نویسنده: مدیر

دکتر لیزا دیارد، متخصص اطفال، می‌گوید: «آنچه دریافتند این بود که حدود ۸۰۰ هزار کودک با مشکل بلع جسم خارجی به اورژانس مراجعه کردند و نرخ بلع  به‌ویژه در مورد باتری‌ها بالا می‌رفت.»

این مطالعه نشان داد تعداد حوادث مربوط به مصرف باتری دکمه‌ای بیش از ۹۰ درصد افزایش یافته است؛ اما باتری دکمه‌ای چیست؟

منظور از باتری دکمه‌ای باتری‌های سکه‌ای‌ یا دکمه‌ای‌شکل در ساعت‌ها، سمعک، سوییچ ماشین و… است که این روزها به شکلی فزاینده‌، انرژی اسباب‌بازی‌های کودکان را هم تامین می‌کنند. از آنجایی که موارد استفاده این باتری‌های کوچک در وسائل خانگی هر روز بیشتر می‌شوند، تعداد بچه‌هایی که آن‌ها را می‌بلعند یا آن‌ها را در مکان‌های غیرمجاز دیگر قرار می‌دهند، نیز افزایش می‌یابد.

این واقعا خبر بدی است؛ زیرا خوردن باتری دکمه‌ای بسیار خطرناک است و این باتری‌ها می‌توانند در مری و روده سوراخ‌هایی ایجاد کنند که به آسیب بافتی و حتی مرگ منجر شود.

علائمی که باید به آن‌ها توجه کرد

هیچ‌کس نمی‌تواند هر ثانیه مراقب فرزند خود باشد، بنابراین مهم است که علائم بلعیدن باتری دکمه‌ای را بدانید. آن‌ها عبارت‌اند از:

ــ امتناع از خوردن یا نوشیدن

ــ سرفه یا حالت خفگی به ویژه هنگام غذا خوردن

ــ درد یا ناراحتی در قفسه سینه

ــ مشکل در بلع

ــ ترشح بیش از حد آب دهان

ــ تنفس پرصدا

ــ صدای گرفته یا گلو درد

ــ درد شکم یا استفراغ

ــ مدفوع، بزاق یا استفراغ خونی

از آنجایی که همه این علائم می‌توانند با انواع دیگر بیماری‌ها یا آسیب‌ها نیز مرتبط باشند، مطمئن شوید تعداد باتری‌های دکمه‌ای خود را می‌دانید، حساب آن‌ها را داشته باشید و آن‌ها را در جایی امن و دور از دسترس کودکان نگه دارید.

اگر فرزندتان باتری خورد، چه باید کرد؟

اینکه کودکی باتری دکمه‌ای قورت دهد، یک مورد اورژانسی است؛ زیرا آسیب به مری می‌تواند ظرف چند ساعت پس از بلعیدن باتری، شروع شود؛ بنابراین باید آن‌ها را در اسرع وقت به نزدیک‌ترین درمانگاه برسانید. کاری نکنید که استفراغ کنند و مانور هیملیخ [استفاده از فشار شکمی برای خارج کردن اجسام خارجی گیر کرده در گلو] را هم انجام ندهید.

اگر کودک شما بالای یک سال دارد، در حالی که راهی بیمارستان می‌شوید، هر ۱۰ دقیقه یک بار دو قاشق چایخوری عسل به او بدهید. یک مطالعه در سال ۲۰۱۸ نشان داد عسل اگرچه نمی‌تواند از آسیب به مری جلوگیری کند، می‌تواند از شدت آسیب بکاهد. به یاد داشته باشید که عسل برای کودکان زیر یک سال بسیار خطرناک است بنابراین اگر کودکی زیر یک سال باتری دکمه‌ای قورت داد، نباید چیزی برای خوردن یا نوشیدن به او بدهید.

چگونه کودکان را در اطراف وسائل الکترونیکی ایمن نگه داریم

به گفته دکتر دیارد، والدین باید بدانند که چه اشیایی در خانه آن‌ها حاوی باتری‌های دکمه‌ای است و همیشه آن‌ها را از دسترس کودک دور نگه دارند.

