتی جنین خود آگاهی پیدا کنند.

قابل توجه آقایان
خانم‌ها پس از سقط و از دست دادن جنین ممکن است دچار افسردگی شوند که نیازمند توجه اطرافیان بخصوص همسران خود هستند تا بتوانند با این موضوع کنار بیایند. اجازه دهید همسرانتان از عشق و علاقه شما نسبت به خودشان آگاه شوند تا از دست دادن جنین خود را ساده تر بپذیرند.

 

اغلب ما تصور می‌کنیم هر ماده گیاهی بی‌خطر است و نه تنها ضرری برای ما ندارد بلکه حتما سودآور نیز هست. اما گیاهانی وجود دارند که در طب سنتی به عنوان دارویی برای سقط جنین استفاده می‌شدند و برخی از مواد خوراکی طبیعی نیز به دلیل مواد و ترکیبات خاصی که دارند برای مادر و جنین مضر هستند. نباید تصور کرد که هر ماده طبیعی و خوراکی برای مادر باردار مفید است یا مصرف آن ایجاد مشکل نمی‌کند.  شناخت این گیاهان برای مادران باردار ضروری است.

زعفران

زعفران یکی از معروف‌ترین گیاهانی است که به عنوان داروی سقط جنین مخصوصا در طب سنتی استفاده می‌شد. به همین دلیل نیز بسیاری از مادران نسبت به این ماده حساسیت دارند. البته به دلیل مصرف بالایی که برای سقط لازم است و میزان استفاده ناچیزی که ما از زعفران داریم این نگرانی چندان وارد نیست. برای سقط جنین با استفاده از زعفران، باید مقدار یک گرم زعفران را در یک استکان آب گرم یا 100 میلی گرم آب دم کرده، روزی 3 تا 4 مرتبه به مقدار 1 تا 2 قاشق از این عصاره را خورد که میزان مصرف قابل توجهی است و امکان اینکه زن بارداری به صورت اتفاقی چنین میزان بالایی از زعفران را بخورد بسیار ناچیز است.

زرشک

حکیم ابن سینا برای میوه آن اثرات سقط آوری را ذکر کرده است. این میوه به خاطر آلکالوئیدها و همچنین ترکیبات فنلی از قبیل آنتوسیانین‌ها موجب سقط جنین می‌شود. مکانیسم عمل آلکالوئیدهای اصلی میوه زرشک، به این صورت است که موجب انقباضات عضلانی رحم شده و افزایش انقباض به هر دلیلی می تواند منجر به سقط شود.
 

گلپر

در سه ماهه اول بارداری باید مراقب مصرف گلپر خود باشید. البته این مصرف باید حداقل به 2 گرم در روز برسد تا برای جنین شما ایجاد خطر کند که برای این ماده که به شکل آسیاب و پودر شده مصرف می‌شود مقدار زیادی است و امکان استفاده از این ماده به این میزان بسیار کم است.
 

کرفس

خیلی از خانم‌های باردار این موضوع را می‌دانند که نباید در سه ماهه نخست بارداری از کرفس استفاده کنند و خوردن خورش کرفس یا سالادی که حاوی کرفس باشد و ترکیباتی از این دست را برای خود محدود می‎کنند. اما بعضی از آنها نمی‌دانند که این ممنوعیت استفاده از کرفس باید در تمام دوران بارداری رعایت شود زیرا کرفس می‌تواند روی سیستم عصبی جنین آنها اثرات سوء بگذارد و باعث ناراحتی‌های عصبی مخصوصا حملات شبه صرع بعد از تولد نوزاد شود.

پونه

بعضی از خانم‌های باردار به دلیل اینکه مصرف دارو در دوران بارداری ممنوع یا به شدت محتاطانه است، برای بیماری‌ها و مشکلات سلامتی خود به گیاهان دارویی متوسل می‌شوند. اما این کار آنها ریسک بسیار بالایی دارد. به عنوان مثال استفاده از دمنوش پونه برای درمان سرماخوردگی بسیار خطرناک است. زیرا پونه مانند یک سم قدرتمند عمل می‌کند. خوردن این گیاه در دوران بارداری و به مقدار زیاد باعث سقط جنین می‌شود.

سنبل ختایی

این گیاه نیز به خاطر تحریک قاعدگی، شل شدن عضلات و افزایش انقباضات رحم به سقط جنین کمک می‌کند.
 

