دسته: بارداری و تولد

بیا نی نی: به گفته محققان، چاقی در بین زنان باردار منجر به افزایش بارداری های پرخطر می شود که می تواند هم بر مادر و هم بر نوزاد تاثیر گذارد.

یافته های محققان دانشگاه کیس وسترن ریزرو در اوهایو آمریکا نشان می دهد افزایش بی سابقه چاقی در بین زنان باردار در جهان منجر به افزایش بارداری های پرریسکی می شود که هم بر نوزاد و هم بر مادر تاثیر می گذارد.

طبق نتایج مطالعات، چاقی با کاهش قدرت باروری مرتبط است و بارداری های پرعارضه بواسطه چاقی مادر با پیامدهای مضری همچون افزایش ریسک دیابت بارداری، تشنج بارداری، تولد زودهنگام و زایمان به روش سزارین، عفونت ها و خونریزی پس از زایمان همراه است.

پاتریک کاتالانو، سرپرست تیم تحقیق، در این باره می گوید: «اپیدمی چاقی در سراسر جهان نگران کننده است و بارداری های پرخطر می توانند بر مادر و کودک تاثیر گذارند. مدیریت چاقی در طول بارداری قبل، بعد و در طول بارداری باید انجام شود.»

منبع: مهر

نی‌نی سایت: مادران باردار، مخصوصا آنهایی که بارداری اول خود را تجربه می‌کنند، سرشار از سوال و تشنه اطلاعات هستند. اطلاعاتی در مورد تمام کارهایی که باید برای یک بارداری سالم و تولد فرزندی کامل انجام دهند و همچنین تمام نبایدهایی که فراموش کردن یا غفلت از آنها برای خودشان و فرزندشان مشکل‌آفرین خواهد بود. بخشی از این مراقبت نه ماهه به تغذیه مادران باردار مربوط می‌شود؛ مواد غذایی که استفاده از آنها لازم و ضروری است و در مقابل موادی که ممکن است زندگی جنین شما را به خطر بیندازد. اما بعضی از مواد غذایی نیز در این بین وجود دارند که با وجود اینکه مصرف آنها با ملاحظاتی خالی از مشکل است اما به خاطر اطلاعات ناقص یا اشتباه از دسترس مادران باردار دور نگه داشته می‌شوند. در این مطلب قصد داریم شما را با 3 نمونه از این مواد غذایی آشنا کنیم. که سمیه کمالیان، کارشناس تغذیه درباره آنها توضیحات مفیدی را بازگو می‌کند؛

1. هویج
در دوران بارداری خانم‌ها باید مراقب مصرف مواد غذایی حاوی ویتامین A باشند. برخی مواد مانند جگر مرغ یا جگر گوسفند منابع غنی ویتامین A هستند که باید مصرف آنها محدود شود. دلیل این موضوع تاثیر این نوع از ویتامین در رشد جنین و مسمومیتی است که می‌تواند ایجاد کند. به این شکل که اثرات منفی روی رشد جنین می‌گذارد و دریافت بیش از اندازه آن خانم باردار را دچار مسمومیت می‌کند. اما هویج حاوی بتاکاروتن است که پیش ساز ویتامین A می‌باشد نه خود ویتامین A. مصرف زیاد هویج در دوران بارداری هیچ مشکلی ندارد. چون بتاکاروتن موجود در آن مانند ویتامین A نیست که باعث عوارض مسمومیت شود. از طرف دیگر مصرف زیاد هویج در صورتی که فرد دارای کمبود ویتامن  Aنباشد تبدیل به ویتامین  Aنخواهد شد بلکه به عنوان آنتی اکسیدان برای بدن استفاده می‌شود که ماده بسیار موثری برای خانم‌های باردار است، بنابراین در دوران بارداری منع مصرف هویج نداریم.

