آزمایش تیروئید سطح هورمون تیروئید را اندازهگیری میکند که شامل هورمون محرک تیروئید (TSH)، است. در این مقاله با آزمایش تیروئید آشنا میشوید. همچنین پرسش و پاسخی داریم درباره آزمایش تیروئید در پریودی.
آزمایش تیروئید علاوه بر هورمون محرک تیروئید (TSH)، سطوح هورمونهای تیروئید تری یدوتیرونین (T3) و تیروکسین (T4) و پروتئینهایی را که بر تولید هورمون تیروئید تاثیر میگذارند، بررسی میکند.
آزمایش خون تیروئید معمولا ساده و دقیق است. هر چند برخی عوامل میتواند بر نتایج شما تاثیر بگذارد.
ممکن است نوسانات مداوم در سطح هورمون تیروئید داشته باشید که نشان میدهد نیاز دارید دوز داروی خود را تغییر دهید.
سایر عوامل ممکن است به طور کاذب نتایج آزمایش تیروئید شما را منحرف کنند. هنگامی که این اتفاق میافتد، سطوح ثبتشده توسط آزمایش ممکن است نشاندهنده تغییر واقعی در وضعیت شما نباشد. در این شرایط، آزمایش میتواند بیماری تیروئید شما را خفیفتر یا بدتر از آنچه هست، نشان دهد.
عوامل موثر بر آزمایش تیروئید
بهتر است از مواردی که میتواند بر نتایج شما اثر بگذارد آگاه باشید. به این ترتیب، میتوانید مطمئن شوید که نتایج آزمایش تیروئید شما همیشه درست و مفید است.
این مقاله به برخی از مواردی میپردازد که میتواند بر نتایج آزمایش خون تیروئید شما تاثیر بگذارد، از جمله ناشتا بودن، سبک زندگی و مصرف داروها و مکملها.
همچنین در مورد اینکه چگونه بارداری و بیماری ممکن است بر نتایج آزمایش تیروئید شما تاثیر بگذارد، اطلاعات خوبی به شما ارائه میکنیم.
نتایج آزمایشات ناشتا و تیروئید
مطالعات نشان دادهاند که زمان انجام آزمایش و ناشتا بودن میتواند بر نتایج شما تاثیر بگذارد.
اگر صبح زود پس از ناشتا بودن آزمایش بدهید، نتایج ممکن است سطوح بالاتر TSH را نشان دهد.
اگر بعدازظهر و زمانی که ناشتا نیستید، آزمایش خون خود را انجام دهید، سطح TSH پایینتر خواهد بود.
سبک زندگی و تاثیر آن بر نتایج آزمایش تیروئید
عوامل دیگری هم ممکن است بر نتایج آزمایش تیروئید شما تاثیر بگذارد که عبارتند از:
- فشار خون
- کمخوابی
- رژیم گرفتن
زمانهای مختلف چرخه قاعدگی شما
هر بار سطح تیروئید خود را در شرایط یکسان بررسی کنید. این کار میتواند به جلوگیری از نوسانات کاذب در نتایج آزمایش شما کمک کند.
تاثیر این عوامل، نامشخص است. با این حال، ایده خوبی است که هر بار سطح تیروئید خود را در شرایط یکسان بررسی کنید. این کار میتواند به جلوگیری از نوسانات کاذب در نتایج آزمایش شما کمک کند.
اگر از جایگزینی هورمون تیروئید استفاده میکنید، بهتر است هر بار آزمایشات خود را در شرایط یکسان انجام دهید. آزمایشات TSH خود را تقریبا در یک زمان از روز برنامهریزی کنید.
اگر برای یک آزمایش، ناشتا بودهاید، برای همه آزمایشهای تیروئید، ناشتا باشید.
مصرف دارو و نتایج آزمایش تیروئید
برخی از داروها میتوانند باعث اختلال در عملکرد تیروئید شوند. این داروها میتوانند با سطح هورمون تیروئید، یا عملکرد آن تداخل داشته باشند که ممکن است TSH را تغییر دهد چون بدن شما سعی میکند هورمونهای تیروئید بالا یا پایین را جبران کند.
برخی از داروها میتوانند عملکرد هورمون تیروئید و نتایج آزمایش را تغییر دهند که برخی از آنها عبارتند از:
- لیتیوم
- مکملهای ید
- داروهای تعدیلکننده ایمنی
- داروهای شیمیدرمانی
- جذب هورمون تیروئید
برخی مکملها و داروها میتوانند مانع از جذب داروهای تیروئید توسط بدن شما شوند:
- کربنات کلسیم
- سولفات آهن
به همین دلیل معمولا توصیه میشود که از مصرف هر گونه مکمل یا دارویی در عرض سه تا چهار ساعت پس از مصرف داروهای تیروئید خودداری کنید.