دکتر دیارد خاطرنشان می‌کند: «توصیه شماره یک در این مطالعه این بود که مطمئن شوید از دستگاه‌های ایمن‌شده برای کودکان استفاده می‌کنید. اگر در سوییچ ماشین یا دستگاه دیگری باتری دکمه‌ای دارید، مطمئن شوید که واقعا محکم پیچ شده است.»

اسباب‌بازی‌هایی که از باتری‌های دکمه‌ای استفاده می‌کنند، فقط باید تحت نظارت یک بزرگسال برای بازی در اختیار کودک قرار گیرند.

دکتر دیارد پیشنهاد می‌کند اگر می‌خواهید یک باتری دکمه‌ای را دور بیندازید، به هر دو طرف باتری استفاده‌شده چسب نواری بزنید و آن را در یک کیسه امن نگهداری کنید تا زمانی که بتوانید آن را در سطل بازیافت بیندازید.

والدین و مراقبان کودکان باید شماره مرکز کنترل سموم را در گوشی خود داشته باشند و اگر مشکوک‌اید که فرزندتان جسمی خارجی بلعیده، علاوه بر تماس با پزشک کودک یا اورژانس، همیشه بلافاصله با کنترل سموم نیز تماس بگیرید.

مناطق بختیاری نشین، یکی از مناطق وسیع ایران هستند که بعداً قسمت‌های وسیعی از آن، با توجه به پیشامد‌های خاص زمانه خود محدودتر شده است. 

ایل بختیاری، قومی هستند که در استان‌های خوزستان، چهارمحال و بختیاری، لرستان و بخش‌هایی از اصفهان زندگی می‌کنند.

 آن‌ها گروهی متمدن و شاخه‌ای از قوم لر هستند که در یکی از باستانی‌ترین نقاط ایران زندگی می‌کنند.

 مسئله پوشاک و فرهنگ مربوط به آن در اقوام و جوامع مختلف ازجمله ایل بختیاری متفاوت است. 

پوشش آن‌ها ریشه در اصالت قوم بختیاری و فرهنگ غنی آن‌ها دارد و علاوه بر زیبایی منحصربه فردش، از تنوع و گوناگونی خیره کننده‌ای داراست. 

تکتم حسین زاده، طراح و مدرس لباس، درمورد پوشاک دختران و زنان بختیاری و ویژگی‌های آن بیان کرد: نوع پوشاک دختران و زنان بختیاری برحسب قرار گرفتن آن‌ها در موقعیت‌های مختلف، تغییر می‌یابد. این امر، نمادی از تحول و دگرگونی و ایفای نقش جدیدی است که در هر مرحله از زندگی بر دوش آن‌ها محول می‌شود.

به گفته این طراح لباس، پوشاک یکی از مهم‌ترین و بارزترین بعد فرهنگی و هویتی هر تمدن، ملت و ایلی است که با آن شناخته می‌شوند چرا که در ساختار هویتی یک جامعه، مؤلفه‌های زیادی نظیر زبان (گویش) و ادبیات، قصه‌ها و اساطیر، موسیقی، تاریخ و جغرافیا و پوشاک دخیل هستند. اما به نظر می‌رسد مهم‌ترین مؤلفه مرتبط با بحث هویت، پوشاک آن قوم یا ایل است.

سرجامه ها؛ لَچک، مینا و پیشانی بند- بند سوزن – چادر 

تکتم حسین زاده اظهار کرد: در این دوره، زنان از سرپوش به نام «لَچک، مینا» و «پیشانی بند» استفاده می‌کنند. 

 لَچک انواع متنوعی مانند؛ لَچک منجوق دوزی، لَچک الماس نما، و لَچک ریالی دارند.

 لَچک، سرپوشی است از دوتکه‌ی مستطیلی شکل رنگارنگ از جنس مخمل که آستر دارد. برش و دوخت لَچک از دو تکه پارچه‌ی ناهمرنگ است که قسمت جلو آن مخمل و تکه‌ی کوچک‌تر به شکل نیم دایره است و با پارچه‌های نازک تری به کلاهک دوخته می‌شود.