2. عسل
در مورد خانم‌های باردار مصرف عسل ممنوعیتی ندارد و آنها هم مانند بقیه می‌توانند روزانه یک قاشق مرباخوری از آن را میل کنند اما نباید در مصرف عسل زیاده‌روی کرد. اما به علت وجود سمی به نام بوتولیسم در این ماده غذایی بسیار مغذی استفاده از آن برای کودکان زیر یکسال به هیچ عنوان توصیه نمی‌شود. برخی از مادران به تصور اینکه عسل ماده غذایی مفید و بی‌ضرری است در تهیه خوراکی‌ها یا نوشیدنی‌های کودک که به عنوان غذای کمکی مصرف می‌شود از آن استفاده می‌کنند که نباید این کار را بکنند. شاید تصور ضرر عسل برای خانم باردار نیز از همین موضوع نشات گرفته باشد.

3. زرشک و زعفران
بسیاری از مادران باردار دچار یک باور غلط درباره گیاهان سقط‌آور هستند. گیاهانی مانند زعفران، زرشک که در فهرست مصرف روزانه آنها وجود دارد و در پخت غذاهای مختلف یا به عنوان چاشنی از آنها استفاده می‌کنند. به همین دلیل آنها دچار سردرگمی می‌شوند که از این مواد مصرف کنند یا اینکه در طول دوران بارداری از آنها برحذر باشند. واقعیت این است که مصرف این گیاهان به صورت معمول و روزانه آنها نمی‌تواند هیچ خطری برای جنین داشته باشد. مادران باردار باید توجه داشته باشند که نیازی به قطع مصرف این خوراکی‌ها نیست. در حقیقت برای اینکه این گیاهان بتوانند قدرت خود را در سقط جنین نشان دهند باید به صورت ویژه‌ای مصرف شوند. این مواد درصورتی باعث سقط جنین می‌شوند که به مقدار بسیار زیاد و در دوره‌های متناوب مصرف شوند.

بیا نی نی: دوران بارداری یکی از حساس‌ترین دوره‌ها در زندگی مادران محسوب می‌شود چون برای سلامتی فرزند‌‌شان باید نکات بهداشتی و تغذیه‌ای زیادی را رعایت کنند و مراقب باشند به بیماری‌مبتلا نشوند. به همین بهانه ما با پریسا الماسی گفتگو کردیم و از او درباره بیماری‌هایی که ممکن است مادران باردار به آنها مبتلا شوند پرسیدیم.
الماسی با اشاره به دوران حساس بارداری و عوارض بیماری‌های مختلف بر سلامت مادر و جنین می‌گوید: مادران باردار باید در این دوران بسیار مراقب سلامتی خودشان باشند چرا که ممکن است با نادیده گرفتن و رعایت نکردن این نکات هم جان مادر و هم جان جنین به خطر بیفتد.
بر همین اساس الماسی چند بیماری مهم دوران بارداری که باید جدی گرفته شوند نام می‌برد:
1- اختلالات قلبی-عروقی: یکی از شایع‌ترین بیماری‌هایی که می‌تواند در دوران بارداری برای مادر و جنین خطرناک باشد، اختلالات قلبی-عروقی است. از علائم این اختلالات می‌توان به  تنگی نفس، سرفه‌های شبانه، سرفه‌های خونی، سَنکوب و درد قفسه سینه اشاره کرد. اختلالات قلبی در دوران بارداری می‌توانند باعث فشار خون، خونریزی و کم‌خونی در مادر شوند. همچنین مادرانی که اختلالات مادرزادی قلبی دارند، ممکن است این اختلالات را به فرزندان‌شان منتقل کنند.