سیاه دانه، مارچوبه، زیره، دارچین، رازیانه

رتبه بعدی مواد غذایی خوراکی که باید در دوران بارداری با احتیاط مصرف شوند و حتی الامکان از آنها استفاده نشود به این مواد بر می‌گردد که مصرف آن چه به صورت تازه یا خشک کرده یا حتی عرق به دست آمده از آنها باعث سقط جنین می‌شود.

تخم شوید

دانه‌های گیاه شوید از گذشته در بین زنان ایرانی برای سقط جنین در موارد ضروری استفاده می‌شد. اثراین گیاه احتمالا به دلیل تحریک هورمون‌هایی است که منجر به شروع سیکل قاعدگی و حرکات انقباضی رحم می‌شوند.

گل بنفشه و گل ختمی

مصرف گل بنفشه و گل ختمی موجب سقط جنین می‌شود. ختمی باز کننده انتهای عروق رحم است که خود سقط کننده است و زنان باردار بدن مشورت پزشک نباید از این گیاه و گل بنفشه استفاده کنند.

غوره، آب غوره، بابونه

مصرف غوره، آب غوره، بابونه نیز برای زنان باردار مفید نیست زیرا قاعده‌آور هستند و باعث سقط جنین می‌‎شوند.

بیا نی نی: هر سال تعداد قابل توجهی از مادران جانشان را به دلیل خونریزی‌های بعد از زایمان از دست می‌دهند و تعدادی دیگر هم به دلیل خونریزی، در همان ماه‌های اول جنینشان را سقط می‌کنند. به همین دلیل درباره خونریزی‌هایی که منجر به سقط جنین می‌شوند از نیلوفر ابراهیمی، کارشناس مامایی پرسیدیم.

 

اصلی‌ترین علت مرگ در بارداری

ابراهیمی مرگ ناشی از خونریزی را از علل اصلی مرگ و میر مادران باردار می‌داند و می‌گوید:«  خونریزی به عنوان مهم‌ترین عامل مرگ و میر مادران باردار شناسایی شده است. خونریزی زایمانی به دو دسته قبل از زایمان و بعد از زایمان تقسیم می‌شود. از دلایل و عوامل زمینه‌ساز خونریزی زایمان می‌توان به باقی‌ماندن جفت در رحم، آتونی رحم (خوب جمع نشدن رحم بعد از زایمان)، کنده شدن جفت و اختلالات انعقادی اشاره کرد.»

 

علت خونریزی در بارداری

این کارشناس مامایی درباره عوامل خونریزی توضیح می‌دهد:« ماندن جفت در رحم بعد از زایمان اتفاق می‌افتد و در صورتی که جفت همچنان در داخل رحم باقی بماند باعث بروز عفونت و خونریزی می‌شود. آتونی رحم (خوب جمع نشدن رحم) به دلیل ناتوانی رحم در انقباض کردن به دنبال زایمان اتفاق می‌افتد. آتونی بیشتر در خانم‌هایی که نوزادی درشت و یا دوقلو و چندقلو به دنیا آورده‌اند و همچنین خانم‌هایی که مایع آمنیوتیک زیادی دارند مشاهده می‌شود. کنده شدن جفت به جدایی قبل از موعد جفتی گفته می‌شود که به طور طبیعی لانه‌گزینی کرده است. شایع‌ترین اختلال مرتبط با کنده شدن جفت، فشار‌خون بالا است. اختلالات انعقادی هم به دنبال مشکلاتی که در فاکتور‌های انعقاد خون وجود دارد به وجود می‌آید.»

تا زمانی که خونریزی کم و قابل کنترل است می‌توان از حاد شدن شرایط و مرگ مادر جلوگیری کرد اما زمانی که خونریزی به شرایط حادی برسد،‌در نهایت به مادر شوک وارد شده و به کما می‌رود.

 

پیشگیری از خونریزی بعد از زایمان

نیلوفر ابراهیمی، کارشناس مامایی درباره پیشگیری از بروز خونریزی بعد از زایمان می‌گوید:« برای پیشگیری از خونریزی خانم‌ها بعد از زایمان،‌میزان ادرار آنها را اندازه‌گیری می‌کنند و اگر حجم ادرار در این خانم‌ها از میزان معینی پایین‌تر باشد مشکوک به خونریزی است و باید اقدامات درمانی برایش انجام شود. چون کلیه‌های بدن نسبت به کمبود خون حساس هستند به همین دلیل آن را در ادرار نشان می‌دهند.»
 