به گفته این طراح لباس،  لچک معمولاً با منجوق، الماس، ریال، سکه، طلا و اشرفی یا ریاله‌ای نقره تزیین شده است. لَچک به وسیله‌ی دو بندینک زیر چانه گره زده می‌شود، دو طره بلند (گیسوان بلند) از فرق سر جدا و به چپ و راست صورت می‌برند و از زیر لچک می‌گذرانند.

او ادامه داد: زنان بختیاری قسمتی از مو‌های خود را در رشته‌های متعددی بافته و در عقب سر، آویزان می‌کنند و بخش دیگر را با چین و شکن در اطراف صورت و روی پیشانی قرار می‌دهند.

مینا

 این مدرس لباس بیان کرد: مینا، تور حریر رنگارنگ و سبک با ابعاد مستطیل و عرض یک الی یک و نیم متر است، طول دو الی چهار متر که شانه و کتف، آرنج، سینه و کمر را می‌پوشاند و  نقش‌های ساده‌ای دارد که بعد از دولا سه لا به لچک سنجاق می‌کنند و بقیه را روی شانه‌ها و پشت سر می‌اندازند و مو‌های جلوی سر را تاب می‌دهند و از زیر لچک بیرون می‌آورند و در پشت مینا پنهان می‌کنند. معمولاً انتهای مینا تا پشت پاشنه پا می‌رسد. 

پیشانی بند

او ادامه داد: پیشانی بند: یک رشته باریک به طول دور سر و عرض چهار پنج انگشت است که روی پیشانی می‌بندند. 

بند سوزن یا سیزن بن 

به گفته این مدرس لباس، بند سوزن از پشت سر تا کمرگاه آویزان می‌شود. دو سر این ریسمان را که پر از مهره و زینت آلات دیگر است، به وسیله‌ی گیره یا دو سنجاق قفلی بر روی لچک محکم می‌کنند. 

چادر

 از جنس پارچه تور و گاهی مزین به تار‌ها و نقش ها، کناره‌های چادر اغلب دارای سکه وزر و زیور است.

تن جامه ها؛ جوِه یا جومه – یل یا کت 

تکتم حسین زاده تصریح کرد: جوِه یا جومه یا همان پیراهن زنان با رنگ‌های مختلف از پارچه‌های الوان و ساتن است که روی شلوار قری می‌پوشند، معمولاً دارای برشی ساده، آستین راسته، یقه گردو جلو باز است با سه دکمه که بلندی آن تا پایین زانو و تا مچ پا می‌رسد و در دو نوع چاک‌دار و بدون چاک وجود دارد و سه دکمه بر آن می‌دوزند.

یل یا کت 

جنس مخمل ساده یا گل‌دار گاهی با سردست مزین با یقه ایستاده و گاه خوابیده که روی پیراهن می‌پوشند.

پا جامه ها؛ شلوار قری – پا پوش 

او گفت: شلوار قری، شلوار زن بختیاری به صورت دامنی پرچین با عرض یک متر و طول شش الی دوازده متر است، هرچه عرضش بیشتر باشد چین و قرش زیادتر است و برای نشست و برخاست، مناسب است.

 آن را تخته تخته می‌دوزند و از لیف بالایش رشته‌ای پنبه‌ای (بند شلوار) رد می‌کنند و محکم گره می‌زنند تا حجم سنگین آن را تحمل کنند، این نوع شلوار را شلوار قری می‌گویند.

پا پوش

تکتم حسین زاده افزود: زنان بختیاری در گذشته گیوه می‌پوشیدند، ولی امروزه، پوشیدن گیوه در میان آن ها، دیگر معمول نیست. آن‌ها کفش چرمی رویه دار به رنگ مشکی می‌پوشند که به آن اُرسی می‌گویند.

ابزارهای داغ بدون محافظ حرارتی و زیاده‌روی در رنگ کردن مو به خصوص‌ هایلایت از مواردی هستند که به موها آسیب می‌رسانند. با این وجود، عوامل کم‌تر شناخته شده دیگری نیز وجود دارند که می‌توانند به موها آسیب برسانند.