2- فشار خون در بارداری: اگر مادری قبل از دوران بارداری به فشار خون بالا مبتلا باشد، باید حتما فشار خون خود را کنترل کند و بعد از آن باردار شود. مادران در دوران بارداری هم باید مدام تحت مراقبت باشند. چون ممکن است بعضی از خانم‌ها قبل از بارداری فشار خون نداشته باشند اما در دوران بارداری به این بیماری مبتلا شوند. بالا رفتن فشار خون خطرناک است و آنها باید حتما تحت مراقبت پزشک قرار بگیرند.
فشار خون بالا یا 14 فشار خون بالا محسوب می‌شود. از عوارضی که فشار خون بالا در مادران ایجاد می‌کند می‌توان به زایمان زودرس، تشنج، سکته مغزی، آسیب به کلیه، نارسایی قلبی، سکته قلبی و مرگ اشاره کرد. این عوارض در جنین هم باعث مرگ جنین، محدودیت رشد و مرگ نوزاد می‌شود.
خانم‌هایی که سابقه نامطلوب حوادث مغزی و عروقی، سکته قلبی و اختلال عملکرد قلبی-کلیوی دارند و همچنین خانم‌هایی که سالم هستند اما فشار خون‌شان به‌طور مداوم و پایدار بالای 15 روی 10 می‌رسد باید تحت درمان قرار بگیرند.
3- عفونت‌های دستگاه ادراری: این عفونت‌ها بیشتر بدون علامت بوده و تنها از طریق آزمایش تشخیص و درمان می‌شوند. اما اگر خانم‌های باردار مبتلا به این عفونت‌ها درمان نشوند دچار زایمان زودرس می‌شوند و جنین هم در هنگام تولد دچار کمبود وزن خواهد شد.

4- بیماری‌های دستگاه گوارش: بیشترین و شایع‌ترین صورت این بیماری‌ها، حالت تهوع و استفراغ است که تا هفته 16 بارداری ادامه دارد و به دو درجه خفیف و متوسط تقسیم می‌شود. اگر درجه این بیماری‌ها خفیف باشد خانم‌ها می‌توانند از عصاره زنجبیل استفاده کنند یا شیوه تغذیه خود را تغییر دهند تا استفراغ‌شان بهبود پیدا کند. اما در بعضی از موارد استفراغ بسیار شدید می‌شود به‌طوری که بدن دچار کمبود آب و کمبود وزن می‌شود. بنابر‌این اگر این اختلال به موقع درمان نشود عوارض شدیدی برای مادر در پی خواهد داشت که از بین آنها می‌توان به آسیب به کلیه، پارگی مری و دیافراگم، بیماری‌های انعقادی و درگیری کبدی اشاره کرد.
5- دیابت: یکی از خطرناک‌ترین بیماری‌های دوران بارداری است و مادران یا قبل از بارداری به این بیماری مبتلا می‌شوند یا در دوران بارداری. دیابت عوارض زیادی بر مادر و جنین دارد. احتمال ابتلای مادران دیابتی به فشار خون بارداری بسیار زیاد است که باعث زایمان زودرس می‌شود. همچنین دیابت سبب چاق شدن بیش از حد جنین، محدودیت رشد جنین یا مرده‌زایی می‌شود. عوارض دیگر این بیماری، مرگ غیر‌قابل توجیه جنین، افزایش مایع آمنیون، نارس شدن نوزاد و اختلال در دستگاه تنفسی نوزاد است. معمولا این نوزادان بعد از تولد دچار افت سریع قند می‌شوند و کمبود کلسیم دارند.
از عوارضی که دیابت بر روی مادران می‌گذارد می‌‌توان به فشار خون اشاره کرد که در پی آن ممکن است آنها دچار تشنج، اختلال در کلیه و آسیب به شبکیه شوند. همچنین احتمال ابتلا به عفونت و سقط جنین در مادران مبتلا به دیابت بارداری بیشتر است.