درمان خونریزی در بارداری

متخصصان بر اساس علت خونریزی، آن را درمان می‌کنند. خونریزی قبل از زایمان به دو دسته سقط و مول (بچه‌خوره) تقسیم می‌شود. بر همین اساس ابراهیمی درباره دلیل بروز مول می‌گوید:« مول (بچه‌خوره) به تغذیه بیش از حد جفت گفته می‌شود که بسیار وضعیت خطرناکی است و به سقط شدن جنین ختم می‌شود. درواقع مول تومور جفتی است و خانم‌هایی که دچار این وضعیت می‌شوند، احتمال اینکه در حاملگی‌های بعدی هم دچار مول شوند زیاد است. همچنین خانم‌هایی که به مدت‌طولانی قرص ضد‌بارداری مصرف می‌کنند، سابقه‌ی سقط جنین دارند، دخانیات استعمال می‌کنند و کمبود ویتامین دارند، شانس ابتلا به مول در آنها افزایش می‌یابد. در صورتی که سن پدر بچه بالا باشد و سن مادر بچه هم بالا و یا خیلی پایین باشد، احتمال بروز مول زیاد است.»

 

علت خونریزی اوایل بارداری

نیلوفر ابراهیمی به دلایل خونریزی در ماه‌های اول و آخر بارداری اشاره می‌کند و توضیح می‌دهد:« در 3 ماهه‌ی اول، خونریزی خارج از رحمی ممکن است باعث ختم بارداری و سقط جنین شود. چون جنین در جایی خارج از حفره‌ی رحم لانه‌گزینی کرده که ممکن است با رشد جنین، تخمدان و  کیسه‌ی تخمدان پاره شوند. خونریزی در 3 ماهه‌ی آخر بارداری هم ممکن است به 4 دلیل کنده‌شدن جفت، جفت سرراهی، مشکلات انعقادی و پارگی رحم اتفاق بیفتد.»
عفونت‌های باکتریایی، کم‌کاری تیروئید، دیابت کنترل نشده، مصرف الکل و استعمال دخانیات،‌ضربه به شکم و بدن منجر به سقط جنین می‌شوند. بر همین اساس این کارشناس مامایی توصیه می‌کند:« خانم‌های باردار حتما 3 تا 4 ماه قبل از اقدام برای بارداری سونوگرافی، آزمایش تکمیلی و تست پاپ‌اسمیر انجام دهند تا در صورت وجود مشکل بتوانند آن را درمان کنند.» 

خونریزی آن هم در ماه‌هایی که خبری از عادت ماهانه نیست، هر مادر منتظری را نگران می‌کند. اما آرام باشید. گرچه خونریزی در سه ماه ابتدای بارداری، اغلب از سقط جنین خبر می‌دهد، اما در نیمه دوم بارداری، معمولا نشانه تهدید کننده‌ای نیست. اگر ادامه این مطلب را بخوانید، خواهید فهمید که چه زمانی باید از این لکه‌های خون بترسید و در چه شرایطی، با صبر یا درمان‌های ساده، می‌توانید از خونریزی واژینال خلاص شوید.

التهاب بی‌دردسر

بسیاری از زنان در دوران بارداری، خونریزی‌های مقطعی و خفیف واژینال را تجربه می‌کنند. این خونریزی‌ها معمولا ظاهری نگران کننده و شدید ندارد و خیلی زود قطع می‌شود. التهاب واژن یا گردنه رحم در این ماه‌ها، می‌تواند زمینه را برای خونریزی‌های خفیف فراهم کند. التهابی که هم قابل درمان است و هم خطری برای شما و فرزندتان به همراه نمی‌آورد. گذشته از این، ممکن است رابطه جنسی، زمینه را برای خونریزی خفیف واژن یا دهانه رحم فراهم کند. اما میزان خونی که در این شرایط مشاهده می‌کنید، بسیار اندک بوده و خیلی زود قطع می‌شود.بیشتر بخوانید نشانه های سقط جنین چیست؟