در ادامه به پنج مورد از عادات مخفیانه مخرب برای موها خواهیم پرداخت:

۱- خوابیدن با موهای خیس

اگر شبانه دوش می‌گیرید یا موها را شستشو می‌دهید خوابیدن با موهای هنوز خیس مانده می‌تواند وسوسه انگیز باشد، اما در مقابل این تمایل مقاومت کنید. خوابیدن با موهای خیس می‌تواند باعث بلند شدن کوتیکول بیرونی‌ترین لایه مو شود که خود سبب ایجاد شکاف در تار مو و شکستگی آن خواهد شد.

همچنین، اصطکاک ایجاد شده ناشی از مالش مو به روبالشی شما در تمام طول شب می‌تواند باعث ایجاد موخوره و گره خوردن تارهای مو شود. اگرچه این اتفاق می‌تواند برای همه انواع مو رخ دهد کسانی که موهای نازک دارند بیش‌تر مستعد دچار شدن به آن هستند. دست‌کم موهای خود را با سشوار خشک کنید تا زمانی که قدری مرطوب شود و آن را به گونه‌ای روی بالش قرار دهید که کشیده نشود.

۲- بُرُس زدن موهای خیس

زمانی که صحبت از موهای خیس می‌شود برس کشیدن روی آن پس از حمام یکی دیگر از مشکلات احتمالی است. موهای شما وقتی خیس هستند ضعیف‌ترین حالت را دارند. در نتیجه، برس کشیدن یا رفتار تهاجمی با موهای تان در حالی که هنوز خیس است می‌تواند منجر به شکستگی، دو شاخه شدن و آسیب شود. توصیه می‌شود پس از خشک شدن مو از یک شانه با دندانه پهن استفاده کنید تا بتوانید از طریق آن به آرامی موها را شانه بزنید.

۳- تمیز نکردن وسایل و ابزارهای مرتبط با مو

همه در مورد اهمیت تمیز کردن برس‌های آرایش صورت یا میک آپ صحبت می‌کنند، اما وضعیت در مورد برس‌های مو و سایر ابزارهای مرتبط با موهای‌مان چطور است؟ تمام سلول‌های مرده پوست، روغن‌ها و بقایای محصول هنگام استفاده از برس روی موهای‌تان جمع می‌شوند در نتیجه اگر برس‌ها و ابزارهای مرتبط با مو را تمیز کنید این مواد زائد دوباره به موهای‌تان باز می‌گردند. لازم نیست آن وسایل را روزانه کنید. حتی یکبار در هفته نیز با استفاده از شامپوی ملایم و آب گرم می‌توان این وسایل را مورد شستشو قرار داد.

اتوهای فر کننده و صاف کننده شما نیز باید تمیز شوند. باقیمانده محصولی که روی این ابزارها جمع می‌شود می‌تواند منجر به تجمع چربی و باکتری شده و هم چنین باعث فرسایش فلز به کار رفته در آن در طول زمان خواهد شد. سعی کنید هر ماه این وسایل را تمیز کرده و از دستمال مرطوب الکلی برای پاک کردن سطوح اتوی مو استفاده کنید البته زمانی که خاموش هستند و خنک شده اند.

۴- نادیده گرفتن محافظت در برابر آفتاب

محافظت از تارهای مویتان در برابر نور خورشید به اندازه محافظت از پوستتان اهمیت دارد. قرار گرفتن در معرض نور خورشید می‌تواند رنگ موی شما را به هم بزند. به علاوه، اشعه ماوراء بنفش می‌تواند به سلول‌های مو آسیب برساند و به طور بالقوه نازک شدن و آسیب مو را تسریع کند. خوشبختانه درمان ساده است: هر زمان که زیر نور آفتاب هستید کلاه بر روی سرتان قرار دهید یا از محصولاتی برای مو که حاوی فاکتور حفاظتی در برابر خورشید (SPF) هستند استفاده کنید.

۵- موی دم اسبی خود را محکم نبندید

در حالی که مدل موی دم اسبی آسان و راحت است کشیدن بیش از حد موها به عقب باعث ایجاد کشش بیش از حد بر روی پوست سر می‌شود و می‌تواند منجر به ریزش مو در اطراف خط مو و شقیقه‌ها شود. لازم نیست از دم اسبی بستن موهای‌تان صرفنظر کنید. تنها کافیست که موهای‌تان را ملایم‌تر ببندید.