نی‌نی سایت: درد سیاتیک در دوران بارداری بسیار شایع است و بیشتر خانم‌های باردار حداقل یک‌بار این درد را تجربه کرده‌اند و بعضی هم بیشتر دوران بارداری را با وجود آن سپری کرده‌اند. بنابر‌این ما از زهره شفیعی، کارشناس مامایی و مربی کلاس‌های آموزشی در بارداری درباره درد سیاتیک و تمرین‌هایی که باعث کاهش آن می‌شوند پرسیدیم.
درد سیاتیک چگونه است؟
سیاتیک یکی از درد‌های بسیار شایع در بارداری است و بیشتر خانم‌های باردار حداقل یک‌بار آن را تجربه کرده‌اند. سیاتیک، درد تیر کِشنده، شدید و زننده‌ای است که در قسمت پشت پای مادر بروز می‌کند. این درد بر اثر فشرده شدن عصب سیاتیک که از بخش تحتانی کمر تا قسمت پشت هر پا کشیده شده و به دلیل بزرگ شدن رحم در بارداری به وجود می‌آید. درد سیاتیک در سه ماهه دوم و سوم بارداری، زمانی که جنین در حال رشد است و در اثر اضافه وزن در بارداری شایع‌تر است چون باعث فشار آمدن به عصب می‌شود.
راهکار‌های کاهش درد سیاتیک
ورزش و انجام تمرینات کششی از موثر‌ترین راه‌های درمان هستند و سه تمرین زیر برای کاهش این درد به خانم‌های باردار پیشنهاد می‌شود:
ورزش اول: به صورت طاق‌باز و آرام روی زمین بخوابید و زانوی پای راست‌تان را خم کنید به‌طوری که کف پای‌تان روی زمین قرار بگیرد. سپس پای چپ‌تان را خیلی قوی روی زمین بِکِشید (کشیدن همراه با سُر دادن روی زمین باشد) به‌طوری که پای‌تان چند ثانیه در حالت کشش قرار بگیرد. شما باید کشش کامل را در عضلات پشت پا حس کنید. سپس زانوی پای چپ‌تان را خم کنید به‌طوری که کف پا روی زمین قرار بگیرد و سپس پای راست‌تان را روی زمین سُر بدهید. شما باید این حرکت را 5 بار در هر طرف و به مدت 5 تا 10 ثانیه انجام دهید. شما نباید هنگام انجام این تمرین نفس‌تان را حبس کنید.

تمرین دوم: مانند تمرین اول انجام می‌شود با این تفاوت که شما باید پایی را که خم می‌کنید به شکم نزدیک کرده و با دو دست روی زانو را بگیرید. در هر بار حرکت، پایی را که خم کرده‌اید 3 بار به شکم نزدیک و دور کنید. اما باید دقت کنید فشار زیادی به شکم یا رَحِم‌تان وارد نشود. همین که پا تا حدودی به شکم نزدیک و دور شود کافی است. این حرکت باید برای هر پا 3 بار تکرار شود.

تمرین سوم: بر روی توپ‌ مخصوص بارداری بنشینید و پا‌ها را نزدیک هم قرار بدهید. زانو‌های‌تان را خم کنید و پنجه پا‌ها را روی زمین بگذارید. سپس به آرامی دستان‌تان را به سمت راست ببرید و زانو‌ها را به سمت چپ حرکت بدهید. 3 تا 5 ثانیه در این حالت بمانید و سپس این حرکت را به صورت برعکس انجام دهید به صورتی که دستان را به سمت چپ و زانو‌ها را به سمت راست ببرید. این حرکت را 5 بار برای هر طرف و به مدت 5 تا 10 ثانیه انجام دهید.

نی‌نی سایت: درد‌های سیاتیکی از شایع‌ترین درد‌‌‌های خانم‌ها‌ی باردار هستند که تمرینات ورزشی ویژه دوران بارداری در کاهش آنها تاثیر بسیار زیادی دارند. اما به جز تمرینات بارداری روش‌های ساده دیگری هم هستند که در کاهش و بهبود این درد‌ها موثرند. به همین دلیل به زهره شفیعی، کارشناس مامایی گفتگو کردیم و از او خواستیم درباره درد سیاتیک و روش‌های ساده کاهش درد آن برایمان توضیح دهد.
درد‌های سیاتیکی چرا خانم‌های باردار را درگیر می‌کنند؟
درد‌های سیاتیکی در بارداری به دلیل تغییرات آناتومی و فزیولوژیک بروز می‌کند و زمانی که رحم بزرگ می‌شود به بدن فشار می‌آورد. در ماه‌های آخر بارداری وزن مادر به ویژه در قسمت تنه و شکم زیاد می‌شود که همین باعث افزایش گودی کمر و افزایش احتمال بروز دردهای سیاتیکی می‌شود.
عضلات کمر و شکم را تقویت کنید
بنابراین خانم‌ها باید برای کاهش این فشار‌ها و تخفیف درد تمریناتی را انجام دهند که ورزش‌های ویژه تقویت عضلات کمر مانند نیم‌پُل و دیگر تمرینات را همراه با تمرینات ویژه درد سیاتیک انجام دهند.
تقویت این عضلات، گودی کمر را در ماه‌های ابتدایی بارداری کاهش می‌دهد و از افزایش بیش از حد آن در ماه‌های آخر بارداری جلوگیری می‌کند. چون عضلات قوی شکم و کمر قادرند مهره‌های ستون فقرات را در راستای مناسب‌تری نگه دارند تا دیسک بین مهره‌ای فشار کمتری به ریشه های عصبی وارد کند.