نکند زود بیاید؟

درست است که خونریزی واژینال در نیمه دوم بارداری، معمولا نشانه خطر نیست، اما گاهی می‌تواند از عجله فرزندتان برای به دنیا آمدن حکایت کند. به همین دلیل در صورت مشاهده خونریزی که بعد از چند ساعت قطع می‌شود، بهتر است با پزشکتان تماس بگیرید. خونریزی واژینال در 10 درصد موارد، نشانه زایمان زودرس است و در موارد نادر، از وجود مشکلات مربوط به جفت خبر می‌دهد. پس اگر احساس کردید که شدت خروج خون از بدنتان، با خونریزی بعد از رابطه جنسی تفاوت دارد یا همزمان با خونریزی، علایم عجیب دیگری را هم تجربه کردید، حتما با پزشکتان تماس بگیرید.

آماده باشید

اگر در هفته‌های آخر بارداری دچار خونریزی در این ناحیه شدید، نگران نشوید. معنای این اتفاق ناخوشایند، این است که تنها چند روز تا به دنیا آمدن فرزندتان وقت باقی مانده است. در این شرایط، ممکن است کمردرد، درد شکم و اسپاسم معده یا رحم را احساس کنید و تا زمانی که این نشانه‌ها خفیف و قابل تحمل است، جایی برای نگرانی وجود ندارد. اما اگر درد شکم، کمر یا مشکلات رحم و معده شما شدت گرفت و خونریزی هم شکل هراس‌آور و شدیدی به خود گرفت، فورا به اورژانس مراجعه کنید.بیشتر بخوانید خونریزی شدید در بارداری.

مراقب باشید! حالتان خوش نیست!

شاید در نیمه دوم بارداری، بتوانید از کنار لکه‌های کمرنگ و ناچیز خونی که روی لباس زیرتان می‌بینید بگذرید اما خونریزی شدید را نمی‌توانید به سادگی نادیده بگیرید یا طبیعی تلقی کنید. خونریزی شدید در دوران بارداری، اغلب نشانه وجود مشکلات مربوط به جفت است و لزوم تماس گرفتن با پزشکتان را یادآوری می‌کند. اما اگر خونریزی واژینال، با تب، درد یا انقباض شکم، لرز یا اسپاسم همراه شد احتمالا شما در وضعیت خطرسازی قرار دارید و باید حتما فورا به اورژانس نزدیک‌ترین بیمارستان مراجعه کنید. بعید نیست که جفت از فرزندی که در شکم دارید جدا شده باشد و در صورت تاخیر از مداخله پزشکی، به دلیل نرسیدن اکسیژن، سلامت او تهدید شود.

حتما می‎دانید اگر در سه ماه اول بارداری دچار لکه بینی یا خونریزی شدید و درد و انقباض زیر ناف شده‌اید، لازم است برای بررسی احتمال سقط خود به خودی به پزشک مراجعه کنید. آمارها نشان داده حدود 15 درصد از مادران باردار تجربه سقط مکرر را دارند. سقط مکرر به بروز 3 سقط يا بيشتر، قبل از نيمه اول بارداری، گفته می‌شود. سقط شايع‌ترين عارضه بارداری است و برای زوجينی که تمايل به داشتن فرزند دارند، استرس‌های روحی روانی فراوانی ايجاد می‌کند. لابد برای شما این سوال پیش آمده که چرا گاهی در بعضی خانم‌ها این مشکل در چند بارداری پشت هم اتفاق می‌افتد و چگونه می‌توان جلوی آن را گرفت. علل شناخته شده سقط مکرر شامل اختلال کروموزومی، حالات غيرطبيعي شکل رحم، مشکلات هورمونی، عفونت‌ها، اختلالات ايمنی، اختلالات انعقادی و عوامل محیطی است. با این حال در 60 درصد موارد، حتی بعد از ارزيابی علل، سقط مکرر غيرقابل توجيه باقی می‌ماند. با توجه به اهمیت سبک زندگی در ایجاد بیماری‌ها از دیدگاه طب سنتی، بررسی دیدگاه طب سنتی ایران در مورد سقط مکرر شاید بتواند به عنوان روشی مکمل در پیشگیری و درمان برخی از علل سقط مکرر کمک کند.