اندازهگیری هورمون تیروئید
سایر داروها میتوانند با اندازهگیریهای آزمایشگاهی تیروئید، تداخل داشته باشند. این داروها بر عملکرد واقعی تیروئید تاثیری ندارند:
مکمل بیوتین میتواند با نتایج آزمایش خون تیروئید تداخل داشته باشد. اگر بیوتین مصرف میکنید، دو روز قبل از آزمایش خون، آن را قطع کنید.
- برخی از داروهای ضد التهابی غیر استروئیدی
- برخی از داروهای ضد تشنج
- هپارین (رقیقکننده خون)
- گلوکوکورتیکوئیدها (استروئیدهایی مانند کورتیزون)
- آکوتان
تحقیقات نشان داده است که مکمل بیوتین میتواند با نتایج آزمایش خون تیروئید تداخل داشته باشد. اگر بیوتین مصرف میکنید، دو روز قبل از آزمایش خون، آن را قطع کنید.
سطح تیروئید در دوران بارداری
سطح هورمون تیروئید در دوران بارداری تغییر میکند. ممکن است نتایج بسته به آزمایشگاهی که در آن آزمایش خون خود را انجام میدهید، کمی متفاوت باشد.
سطح تیروئید بر حسب میلیواحد در لیتر (mIU/L) و پیکومول در لیتر (pmol/L) اندازهگیری میشود.
محدوده طبیعی برای افراد غیر باردار
- TSH: 0.5-4.7 mIU/L
- T4 (FT4): 8.0-18 pmol/L
- T3 (FT3): 2.30-4.2 pmol/L
- محدوده طبیعی برای افراد باردار متفاوت است.
سه ماهه اول
- TSH: 0.1 – 2.5 mIU/L
- FT4: 10.30-18.11 pmol/L
- FT3: 3.80-5.81 pmol/L
سه ماهه دوم
اسهال میتواند در جذب داروی شما اختلال ایجاد کند و ممکن است نتایج آزمایشگاهی شما را تغییر دهد. عفونت یا یک بیماری التهابی مانند لوپوس هم میتواند نتایج را تغییر دهد.
- TSH: 0.2 – 3.0 mIU/L
- FT4: 10.30-18.15 pmol/L
- FT3: 3.69-5.90 pmol/L
سه ماهه سوم
- TSH: 0.3 – 3.0 mIU/L
- FT4: 10.30-17.89 pmol/L
- FT3: 3.67-5.81 pmol/L
تاثیر بیماری بر نتایج آزمایش تیروئید
برخی از بیماریها میتوانند به طور موقت بر نتایج هورمون تیروئید تاثیر بگذارند. اسهال میتواند در جذب داروی شما اختلال ایجاد کند و ممکن است نتایج آزمایشگاهی شما را تغییر دهد.
عفونت یا یک بیماری التهابی مانند لوپوس هم میتواند نتایج را تغییر دهد.
سندرمی به نام یوتیروئید بیمار هم میتواند بر عملکرد تیروئید و نتایج آزمایش اثر بگذارد. یوتیروئید، یک بیماری جدی است که نیاز به بستری شدن در بیمارستان دارد.
افراد مبتلا به این بیماری دارای سطح TSH طبیعی با سطح T4 و T3 پایین هستند. تصور میشود که این تغییرات در سطوح تیروئید محافظتی هستند. به همین دلیل، افراد مبتلا به این بیماری برای اصلاح سطح تیروئید مورد درمان قرار نمیگیرند.
خلاصه درباره عواملی که ممکن است بر نتایج آزمایش تیروئید تاثیر بگذارد
عوامل خارجی ممکن است بر نتایج آزمایش خون تیروئید شما تاثیر بگذارد که میتواند شامل این موارد باشد: آیا قبل از آزمایش غذا خوردهاید یا نه، چه زمانی از روز آزمایش را انجام میدهید، استرس، رژیم غذایی و خواب.
برخی از داروها و مکملها هم بر نتایج آزمایش تیروئید تاثیر میگذارد. سایر داروها و مکمل ها ممکن است فقط با خود آزمایش تداخل داشته باشند.
برخی از بیماریها هم ممکن است در نتایج آزمایش تیروئید شما اختلال ایجاد کنند.
سطح تیروئید در افراد باردار، متفاوت از افراد غیر باردار است.
پرسش و پاسخ درباره آزمایش تیروئید در پریودی
سئوال مخاطب بیا نی نی: در زمان پریود میتونم آزمایش تیروئید بدم؟ مشکلی نداره؟
پاسخ دکتر اعظم خانجانی خانی، متخصص زنان و زایمان:
بله میتوانید آزمایش تیروئیدتان را در زمان پریودتان انجام دهید. در کتابهای پزشکی تاکنون ذکر نشده است که برای این کار منعی وجود دارد.
به کلینیک بیا نی نی سر بزنید.