درد سیاتیک چگونه حس می‌شود؟
علائم درد سیاتیک در بارداری با دیگر کمر درد‌های بارداری متفاوت است زیرا خانم باردار مبتلا به سیاتیک درد‌های شدید و تیر کِشنده را احساس می‌کند که از باسن شروع شده و گاهی تا ساق یا کف پا امتداد می‌یابد.
سیاتیک باعث درد در یکی از پا‌ها می‌شود که در بیشتر مواقع با نشستن، سرفه کردن و عطسه کردن تشدید می‌شود. در این مواقع خانم‌ها ممکن است در پای‌شان احساس ضعف، سوزن سوزن شدن و یا بی‌حسی کنند. همچنین علائم سیاتیک معمولا ناگهانی بروز می‌کنند و تا چند روز یا چند هفته ادامه می‌یابند.
خانم‌ها در دوران بارداری برای حفظ سلامت خود و فرزند‌شان باید فعالیت بدنی مناسبی داشته باشند.  بهترین فعالیتی که خانم‌های باردار مبتلا به دردهای سیاتیکی می‌توانند انجام دهند تقویت عضلات کمر و شکم است. بنابر این استراحت مطلق بدترین کاری است که خانم‌های باردار می‌توانند انجام دهند.

روش‌های ساده‌ای که نجات‌بخش هستند
به جز تمرینات بدنی راه‌های دیگری هم برای کاهش درد سیاتیک در بارداری وجود دارند:
– استفاده از کیسه آب گرم یا کیسه یخ هر 2 ساعت یک‌بار و هربار به مدت 20 دقیقه (می‌توانید با تجربه کردن هر دو، تشخیص دهید کدام بیشتر درد‌تان را تسکین می‌دهد).
2- پیاده‌روی کوتاه مدت
3- مصرف مسکّن‌های مجاز از جمله استامینوفن
4- دوش آب گرم
5- پرهیز از نشستن زیاد: خانم‌های باردار مبتلا به سیاتیک نباید به مدت طولانی در حالت نشسته بمانند و بهتر است به‌طور متناوب دراز بکشد.
6- راه رفتن و ورزش در آب: با توجه به تجربه چند ساله آموزش تمرینات بدنی در بارداری، خانم‌های بارداری که درد‌های سیاتیکی‌شان حتی با تمرینات بارداری و راهکار‌های دیگر بهبود پیدا نکرده یا درد‌شان کاهش نیافته، با راه رفتن در آب و ورزش کردن در آب نتیجه بسیار مطلوبی گرفته‌اند.
البته معمولا درصد زیادی از خانم‌ها با تمرینات و به کار گیری روش‌های دیگری که گفته شد، درد‌های سیاتیکی‌شان کاهش و بهبود پیدا می‌کند. اما درصد کمی هم هستند که حتی با انجام و پیگیری این تمرینات هم درد‌شان تسکین پیدا نکرده است بنابر‌این ما به آنها راه رفتن و ورزش در آب را پیشنهاد کرده‌ایم که نتایج بسیار خوبی در پی داشته است.