علل سقط جنین مکرر در طب ایرانی

در متون طب سنتی ایران، علل سقط مکرر به 4 دسته کلی تقسیم شده است. علل خارجی مانند ضربه و سقوط از بلندی؛ علل روانی مانند خشم و ناراحتی بسیار زیاد؛ علل بدنی مانند بیماری‌ها، سوء مزاج رحم و لاغری شدید مادر؛ علل جنینی مانند بیماری و مرگ جنین. جالب است بدانید که یکی از مهمترین علل سقط مکرر در طب سنتی ایران، اختلال مزاج والدین به خصوص مادر است. بنابراین مهم‌ترین روش برای درمان آن، اصلاح مزاج است. اگر چه این روند درمانی به ترتیب در 3 مرحله – بر اساس تدبیر شش عامل ضروری، دارو درمانی و اعمال دستی- انجام می‌شود، اما اولین و مهمترین قدم در این مسیر، اصلاح سبک زندگی است که مبتنی بر شش عامل ضروری -از قبیل آب و هوا، تغذیه، فعالیت‌های بدنی و روانی، خواب و بیداری و تعادل در مواد جذبی و دفعی بدن- است.

سلامت مزاج عامل پیشگیری از سقط مکرر

با توجه به اهمیت سلامت مزاج در پیشگیری از بروز سقط مکرر و درمان آن، به نظر می‌رسد لازم است اختلالات مزاجی پدر و مادر، قبل از اقدام به بارداری درمان شود. از آنجا که سلامت مزاج به سبک زندگی صحیح و توجه به شش عامل ضروری بستگی دارد ؛ بد نیست اصول کلی آن را از متخصصان طب سنتی یاد بگیرید. به نظر می‌رسد اصلاح سبک زندگی و مزاج بتواند از بروز برخی انواع سقط مکرر و صرف هزینه‌های درمان آن پیشگیری کرده و موفقیت بارداری را تا حد زیادی تضمین کند.

اصول کلی سبک زندگی صحیح در طب سنتی چیست؟

همانطور که در مقالات مختلف اشاره شده برای یک سبک زندگی سالم باید سعی کنید شش اصل ضروری زندگی را طوری تنظیم کنید که با مزاج طبیعی شما سازگار باشد و اگر خدای ناکرده از حد طبیعی آن خارج شده با کمک پزشک آن را اصلاح کنید. این اصلاح در مرحله اول در طب سنتی با اصلاح غذای شما با توجه به مزاج صورت می گیرد و در کنار آن ممکن است از داروهای گیاهی و اعمال دستی مانند حجامت و ماساژ هم استفاده شود. پس در درجه اول اگر سقط داشتید بهتر است قبل از تصمیم به بارداری مجدد به یک پزشک عمومی آگاه به طب سنتی یا متخصص طب سنتی (که بعد از کسب دکترای عمومی تحصیلات دانشگاهی در حوزه طب سنتی داشته) مراجعه کنید تا توصیه های لازم برای اصلاح مزاج را دریافت کنید. معمولا 3 ماه تغییر سبک زندگی و اصلاح مزاج می‌تواند نتایج بهتری را در بارداری های بعدی برای شما رقم بزند.

توجه به خواب زود هنگام و سحرخیزی، پرهیز از خواب بیش از حد به خصوص در طول روز، ورزش منظم به خصوص برای کسانی که رطوبت زیادی در بدن دارند و سبب سقط در آنها غلبه رطوبت در رحم است؛ می‌تواند از توصیه‌های دیگری باشد که پزشک متخصص طب سنتی به شما می کند. توصیه دیگر برای حفظ جنین و اصلاح سبک زندگی تنظیم مواد دفعی بدن و تعادل آن با مواد وارد شده به بدن است. بنابراین داشتن یبوست، اختلال قاعدگی و عدم تعریق کافی و کم ادراری در بعضی افراد می‌تواند موجب تجمع مواد زائد در بدن شود که به سقط مکرر دامن می‌زند. اما همه اینها هم اگر اصلاح شوند یک اصل مهم دیگر باقی می‌ماند و آن تقویت قوای روحی روانی و مغز است. یادتان باشد جسم شما هر چقدر هم ضعیف و ناتوان باشد تحت کنترل مغز و قدرت روحی شماست. بنابراین قدرت روحی خود را در برابر مشکلات و بیماریها از یاد نبرید و بدانید که با تمرکز بر خواسته خود و طلب مکرر آن از خداوندی که بر هرکاری قادر است، خواهید توانست به آرزوی خود که کسب مقام مادری است، برسید.